Współpraca Wód Polskich i Banku Światowego dla budowy odporności klimatycznej Polski
22.05.2025
Wody Polskie odgrywają kluczową rolę w realizacji projektów przeciwpowodziowych współfinansowanych przez Bank Światowy. Wizyty przedstawicieli Banku Światowego - zarówno w Warszawie, jak i na terenie zbiornika Racibórz Dolny - były okazją do podsumowania dotychczasowych efektów inwestycji oraz omówienia planów na przyszłość. W spotkaniach uczestniczyła Prezes Wód Polskich Joanna Kopczyńska.
Zbiornik Racibórz Dolny – inwestycja, która dowiodła swej skuteczności w ochronie ludzi i infrastruktury
Wody Polskie gościły delegację Banku Światowego na terenie zbiornika Racibórz Dolny – największego suchego zbiornika przeciwpowodziowego w Polsce. Obiekt ten, zrealizowany w ramach Projektu Ochrony Przeciwpowodziowej Dorzecza Odry i Wisły, odegrał kluczową rolę podczas powodzi we wrześniu 2024 roku, kiedy zredukował falę powodziową i ochronił tereny położone poniżej, w tym duże miasta takie jak Wrocław.
- Miło Państwa przywitać na terenie zbiornika, który odegrał tak ważną rolę w czasie wrześniowej powodzi w ubiegłym roku. Pracownicy tego obiektu hydrotechnicznego w czasie piętrzenia wód powodziowych pozostawali w pracy przez 24h na dobę. Odpowiadali za funkcjonowanie zbiornika i przebieg zdarzeń. Za sprawą ich pracy zbiornik stał się międzynarodowym bohaterem i od września 2024 roku jest jeszcze mocniej obecny w przestrzeni publicznej, budząc powszechną ciekawość i zainteresowanie – podkreśliła Joanna Kopczyńska, prezes Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie.
Podczas wizyty zaprezentowano najważniejsze elementy infrastruktury zbiornika, w tym sterownię, budowlę przelewowo-spustową oraz system monitoringu. Przedstawiciele Wód Polskich omówili funkcjonowanie obiektu w warunkach zagrożenia powodziowego oraz jego znaczenie dla bezpieczeństwa mieszkańców trzech województw: śląskiego, opolskiego i dolnośląskiego.
- Cieszymy się, że obecnie możemy być świadkami sprawnego działania zbiornika. To co dotychczas obserwowaliśmy jako projekt, w tej chwili jest w pełni funkcjonującą infrastrukturą. Ta wizyta pozwoli nam lepiej zrozumieć tę ważną rolę zbiornika dla całej Polski. Wiele doświadczeń z realizacji tego projektu może stanowić przykład i wzorzec dla kolejnych takich przedsięwzięć na całym świecie. Zarazem stanowi on idealne uzasadnienie realizacji dużych i dobrze zaplanowanych inwestycji – przyznał Sameh Wahba, dyrektor regionalny Banku Światowego.
Spotkanie w Warszawie – nowe inwestycje i odporność na zmiany klimatu
Następne spotkanie z delegacją Banku Światowego odbyło się w Warszawie pod przewodnictwem wiceministra infrastruktury Przemysława Koperskiego. Podczas spotkania omówiono zaawansowanie Projektu Ochrony Przeciwpowodziowej Dorzecza Odry i Wisły. Rozmowy dotyczyły także nowego programu budowania odporności na zmiany klimatu, który ma być realizowany przy wsparciu Banku Światowego. Wody Polskie będą pełnić w nim kluczową rolę – zarówno jako inwestor, jak i operator infrastruktury. Jednym z priorytetowych planowanych zadań będzie również utworzenie Centrum Monitoringu Hydroklimatycznego w IMGW-PIB, które ma wspierać zarządzanie ryzykiem powodziowym i suszowym.
- Ubiegłoroczna powódź pokazała, jak realne i wymierne są efekty naszej współpracy – polder Racibórz Dolny i inne suche zbiorniki w Kotlinie Kłodzkiej skutecznie ograniczyły straty. To potwierdza, że wspólne działania Polski i Banku Światowego przekładają się na konkretne bezpieczeństwo ludzi i infrastruktury. Przed nami kolejny ważny etap – budowanie odporności na zmiany klimatu, które ma szansę stać się wspólną odpowiedzią na wyzwania przyszłości - powiedział wiceminister infrastruktury Przemysław Koperski.
W ramach nowego projektu rozpoczęto już przygotowania do budowy wielofunkcyjnego zbiornika Kamieniec Ząbkowicki. Nowy zbiornik znacząco poprawi bezpieczeństwo przeciwpowodziowe oraz retencję wód w zlewni Nysy Kłodzkiej – jednym z najbardziej narażonych na powodzie obszarów w Polsce. Obiekt domknie kaskadę Nysy Kłodzkiej, usprawniając pracę czterech istniejących zbiorników: Topoli, Kozielna, Otmuchowa i Nysy. Dodatkowa rezerwa zasobów wodnych pozwoli skuteczniej ograniczać ryzyko powodzi i suszy w zlewni, co przyniesie wymierne korzyści dla całego regionu.
Wspólna wizja – bezpieczna i odporna Polska
Współpraca Wód Polskich z Bankiem Światowym to przykład skutecznego partnerstwa instytucji krajowej z międzynarodową organizacją finansową. Dzięki tej synergii możliwe jest nie tylko realizowanie dużych inwestycji infrastrukturalnych, ale także wdrażanie nowoczesnych rozwiązań w zakresie zarządzania wodami i adaptacji do zmian klimatu.
Zarówno zbiornik Racibórz Dolny, jak i planowane inwestycje, pokazują, że Polska – przy aktywnym udziale Wód Polskich – konsekwentnie buduje system ochrony przed ekstremalnymi zjawiskami pogodowymi, który służy mieszkańcom, gospodarce i środowisku, co w dobie zmian klimatu jest niezbędne.