Zalecenia dla personelu opiekującego się pacjentami ws. mycia rąk
Zalecenia przeznaczone są dla osób z personelu wykonującego czynności w obszarze opieki nad pacjentami, przede wszystkim dla personelu medycznego, pomocniczego, a także dla kierowników podmiotów leczniczych, na których spoczywa obowiązek wdrażania
i egzekwowania procedur, które minimalizują ryzyko występowania zdarzeń niepożądanych, w tym zakażeń związanych z opieką zdrowotną.
Kiedy mają zastosowanie
Zalecenia mają zastosowanie w szeroko pojętym obszarze opieki nad pacjentem, a w szczególności podczas wykonywania wszelkich czynności, które wymagają zachowania ścisłych zasad aseptyki oraz wszędzie tam, gdzie niezbędne jest zapewnienie efektywnej higieny rąk.
Najważniejsze zasady
- ręce wolne od wszelkich ozdób i obcych przedmiotów (m.in. zegarek nadgarstkowy, bransoletki, pierścionki, obrączki, sygnety itp.);
- paznokcie naturalne, krótkie, wystające maksymalnie ok. 1-2 mm ponad opuszkę palca, bez żadnych sztucznych, trwałych powłok (m.in. lakieru hybrydowego, innych lakierów i produktów pozostawiających sztywną, trwałą powłokę);
- bluza robocza z rękawem powyżej łokcia, zmieniana nie rzadziej niż po każdym dyżurze;
- skóra rąk i paznokcie pielęgnowane profesjonalnymi środkami nietworzącymi trwałych powłok;
- paznokcie czyszczone, jeśli wskazane, miękkimi szczotkami jednorazowego użycia;
- ręce dezynfekowane zgodnie z aktualnym standardem WHO;
- niesterylne rękawiczki ochronne stosowane wyłącznie w sytuacjach bezpośredniego
- narażenia pracownika na skażenie biologiczne skóry rąk;
- stosowanie rękawiczek ochronnych nie zwalnia z obowiązku dezynfekcji rąk przed i po ich użyciu;
- eliminacja zawieszek na szyję, krawatów, identyfikatorów na długiej taśmie, naszyjników, długich kolczyków, słuchawek lekarskich noszonych na szyi;
- włosy trwale spięte lub zakryte w sposób zapobiegający ich kontaktowi z pacjentem lub jego otoczeniem.
Obowiązki personelu medycznego i pomocniczego
Personel medyczny i pomocniczy jest obowiązany do przestrzegania zasad bezpieczeństwa epidemiologicznego, w szczególności przestrzegania procedur, które minimalizują ryzyko występowania zdarzeń niepożądanych, w tym zakażeń związanych z opieką zdrowotną. Fundamentem wymagań higieniczno-sanitarnych w zakresie higieny rąk jest potwierdzona obserwacja, że skuteczna dezynfekcja skażonej mikrobiologicznie skóry rąk jest możliwa wyłącznie wtedy, gdy nie ma na nich obcych przedmiotów (m.in. biżuteria, w tym obrączki, sygnety, zegarki nadgarstkowe, bransoletki, tipsy) i sztucznych powłok na paznokciach.
Obowiązki kierowników podmiotów leczniczych
Kierownicy podmiotów leczniczych oraz inne osoby udzielające świadczeń zdrowotnych są obowiązani do podejmowania działań zapobiegających szerzeniu się zakażeń i chorób zakaźnych, niezależnie od miejsca ich udzielania. Należy to osiągnąć przez m.in. opracowywanie, wdrożenie i aktualizację odpowiednich procedur wewnętrznych, szkolenie personelu oraz prowadzenie kontroli wewnętrznej.
Materiały
Zalecenia ws. standardu higieny rąk personelu wykonującego czynności w obszarze opieki nad pacjentamiGOV_Zalecenia_ws_standardu_higieny_rąk_personelu_wykonującego_czynności_w_obszarze_opieki_nad_pacjentami.pdf 0.47MB
Podstawa prawna
Ustawa z 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz.U. z 2008 r. Nr 234, poz. 1570, tekst jedn. Dz.U. z 2025 r. poz. 1675)
Ustawa z 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz.U. z 2009 r. Nr 52, poz. 417, tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 581 ze zm.)
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z 27 maja 2010 r. w sprawie zakresu, sposobu i częstotliwości prowadzenia kontroli wewnętrznej w obszarze realizacji działań zapobiegających szerzeniu się zakażeń i chorób zakaźnych (Dz.U. z 2010 r. Nr 100, poz. 646)
- Pierwsza publikacja:
- 19.08.2026 14:13 Monika Waćkowska-Kabaczynska
- Wytwarzający/ Odpowiadający:
- Wioleta Januszewska
| Tytuł | Wersja | Dane zmiany / publikacji |
|---|---|---|
| Zalecenia dla personelu opiekującego się pacjentami ws. mycia rąk | 2.0 | 19.08.2026 15:03 Monika Waćkowska-Kabaczynska |
| Zalecenia dla personelu opiekującego się pacjentami ws. mycia rąk | 1.0 | 19.08.2026 14:13 Monika Waćkowska-Kabaczynska |
Aby uzyskać archiwalną wersję należy skontaktować się z Redakcją BIP