Powiatowa Stacja Sanitarno-
Epidemiologiczna w Krakowie

W okresie wakacyjnym coraz częściej można spotkać dzieci sprzedające lemoniadę, świeże owoce lub domowe wypieki podczas festynów, pikników czy lokalnych wydarzeń. Takie inicjatywy mają charakter edukacyjny i społeczny, ucząc przedsiębiorczości, odpowiedzialności oraz współpracy.

Główny Inspektor Sanitarny przypomina, że jednorazowa lub okazjonalna sprzedaż żywności prowadzona przez dzieci nie podlega nadzorowi Państwowej Inspekcji Sanitarnej na podstawie przepisów prawa żywnościowego i nie wymaga rejestracji ani zatwierdzenia przez organy urzędowej kontroli żywności. 

To wszystko pod warunkiem że ma charakter sporadyczny i niezorganizowany. 

Nie zwalnia to jednak z obowiązku zachowania podstawowych zasad higieny i bezpieczeństwa żywności. 
 

Sprzedaż tylko pod opieką osoby dorosłej

Dzieci mogą prowadzić okazjonalną sprzedaż żywności wyłącznie pod nadzorem osoby dorosłej. Opiekun powinien czuwać nad przygotowaniem produktów, organizacją stanowiska oraz przestrzeganiem zasad higieny. 
 

Stoisko sprzedaży powinno być:
•    ustawione w czystym i bezpiecznym miejscu,
•    oddalone od potencjalnych źródeł zanieczyszczeń, np. pojemników na odpady,
•    zabezpieczone przed nadmiernym nasłonecznieniem,
Podczas sprzedaży, należy również zapewnić dzieciom dostęp do wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi oraz środki higieny osobistej.

Higiena to podstawa
Osoby przygotowujące i wydające żywność powinny:
•    dokładnie myć ręce wodą z mydłem przed rozpoczęciem pracy i po każdej przerwie,
•    korzystać z czystych naczyń i przyborów kuchennych,
•    nosić czystą odzież,
•    ograniczać bezpośredni kontakt dłoni z żywnością,
•    używać szczypiec, łopatek lub rękawiczek jednorazowych podczas porcjowania produktów. 
Żywności nie powinny przygotowywać ani sprzedawać osoby z objawami choroby, takimi jak gorączka, kaszel, biegunka czy inne oznaki infekcji. 
 

Bezpieczna lemoniada i świeże soki
Przygotowując lemoniadę lub soki, należy używać wyłącznie wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. Owoce, zioła i inne dodatki muszą być dokładnie umyte, a lód powinien być przygotowany z bezpiecznej wody pitnej.  
Gotowe napoje należy:
•    przechowywać w zamkniętych pojemnikach,
•    chronić przed owadami, kurzem i bezpośrednim działaniem promieni słonecznych,
•    przechowywać w chłodnym miejscu,
•    podawać wyłącznie w jednorazowych kubkach zabezpieczonych przed zabrudzeniem. 
 

Sprzedaż owoców
Do sprzedaży można przeznaczyć świeże owoce pochodzące z własnych sadów, ogrodów lub działek. Nie mogą być one spleśniałe, nadpsute ani uszkodzone. Powinny być przechowywane i eksponowane w czystych pojemnikach przeznaczonych do kontaktu z żywnością oraz zabezpieczone przed owadami i innymi zanieczyszczeniami. 
Należy pamiętać, że nie wolno sprzedawać owoców pochodzących z terenów narażonych na zanieczyszczenia, szczególnie zebranych bezpośrednio przy ruchliwych drogach. 
 

Domowe wypieki – na co zwrócić uwagę?
Przy przygotowywaniu ciast warto korzystać wyłącznie ze świeżych składników. GIS nie zaleca stosowania kremów zawierających surowe jaja oraz mas wymagających stałego chłodzenia. 
Wypieki powinny być:
•    zabezpieczone przed słońcem, kurzem i owadami,
•    chronione przed dotykaniem przez klientów,
•    porcjowane przy użyciu odpowiednich przyborów, np. łopatek lub szczypców cukierniczych. 
•    Produkty łatwo psujące się należy przechowywać w przenośnych termoboksach. 

Informacja dla klientów
Osoby prowadzące sprzedaż powinny być przygotowane do przekazania podstawowych informacji o oferowanych produktach, w szczególności dotyczących:
•    składników mogących wywoływać alergie (np. gluten, mleko, jaja, orzechy),
•    sposobu przygotowania produktów,
•    cen oferowanych wyrobów. 

Pamiętajmy o bezpieczeństwie
Najlepiej przygotowywać żywność w dniu sprzedaży i unikać jej przechowywania w wysokiej temperaturze. Produkty budzące jakiekolwiek wątpliwości co do świeżości lub bezpieczeństwa należy bezwzględnie wyrzucić. Najważniejszym celem jest ochrona zdrowia konsumentów. 
 

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Krakowie zachęca do przestrzegania zasad higieny podczas wszelkich inicjatyw związanych z okazjonalną sprzedażą żywności przez dzieci. 
Dzięki temu wakacyjna zabawa i nauka przedsiębiorczości będą bezpieczne dla wszystkich uczestników.