Zdrowe żywienie w szkołach i przedszkolach. Od 1 września 2026 r. nowe zasady w sklepikach i stołówkach

26.08.2026

czworo dzieci siedzi przy stole, na którym znajduje się zdrowa żywność. piją wodę i uśmiechają się. W miskach na stole są pomidory, orzechy, warzywa strączkowe, owoce oraz kiełki.

Od 1 września 2026 r. w przedszkolach, szkołach oraz innych jednostkach systemu oświaty zaczną obowiązywać nowe zasady dotyczące żywności sprzedawanej dzieciom i młodzieży oraz posiłków przygotowywanych w ramach żywienia zbiorowego. Regulacje mają wspierać prawidłowe odżywianie najmłodszych, kształtować właściwe nawyki żywieniowe i zwiększać dostępność zdrowych produktów na terenie placówek oświatowych.

Nowe przepisy obejmą placówki oświatowe

Zmiany wynikają z rozporządzenia Ministra Zdrowia z 16 lutego 2026 r. Dokument określa zarówno grupy produktów spożywczych, które mogą być oferowane dzieciom i młodzieży w jednostkach systemu oświaty, jak i wymagania dotyczące posiłków przygotowywanych w szkolnych i przedszkolnych stołówkach. Regulacje będą miały zastosowanie do placówek, które prowadzą żywienie dzieci i młodzieży lub umożliwiają sprzedaż żywności na swoim terenie.

Zdrowe wybory żywieniowe od najmłodszych lat

Jednym z głównych założeń nowych regulacji jest stworzenie w placówkach oświatowych środowiska, które sprzyja podejmowaniu właściwych decyzji żywieniowych. Dzieci i młodzież spędzają w szkołach oraz przedszkolach znaczną część dnia, dlatego sposób organizacji żywienia ma istotne znaczenie dla ich codziennych nawyków. Nowe rozwiązania uwzględniają współczesną wiedzę dotyczącą prawidłowego żywienia oraz obowiązujące normy żywieniowe. Szczególny nacisk położono na zwiększenie udziału warzyw, owoców, produktów pełnoziarnistych i innych produktów pochodzenia roślinnego. Jednocześnie regulacje mają ograniczać nadmierne spożycie cukrów, soli i tłuszczów.

Co się zmieni? Więcej produktów roślinnych i pełnoziarnistych

Jadłospisy oraz oferta żywnościowa w placówkach oświatowych będą musiały uwzględniać nowe wymagania. Wśród najważniejszych rozwiązań znajdują się:

zwiększenie udziału warzyw, owoców oraz produktów roślinnych w codziennym żywieniu;
częstsze stosowanie produktów pełnoziarnistych;
ograniczenie ilości cukrów dodawanych do napojów przygotowywanych na miejscu;
wprowadzenie co najmniej raz w tygodniu potrawy roślinnej w ramach obiadu;
uwzględnienie potrzeb dzieci i młodzieży, które nie spożywają produktów pochodzenia zwierzęcego;
przygotowywanie zup na bazie wywarów warzywnych co najmniej dwa razy w tygodniu;
promowanie wody jako podstawowego napoju;
możliwość szerszego wykorzystywania produktów lokalnych i ekologicznych, o ile pozwalają na to warunki organizacyjne.

Rozwiązania te mają służyć nie tylko poprawie jakości posiłków, ale również kształtowaniu prawidłowych przyzwyczajeń żywieniowych, które mogą być kontynuowane poza szkołą.

Dieta planetarna w szkolnym jadłospisie

Nowe regulacje odnoszą się również do założeń tzw. diety planetarnej. Jest to model żywienia, w którym istotną rolę odgrywają produkty roślinne, w szczególności warzywa, owoce, produkty pełnoziarniste oraz nasiona roślin strączkowych. Podejście to łączy kwestie związane ze zdrowiem człowieka z odpowiedzialnym korzystaniem z zasobów środowiska. W praktyce oznacza promowanie różnorodnych i odpowiednio zbilansowanych posiłków, w których większą rolę odgrywają produkty pochodzenia roślinnego.

Co nowe zasady oznaczają dla rodziców?

Wprowadzenie nowych wymagań nie oznacza rezygnacji ze szkolnych sklepików czy stołówek. Zmianie ulegnie przede wszystkim rodzaj produktów oraz sposób organizacji żywienia oferowanego na terenie placówek. Nowe przepisy nie obejmują posiłków i przekąsek przygotowanych przez rodziców i przynoszonych przez dzieci z domu. Rodzice nadal samodzielnie decydują o sposobie żywienia swoich dzieci. Szkoła i przedszkole mogą natomiast wspierać rodzinę poprzez tworzenie środowiska, w którym zdrowe produkty i prawidłowo skomponowane posiłki są łatwo dostępne.

Edukacja żywieniowa ważnym elementem zmian

Same regulacje dotyczące oferty żywieniowej są jednym z elementów szerszych działań na rzecz zdrowia dzieci i młodzieży. Istotne znaczenie ma również edukacja, dzięki której uczniowie mogą zdobywać wiedzę na temat zasad prawidłowego odżywiania i świadomego wyboru produktów. Główny Inspektorat Sanitarny prowadzi działania informacyjno-edukacyjne poświęcone zdrowemu żywieniu oraz nowym zasadom obowiązującym w placówkach oświatowych. Tematyka ta jest również obecna w programie „Trzymaj Formę!”, którego założeniem jest wspieranie prawidłowych nawyków żywieniowych oraz aktywnego stylu życia dzieci i młodzieży.

Materiały dla szkół i osób odpowiedzialnych za żywienie

Osoby odpowiedzialne za organizację żywienia w przedszkolach i szkołach mogą korzystać
z materiałów przygotowanych przez Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej. Wśród dostępnych publikacji znajdują się m.in. opracowania dotyczące komponowania szkolnych obiadów, żywienia przedszkolnego, zasad zdrowego żywienia oraz diet roślinnych.
Przydatnym źródłem informacji są również „Normy żywienia dla populacji Polski” oraz materiały dotyczące Talerza Zdrowego Żywienia.
Pełną treść Rozporządzenia Ministra Zdrowia z 16 lutego 2026 r. w sprawie grup środków spożywczych przeznaczonych do sprzedaży dzieciom i młodzieży w jednostkach systemu oświaty oraz wymagań, jakie muszą spełniać środki spożywcze stosowane w ramach żywienia zbiorowego dzieci i młodzieży w tych jednostkach można znaleźć tutaj:

https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20260000197

Rozporządzenie wchodzi w życie 1 września 2026 r.
Wprowadzenie nowych zasad ma służyć stworzeniu w szkołach i przedszkolach warunków sprzyjających zdrowemu odżywianiu. Odpowiednio zaplanowana oferta sklepików i stołówek, uzupełniona o edukację żywieniową, może stanowić ważny element profilaktyki zdrowotnej oraz wspierać prawidłowy rozwój dzieci i młodzieży.

Polecamy także materiały edukacyjne Narodowego Centrum Edukacji Żywieniowej (NCEŻ) dla osób realizujących żywienie zbiorowe w przedszkolach i szkołach. Są one dostępne jako e-booki:

Zachęcamy do szerokiego wykorzystywania poniższych materiałów w działaniach informacyjnych i edukacyjnych dotyczących nowych standardów żywienia dzieci i młodzieży.

Więcej na stronie NCEŻ: https://ncez.pzh.gov.pl/