Prezes Wód Polskich uczestnikiem obrad VI Wodnego Okrągłego Stołu
18.03.2026
W środę, 18 marca, we Wrocławiu odbywa się VI edycja Wodnego Okrągłego Stołu, gromadząc ekspertów gospodarki wodnej ze świata nauki, administracji publicznej i organizacji pozarządowych. Wydarzenie otworzył prezes Wód Polskich Mateusz Balcerowicz, który wziął również udział w panelu poświęconym retencji strukturalnej, dzieląc się doświadczeniami i perspektywą instytucji odpowiedzialnej za zarządzanie zasobami wodnymi.
Retencja kluczem do przyszłości gospodarki wodnej
VI edycja wydarzenia odbywa się pod hasłem „Skuteczne wykorzystanie retencji wód w zadaniach gospodarki wodnej”, podkreślając kluczową rolę retencji w obliczu wyzwań wynikających ze zmian klimatu. Inauguracyjne wystąpienie wygłosił prezes Wód Polskich, otwierając dyskusję o znaczeniu nowoczesnych i zrównoważonych rozwiązań w zarządzaniu zasobami wodnymi.
- Cieszę się z tej inicjatywy – to ważna i merytoryczna przestrzeń dyskusji na temat gospodarki wodnej. Jestem zadowolony, że potrafimy wspólnie usiąść przy jednym stole i rozmawiać o wodzie oraz o tym, jak skutecznie nią gospodarować – powiedział Mateusz Balcerowicz.
Prezes Wód Polskich podkreślił następnie, że tegoroczne hasło konferencji, koncentrujące się na retencji, jest kluczowe, ponieważ odzwierciedla istotę działalności Wód Polskich. Mateusz Balcerowicz zaznaczył, że to właśnie retencja stanowi fundament działań służących ograniczaniu skutków suszy i powodzi oraz zapewnieniu bezpiecznego zaopatrzenia użytkowników w wodę. Dodał również, że w obliczu zmian klimatycznych coraz częściej zmagamy się z deficytem zasobów wodnych, dlatego tak ważne jest podejmowanie zdecydowanych, przemyślanych i długofalowych działań.
- Wnioski płynące z takich dyskusji mają realną wartość – na ich podstawie wdrażamy konkretne rozwiązania w gospodarce wodnej. Wodny Okrągły Stół to jedno z najważniejszych wydarzeń poświęconych tej tematyce i cieszę się, że możemy je wspólnie tworzyć – podsumował Mateusz Balcerowicz.
Merytoryczny głos prezesa Wód Polskich o retencji zbiornikowej i polderowej
Podczas sesji „Strukturalna retencja wód” prezes Wód Polskich debatował z naukowcami i społecznikami o wyzwaniach związanych z retencją zbiornikową i polderową. Dyskusja dotyczyła przede wszystkim trudności w wiarygodnej ocenie zmian pojemności retencyjnej w czasie eksploatacji, czynników wpływających na utratę tej pojemności oraz ich konsekwencji dla funkcjonowania obiektów i procesów korytowych w rzekach.
- Retencja strukturalna może być skuteczna wyłącznie jako element całościowego, zlewniowego systemu gospodarowania wodą. W Polsce funkcjonują 52 kluczowe zbiorniki, ale ich rola zmienia się wraz z warunkami klimatycznymi. Projektowane były w zupełnie innych realiach niż obecnie, dlatego konieczna jest aktualizacja instrukcji gospodarowania wodą, aby odpowiadały na dzisiejsze i przyszłe wyzwania – powiedział Mateusz Balcerowicz.
Uczestnicy panelu poruszyli także kwestie bezpieczeństwa eksploatacji istniejących suchych zbiorników oraz wymagań dla projektowania nowej infrastruktury retencyjnej.
- Największym wyzwaniem dla Wód Polskich jako administratora obiektów hydrotechnicznych jest ich utrzymanie, aktualizowanie zasad eksploatacji oraz dostosowanie do coraz częstszych i bardziej ekstremalnych zjawisk pogodowych. Musimy patrzeć na gospodarkę wodną z perspektywy całej zlewni – zaczynać od retencji naturalnej, od zatrzymywania wody tam, gdzie spada, a dopiero później myśleć o retencji sztucznej – zaznaczył Mateusz Balcerowicz.
W kontekście zmian klimatycznych wskazywano na konieczność aktualizacji planów i programów retencyjnych oraz potrzebę lepszego powiązania analiz hydrologicznych z prognozami rozwoju przestrzennego i gospodarczego, aby skuteczniej wzmacniać potencjał retencyjny kraju.
- Projektując nowe rozwiązania, nie możemy koncentrować się na „dzisiaj”. Musimy przewidywać przyszłe warunki klimatyczne, uwzględniać ryzyko powodzi, suszy oraz konieczność zabezpieczenia wody dla ludzi i dla środowiska. Każda zlewnia jest inna, dlatego projektując rozwiązania, musimy uwzględniać jej specyficzne uwarunkowania, istniejące zagospodarowanie i potrzeby użytkowników. Tylko wtedy system retencji będzie działał skutecznie i zapewni bezpieczeństwo wodne na kolejne dekady – podkreślił Mateusz Balcerowicz.
Na zakończenie prezes Wód Polskich wskazał cztery najważniejsze działania niezbędne dla rozwoju i bezpieczeństwa gospodarki wodnej.
- Po pierwsze, kluczowa jest ścisła współpraca ze wszystkimi użytkownikami wód, zwłaszcza z samorządami. Wody Polskie konsekwentnie ją realizują, podpisując porozumienia, prowadząc wspólne projekty i intensyfikując działania, ponieważ właściwe zagospodarowanie wód opadowych stanowi fundament nowoczesnej gospodarki wodnej. Po drugie, dla bezpieczeństwa wodnego konieczne jest stabilne finansowanie całego systemu – zarówno bieżącego utrzymania infrastruktury, jak i planowania oraz realizacji nowych inwestycji. Po trzecie, ogromne znaczenie ma edukacja społeczna. Niezbędne jest budowanie świadomości zagrożeń klimatycznych i wyjaśnianie, dlaczego inwestycje – zarówno oparte na naturze, jak i techniczne – są kluczowe dla bezpieczeństwa mieszkańców i środowiska. Po czwarte, konieczne jest zwiększanie retencji rozproszonej, czyli jak najefektywniejsze zatrzymywanie i wykorzystywanie wody lokalnie, tam, gdzie jest najbardziej potrzebna – podsumował Mateusz Balcerowicz.
Wodny Okrągły Stół we Wrocławiu – przestrzeń dialogu o wodzie ponad podziałami
Wodny Okrągły Stół to ogólnopolska konferencja ekspercka tworząca przestrzeń dialogu pomiędzy nauką, administracją publiczną, instytucjami gospodarki wodnej oraz organizacjami społecznymi. Wydarzenie służy wymianie wiedzy, diagnozie kluczowych wyzwań oraz poszukiwaniu rozwiązań dla polskiej gospodarki wodnej w obliczu zmian klimatu, presji rozwojowej i rosnących potrzeb użytkowników wody.
Tegoroczna edycja koncentruje się na skutecznym wykorzystaniu retencji wód jako strategicznego narzędzia przeciwdziałania skutkom suszy i powodzi, równoważenia bilansu wodnego oraz wspierania ekosystemów. Uczestnicy podejmą temat retencji naturalnej, strukturalnej oraz oceny efektywności działań retencyjnych, analizując dane, metody i narzędzia potrzebne do racjonalnego planowania i integrowania różnych form retencji w skali kraju.
Partnerem merytorycznym wydarzenia jest Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie.