Najważniejsze informacje:

• W 2025 roku gminy wokół Puszczy Białowieskiej otrzymały ponad 14,2 mln zł subwencji ekologicznych.
• Dubicze Cerkiewne, jedna z najszybciej wyludniających się gmin, otrzymała ponad milion złotych.
• Możliwe jest uruchomienie kolejnych 10 mln zł subwencji.
• Subwencje ekologiczne mogą stać się jednym z głównych narzędzi walki z procesem wyludniania gmin puszczańskich.
• Rozwój regionu ma się opierać na ochronie przyrody i wykorzystaniu marki Puszczy Białowieskiej jako obiektu Światowego Dziedzictwa UNESCO.

Po rozmowach w Białowieży i Hajnówce odwiedziliśmy kolejne gminy. W Dubiczach Cerkiewnych, które od lat zmagają się z wyludnianiem, przedstawiliśmy możliwości dodatkowych dofinansowań z subwencji ekologicznych – środki te mogą pokryć najpilniejsze potrzeby i uruchomić projekty rozwojowe. Ten sam temat podejmiemy z władzami Narewki - kolejnej gminy, w której opływ ludności jest niestety bardzo znaczący

– powiedział wiceminister klimatu i środowiska Mikołaj Dorożała.

Dotychczasowe rozmowy z lokalnymi władzami pokazują, że gminy położone wokół Puszczy Białowieskiej chcą rozwijać się w oparciu o ochronę przyrody. Dzięki zmianom w ustawie o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, gminy, na których terenie znajdują się przyrodnicze obszary prawnie chronione, otrzymują subwencje ekologiczne – 310 zł za każdy hektar chronionego obszaru. W 2025 r. gmina Dubicze Cerkiewne otrzymała ponad milion zł, gmina Narewka ponad trzy miliony zł, a Narew ponad 0,5 mln zł. Łącznie na konta gmin puszczańskich wpłynęło ponad 14,2 miliona złotych.

Kolejne miliony na wyciągniecie ręki

Subwencje ekologiczne to istotny zastrzyk gotówki dla gmin puszczańskich. Tym bardziej warte rozważenia jest powiększenie terenów chronionych i zwiększenie kwot subwencji. Na stole leży nawet 10 milionów złotych.

Dla Dubicz Cerkiewnych to szczególne wsparcie, bo gmina od lat się wyludnia. Według Głównego Urzędu Statystycznego między 2004-2020 straciła 27% mieszkańców, a prawie   40% obecnych to seniorzy. Średnia wieku wynosi niemal 52 lata. Podobne problemy mają też pobliskie Czyże (spadek ludności o 26%) i Narew (spadek o 20%). Brak perspektyw sprawia, że młodzi wyjeżdżają do większych miast lub za granicę.

Nikogo nie wykluczamy z rozmów o rozwoju regionu w oparciu o ochronę przyrody. Jednak szczególną uwagę skupiamy na gminach, które tego wsparcia potrzebują najbardziej. Dzięki subwencjom ekologicznym ochrona przyrody po raz pierwszy naprawdę się opłaca. Wykorzystując markę Puszczy Białowieskiej jako obiektu UNESCO, można budować lepszą przyszłość dla całego regionu. Dobrze wydane pieniądze za obszary chronione mogą odwrócić trend wyludniania się – nie tylko przez inwestycję w turystykę, ale także przez inwestycje w szkoły czy infrastrukturę. Dopiero takie całościowe podejście może zażegnać kryzys demograficzny. Te gminy mają ogromny potencjał. Unikalna w skali świata przyroda, ale i tutejsza kultura mogą ściągać rzeszę turystów i inwestorów

– mówił wiceminister Mikołaj Dorożała.

Wysokość przyznanych subwencji w 2025 roku:

Jednostka Samorządu Terytorialnego	Zysk netto z istnienia form ochrony przyrody w 2025 r. w zł
Hajnówka (gmina)	2 464 858,00
powiat hajnowski	3 989 571,00
Białowieża	2 651 033,00
Czeremcha	37 643,00
Czyże	23 220,00
Dubicze Cerkiewne	1 003 679,00
Kleszczele	440 697,00
Narew	556 798,00
Narewka	3 064 640,00
SUMA:	14 232 139,00