Odpowiedź: NIE 

Na czym polega gospodarka cyrkularna? 

Gospodarka o obiegu zamkniętym (GOZ) to sposób myślenia o produktach i zasobach, w którym nic się nie marnuje. Zamiast wyrzucać rzeczy po krótkim użyciu, staramy się je wykorzystywać jak najdłużej, naprawiać i ponownie przetwarzać. 

Można więc powiedzieć, że GOZ działa cyrkularnie - jak zamknięte koło, ponieważ to, co kiedyś byłoby odpadem, staje się surowcem do stworzenia czegoś nowego.  

Głównym celem takiego modelu gospodarki jest: 

• Lepsze gospodarowanie zasobami – używanie materiałów zamiast ich zużywania. 
• Ograniczenie ilości odpadów – dążenie do ich całkowitego wyeliminowania. 
• Zmniejszenie presji na środowisko – przeciwdziałanie zmianom klimatycznym. 
• Poprawa jakości życia poprzez bardziej świadome i odpowiedzialne podejście do konsumpcji. 

Efekt? Czystsze środowisko, mniej zużytych surowców i wygenerowanych odpadów oraz bardziej świadome wybory konsumentów. 

Zasada 6R  

W przeciwieństwie do tradycyjnego podejścia „produkuj–zużyj–wyrzuć”, podstawą gospodarki cyrkularnej jest tzw. zasada 6R:  

1. Refuse, czyli odmawiaj - zachęca konsumentów do świadomego rezygnowania z produktów, które generują odpady i nie nadają się do ponownego użycia. W myśl maksymy If you can’t reuse it, refuse it  [Odpuść sobie rzecz, której i tak nie wykorzystasz ponownie] warto unikać zakupu rzeczy jednorazowych, nadmiernie opakowanych lub wykonanych z trudnych do przetworzenia materiałów. Przykłady to plastikowe sztućce, warzywa pakowane w folię czy ubrania z materiałów syntetycznych, które szybko się niszczą. Niekupowanie ich to pierwszy krok do ograniczenia konsumpcji i zmniejszenia ilości odpadów u źródła zanim jeszcze trafią do kosza. 
2. Reduce, czyli redukuj - polega na ograniczeniu ilości kupowanych i używanych produktów do tych, które są naprawdę potrzebne. W czasach, gdy nadmierna konsumpcja prowadzi do szybkiego zużycia zasobów i generowania odpadów, kupując mniej, ale lepszej jakości produkty, zmniejszamy nasz ślad środowiskowy i wspieramy bardziej zrównoważony model gospodarczy.  
3. Reuse, czyli używaj ponownie – to zachęta do dawania przedmiotom drugiego życia. Zamiast wyrzucać, warto przekazać je innym, wykorzystać w nowy sposób lub kupować rzeczy z drugiej ręki. Dotyczy to zarówno ubrań, sprzętu elektronicznego, jak i opakowań. Ponowne użycie zmniejsza zapotrzebowanie na nowe produkty i ogranicza ilość odpadów. 
4. Repair, czyli naprawiaj – promuje przedłużanie życia produktów poprzez ich konserwację i naprawę. Wiele rzeczy można łatwo przywrócić do użyteczności – od odzieży po sprzęt AGD. Naprawa jest nie tylko tańsza niż zakup nowego produktu, ale też bardziej przyjazna dla środowiska. 
5. Recycle, czyli segreguj – oznacza odpowiednie sortowanie odpadów, aby mogły zostać przetworzone i ponownie wykorzystane jako surowce. Recykling zmniejsza ilość odpadów trafiających na składowiska, ogranicza emisje związane z produkcją nowych materiałów i wspiera gospodarkę o obiegu zamkniętym. 
6. Rot, czyli kompostuj – dotyczy odpadów organicznych, takich jak resztki jedzenia czy liście. Kompostowanie pozwala na ich naturalny rozkład i przekształcenie w wartościowy nawóz. Dzięki temu ograniczamy ilość bioodpadów trafiających do śmieci i wspieramy lokalne obiegi materii. 

Korzyści z GOZ 

Według raportu Circularity Gap Report 2020, pełna transformacja w kierunku gospodarki cyrkularnej może obniżyć globalne emisje gazów cieplarnianych o 39%, zmniejszając przy tym zużycie surowców pierwotnych o 28%.  

Dodatkowo, ograniczenie mikroplastiku i toksycznych substancji w środowisku pozytywnie wpływa na zdrowie ludzi, a czystsze powietrze i woda poprawiają jakość życia. Edukacja i świadome wybory konsumenckie są kluczowe dla sukcesu tego modelu. 

Podstawy prawne 

Unia Europejska aktywnie wspiera transformację w kierunku gospodarki cyrkularnej. W czterech dyrektywach przyjętych w maju 2018 r. ((UE) 2018/849, (UE) 2018/850, (UE) 2018/851 i (UE) 2018/852) zawarto m.in następujące cele.: 

• Cel recyklingu 65% odpadów komunalnych do 2035 r. (55% do 2025 r., 60% do 2030 r.) 
• Cel recyklingu 70% odpadów opakowaniowych do 2030 r. 
• Ograniczenie składowania do maksymalnie 10% odpadów komunalnych do 2035 r. 
• Zakaz składowania selektywnie gromadzonych odpadów. 

Dyrektywy te stanowią fundament europejskiej polityki środowiskowej. Ich wdrożenie ma kluczowe znaczenie dla ograniczenia negatywnego wpływu odpadów na środowisko i zdrowie ludzi.