Instytut Łączności

Publikacja oparta na „Raporcie o trendach technologicznych 03/26 - edycja marzec 2026”, przygotowanym przez Biuro Wsparcia Projektów Inwestycyjnych w Dziedzinie Nowych Technologii Ministerstwa Cyfryzacji.

Technologie kwantowe – oparte na komputerach, które oprócz zer i jedynek wykorzystują także stany pośrednie działając tym samy niemal nieskończenie szybciej o tradycyjnych maszyn - wciąż jeszcze traktowane są powszechnie jako ciekawostka naukowa i obszar badań prowadzonych w wyspecjalizowanych laboratoriach. Ta technologia wyszła już jednak z laboratoriów i staje się elementem infrastruktury technologicznej państw i organizacji. Autorzy przygotowywanego w Instytucie Łączności „Raportu o trendach technologicznych (edycja marzec 2026) wskazują na obszary, w których kwantowa przyszłość stała się teraźniejszością: bezpieczeństwo danych i komunikacji”.

Jednym z najciekawszych przykładów tego kierunku rozwoju jest PIAST-Q - pierwszy polski komputer kwantowy rozwijany w ramach infrastruktury EuroHPC JU. Projekt realizowany przez Poznańskie Centrum Superkomputerowo‑Sieciowe ma zapewnić Polsce dostęp do europejskiego ekosystemu obliczeń kwantowych i umożliwić prowadzenie zaawansowanych badań oraz testowanie praktycznych zastosowań technologii kwantowych w administracji, nauce i biznesie. To ważny sygnał, że Europa - również z udziałem Polski - buduje własne kompetencje technologiczne w obszarach, które w kolejnych latach będą miały znaczenie strategiczne.

Źródło: „Raport o trendach technologicznych - marzec 2026”, str. 22.

Komputery kwantowe nie zastąpią klasycznych systemów, ale mogą radykalnie przyspieszyć rozwiązywanie wybranych problemów związanych m.in. z kryptografią, optymalizacją procesów, analizą danych czy rozwojem nowych materiałów i leków. W praktyce oznacza to przejście od etapu eksperymentów do budowy infrastruktury, która w przyszłości może stać się jednym z fundamentów gospodarki cyfrowej. Dlatego warto obserwować nie tylko globalnych liderów rynku, ale także europejskie projekty rozwijane lokalnie, ponieważ to właśnie one będą w dużej mierze decydowały o tym, czy Europa stanie się wyłącznie odbiorcą nowych technologii, czy również ich współtwórcą.

Coraz większe znaczenie ma model Quantum‑as‑a‑Service, czyli dostęp do technologii kwantowych jako usługi. W praktyce oznacza to, że naukowcy, administracja, firmy i zespoły badawczo‑rozwojowe mogą testować algorytmy, symulacje, kryptografię czy problemy optymalizacyjne bez konieczności samodzielnego posiadania fizycznej maszyny. To właśnie dlatego PIAST‑Q nie jest wyłącznie technologiczną ciekawostką, ale może stać się dla Polski punktem wyjścia do budowy realnych kompetencji kwantowych.

Raport pokazuje również, że technologie kwantowe to nie jeden wynalazek, ale cały ekosystem obejmujący m.in. komputery kwantowe, komunikację kwantową QKD, kryptografię postkwantową, sensorykę kwantową, materiały kwantowe i algorytmikę. Część tych obszarów jest już dostępna komercyjnie, a część będzie dojrzewać w kolejnych latach. Państwa, które zaczną rozwijać kompetencje wcześniej, będą miały przewagę wtedy, gdy technologie kwantowe staną się standardem.

Źródło: „Raport o trendach technologicznych - marzec 2026”, str. 17.

Polska ma tu ciekawą, ale nieoczywistą pozycję. Z jednej strony mamy konkretne aktywa: PIAST‑Q, PIONIER‑Q, MIKOK, QuantERA, silne zaplecze naukowe i bardzo mocny sektor IT. Raport wskazuje także, że Polska jest częścią EuroHPC JU, aktywnie uczestniczy w Quantum Flagship i jest sygnatariuszem EuroQCI. Z drugiej strony rozwój technologii kwantowych wymaga długofalowej strategii, stabilnego finansowania i konsekwentnego budowania kompetencji, bo sama infrastruktura nie gwarantuje jeszcze przewagi technologicznej.

Źródło: „Raport o trendach technologicznych - marzec 2026”, str. 29.

Historia wielu przełomowych technologii wygląda podobnie - początkowo wydają się niszowe, później stają się przewagą konkurencyjną, a z czasem infrastrukturą, bez której trudno funkcjonować. PIAST‑Q może być dla Polski jednym z pierwszych kroków właśnie w tym kierunku. Pytanie brzmi już nie „czy technologie kwantowe będą ważne”, ale czy Polska wykorzysta ten moment systemowo i zacznie budować własne kompetencje w obszarze, który w kolejnych latach może mieć strategiczne znaczenie dla nauki, bezpieczeństwa i gospodarki cyfrowej.

Projekt finansowany ze środków Ministerstwa Cyfryzacji. Publikacja wyraża jedynie poglądy autora/ów i nie może być utożsamiana z oficjalnym stanowiskiem Ministerstwa Cyfryzacji.