Główny Urząd Nadzoru Budowlanego

Opis sprawy

Inwestor zgłosił staroście zamiar wykonania inwestycji, w ramach której zaplanował:

1. instalację antenowych konstrukcji wsporczych (4 szt.) o wysokości 8,3 m (całkowitej wysokości z odgromnikiem 9,5 m) wraz z osprzętem,
2. montaż instalacji radiokomunikacyjnej (urządzenia telekomunikacyjne), w tym: szafy telekomunikacyjnej na ruszcie stalowym i systemów antenowych zawieszonych na ww. konstrukcji wsporczej:

• 6 szt. anten sektorowych (na wysokości 25,0 m n.p.t.) wraz z modułami radiowymi,
• antena radioliniowa (na wysokości 23,5 m n.p.t.).

Wszystkie elementy inwestycji miały zostać zlokalizowane na dachu już wybudowanego budynku.

Starosta wniósł sprzeciw. W jego ocenie zgłoszone roboty budowlane nie stanowią "instalowania" czy też montażu instalacji radiokomunikacyjnej telefonii komórkowej. Wykonanie jej stanowi budowę nowej budowli co potwierdza rozmiar i charakter inwestycji. W związku z tym wymaga pozwolenia na budowę.

Po rozpatrzeniu odwołania, wojewoda utrzymał w mocy sprzeciw. Wskazał, że inwestycja nie stanowi instalacji urządzeń na obiekcie budowlanym.

Zdaniem wojewody, charakter inwestycji wykracza poza proste umieszczenie (montowanie) na budynku, biorąc po uwagę fakt, że złożona jest ona z:

• antenowych konstrukcji wsporczych zainstalowanych na dachu budynku,
• anten sektorowych i urządzeń technicznych.

To, że inwestor określił planowane zamierzenie jako "instalacja" nie zmienia, w ocenie wojewody, charakteru planowanej inwestycji. Musi funkcjonować jako całość i wymaga przeprowadzenia odpowiednich robót budowlanych.

Podsumowanie

Wojewoda stwierdził, że skoro wykonywanie robót budowlanych, które polegają na budowie stacji telefonii komórkowej na dachu budynku nie zostało wymienione w art. 29 ustawy - Prawo budowlane, to takie roboty wymagają pozwolenia na budowę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę inwestora na decyzję wojewody. Sąd wojewódzki zwrócił uwagę, że zakwalifikowanie określonych robót, jako instalowanie antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych na obiektach budowlanych może nastąpić tylko wtedy, gdy ich umiejscowienie na obiektach budowlanych nie stanowi budowy tych obiektów (art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. a ustawy - Prawo budowlane).

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 stycznia 2026 r., II OSK 617/25

NSA zauważył, że pojęcie instalowania urządzeń technicznych na obiektach budowlanych jest rozbieżnie interpretowane w orzecznictwie sądów administracyjnych. Zwrócił uwagę, że zwolnienie z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę dla takich robót jest przewidziane w Prawie budowlanym od 1997 r.

W uzasadnieniu NSA przedstawił historię regulacji w tym zakresie. Podkreślił znaczenie nowelizacji z 2010 i 2019 r., które miały na celu usunięcie rozbieżności w orzecznictwie na rzecz jednoznacznego wskazania, że wykonanie stacji bazowej na budynku mieści się w pojęciu instalowania, a tym samym podlega zwolnieniu z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Jak zaznaczył Sąd, dokumentacja procesu legislacyjnego nie jest źródłem prawa, jednak w tym przypadku jej treść jest istotnym kontekstem dla oceny kierunku zmian normatywnych.

NSA stwierdził, że pojęcia "instalowanie" i "urządzenia" użyte w art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. a ustawy – Prawo budowlane należy odczytywać przez pryzmat dalszej treści tego przepisu. Pojęcie „instalowania” nie uzasadnia pomijania znaczenia prawnego dalszej części przepisu, która określa przedmiot instalacji i traktowania tej treści jako niebyłej i nie niosącej wartości normatywnej. Dalsza część przepisu jest równoważnym elementem regulacji. Należy więc przyjąć, że racjonalny ustawodawca zakłada takie przypadki, gdzie "instalowanie na obiektach budowlanych" dotyczy urządzeń, które stanowią całość techniczno-użytkową. Obejmuje ona antenowe konstrukcje wsporcze i instalacje radiokomunikacyjne, a także związany z tymi urządzeniami osprzęt i urządzenia zasilające.

Podsumowując, NSA wskazał, że nie można zawężać pojęcia „instalowania” w sposób, który eliminuje z jego zakresu elementy wymienione w ww. przepisie, skoro ustawodawca sam przesądza, że mogą one podlegać instalowaniu.

Dodatkowo Sąd zaznaczył, że stacja bazowa telefonii komórkowej w świetle przepisów Prawa ochrony środowiska jest ujmowana jako instalacja. Stanowi ona zespół stacjonarnych urządzeń technicznych powiązanych technologicznie, które emitują pole elektromagnetyczne. Jednocześnie zwolnienie z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę nie oznacza, że pracujące w ramach stacji bazowej urządzenia, które emitują pole elektromagnetyczne są zwolnione z jakichkolwiek wymogów ochrony środowiska.

Podstawa prawna

Ustawa – Prawo budowlane: art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. a

O cyklu

W cyklu edukacyjnym: Ciekawe interpretacje GUNB wyjaśniamy wybrane przepisy prawa, które mogą budzić wątpliwości lub rozbieżne interpretacje. Znajdują się tu interpretacje przepisów ustawy – Prawo budowlane i ustawy o wyrobach budowlanych, jak również wyroki sądów, orzeczenia, odpowiedzi na pytania, wyjaśnienia.

Więcej interpretacji znajdziesz tu: Ciekawe interpretacje GUNB

Zapraszamy także do śledzenia nas na LinkedIn: profil GUNB