90 lat Zapory Porąbka. Jubileusz jednego z najważniejszych obiektów hydrotechnicznych w Polsce
13.09.2026
12 września br. odbyły się uroczyste obchody 90-lecia Zapory Porąbka, jednego z kluczowych elementów Kaskady Soły i systemu bezpieczeństwa przeciwpowodziowego południowej Polski. Jubileusz był okazją do podsumowania dziewięciu dekad funkcjonowania obiektu, odsłonięcia tablicy pamiątkowej poświęconej Prezydentowi RP Gabrielowi Narutowiczowi oraz debaty o wyzwaniach związanych z utrzymaniem i modernizacją infrastruktury hydrotechnicznej.
90 lat służby dla bezpieczeństwa regionu
W sobotę, 12 września, przedstawiciele administracji rządowej, samorządowej, świata nauki, gospodarki wodnej i energetyki spotkali się w Porąbce, by wspólnie uczcić 90-lecie Zapory Porąbka. Uroczystości rozpoczęły się przy zaporze, gdzie odbyło się oficjalne otwarcie jubileuszu oraz odsłonięcie tablicy upamiętniającej Gabriela Narutowicza, wybitnego hydrotechnika, współtwórcę koncepcji zagospodarowania zasobów wodnych Soły i późniejszego Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej.
W wydarzeniu uczestniczyli m.in. przedstawiciele Ministerstwa Infrastruktury – wiceminister Przemysław Koperski, Prezes Wód Polskich Mateusz Balcerowicz, Prezes Zarządu PGE Energia Odnawialna S.A. Krzysztof Müller, przedstawicie administracji samorządowej oraz partnerzy zaangażowani w funkcjonowanie Kaskady Soły. W swoich wystąpieniach podkreślali znaczenie Zapory Porąbka dla bezpieczeństwa mieszkańców regionu, ochrony przeciwpowodziowej, retencji wód, zaopatrzenia ludności w wodę oraz produkcji energii elektrycznej.
Kaskada Soły filarem ochrony przeciwpowodziowej
Szczególnym punktem obchodów był panel dyskusyjny poświęcony przyszłości infrastruktury hydrotechnicznej i wyzwaniom związanym z jej utrzymaniem. Uczestnicy debaty zgodnie wskazywali, że Kaskada Soły, obejmująca zbiorniki Porąbka, Tresna i Czaniec, pozostaje jednym z najważniejszych systemów ochrony przeciwpowodziowej w kraju.
Prezes Wód Polskich, Mateusz Balcerowicz, podkreślił, że bezpieczeństwo mieszkańców wymaga nie tylko sprawnej eksploatacji istniejących obiektów, ale również długofalowych inwestycji modernizacyjnych.
„Dziewięćdziesiąt lat funkcjonowania Zapory Porąbka jest dowodem trwałości polskiej myśli hydrotechnicznej. Naszym zadaniem nie jest dziś budowa historii tego obiektu, lecz zapewnienie jego bezpiecznej przyszłości. Kaskada Soły pozostaje filarem ochrony przeciwpowodziowej, bezpieczeństwa wodnego i energetycznego regionu, dlatego konsekwentnie przygotowujemy i realizujemy działania, które pozwolą jej skutecznie służyć mieszkańcom przez kolejne dekady” – powiedział prezes Wód Polskich Mateusz Balcerowicz.
Podczas dyskusji wskazano, że obiekty Kaskady Soły pozostają bezpieczne i realizują wszystkie przypisane im funkcje, jednak ich wiek wymaga prowadzenia systematycznych remontów i modernizacji. Wśród najważniejszych zadań na najbliższe lata wymieniono remont urządzeń hydrotechnicznych zapory Porąbka, uszczelnień i zabezpieczeń przeciwfiltracyjnych, modernizację elementów zapory Tresna oraz urządzeń zbiornika Czaniec. Podkreślono również konieczność pozyskania finansowania dla przedsięwzięć, które zapewnią dalsze bezpieczne funkcjonowanie całego systemu.
Zapora otwarta dla mieszkańców i gości jubileuszu
Uczestnicy wydarzenia mieli także możliwość zwiedzenia zapory, zapoznania się z wystawą poświęconą historii obiektu oraz udziału w pikniku rodzinnym przygotowanym przez Wody Polskie i partnerów wydarzenia zorganizowanym na terenie LKS Porąbka. Wydarzenie zgromadziło mieszkańców, turystów i gości jubileuszu, którzy mogli uczestniczyć w licznych atrakcjach edukacyjnych, rekreacyjnych i kulturalnych. Dużym zainteresowaniem cieszyły się strefy edukacyjne dla dzieci, prezentacje partnerów i instytucji związanych z gospodarką wodną oraz występy lokalnych zespołów i kół gospodyń wiejskich.
Piknik stworzył przestrzeń do integracji mieszkańców i rozmów o znaczeniu gospodarki wodnej, ochrony przeciwpowodziowej oraz roli Kaskady Soły w codziennym funkcjonowaniu regionu.
Partnerstwo na rzecz wody i bezpieczeństwa
Jubileusz został przygotowany przez Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie przy współpracy z Gminą Porąbka i Gminą Czernichów. Wspólna organizacja wydarzenia podkreśliła znaczenie partnerskiej współpracy administracji rządowej i samorządowej w działaniach na rzecz bezpieczeństwa mieszkańców, ochrony zasobów wodnych oraz rozwoju lokalnych społeczności.
Historia, która zobowiązuje do działania
Jubileusz 90-lecia Zapory Porąbka stał się nie tylko okazją do przypomnienia bogatej historii jednego z najważniejszych polskich obiektów hydrotechnicznych, ale również do rozmowy o jego przyszłości. Uroczystości, debata ekspercka oraz rodzinny piknik pokazały, że Kaskada Soły pozostaje ważnym elementem bezpieczeństwa, rozwoju i tożsamości regionu. Wnioski płynące z debaty były jednoznaczne: utrzymanie i rozwój infrastruktury wodnej pozostają jednym z kluczowych warunków bezpieczeństwa mieszkańców oraz zrównoważonego rozwoju regionu. Dzięki zaangażowaniu Wód Polskich, partnerów instytucjonalnych oraz samorządów Porąbki i Czernichowa ten wyjątkowy jubileusz stał się świętem zarówno polskiej hydrotechniki, jak i lokalnej społeczności.