Powrót

86. rocznica deportacji pierwszych Polaków do KL Auschwitz

14.06.2026

14 czerwca obchodzimy Narodowy Dzień Pamięci Ofiar Niemieckich Nazistowskich Obozów Koncentracyjnych i Obozów Zagłady, ustanowiony przez Sejm RP. Tego dnia w 1940 roku Niemcy skierowali do obozu Auschwitz pierwszy transport więźniów - grupę 728 Polaków z więzienia w Tarnowie. Byli wśród nich m.in. żołnierze kampanii wrześniowej, członkowie podziemnych organizacji niepodległościowych, studenci i gimnazjaliści.

86. rocznica deportacji pierwszych Polaków do KL Auschwitz, fot. MKiDN

W 86. rocznicę wydarzenia na terenie byłego obozu Auschwitz I odbyły się uroczystości upamiętniające deportację pierwszych Polaków. W uroczystościach wzięła udział Marta Cienkowska, ministra kultury i dziedzictwa narodowego.

W Narodowym Dniu Pamięci Ofiar Niemieckich Nazistowskich Obozów Koncentracyjnych i Obozów Zagłady, oddajemy hołd wszystkim, którym odebrano życie, wolność, godność i przyszłość. Pamiętamy Polaków, Żydów, Romów i Sinti, więźniów politycznych, przedstawicieli ruchu oporu oraz wszystkich tych, których nazistowski system uznał za niewartych życia. Pamięć jest naszym obowiązkiem, ale jest także zobowiązaniem – mówiła Marta Cienkowska, ministra kultury i dziedzictwa narodowego. - Historia uczy nas, że wielkie tragedie zaczynają się dużo wcześniej niż przemoc. Zaczynają się od pogardy, od odczłowieczania, od języka nienawiści i przyzwolenia na wykluczanie innych. Pamięć o ofiarach zobowiązuje nas do obrony człowieczeństwa także dziś. Jej najpełniejszym wyrazem jest świat, w którym człowiek staje po stronie drugiego człowieka – dodała.

Tegoroczne obchody rozpoczęły się o godzinie 11.00 upamiętnieniem pod Ścianą Śmierci w byłym niemieckim obozie Auschwitz I. Hołd ofiarom złożyli Ocalali, oficjalne delegacje władz państwowych oraz organizatorzy obchodów. W południe uczestnicy uroczystości złożyli kwiaty pod tablicą przypominającą o deportacji pierwszych Polaków do Auschwitz, która znajduje się na budynku obecnej Małopolskiej Uczelni Państwowej w Oświęcimiu, gdzie pierwotnie umieszczono więźniów.

Pierwszy transport Polaków do Auschwitz

KL Auschwitz został stworzony przez Niemców prawie dwa lata przed rozpoczęciem w nim procesu zagłady Żydów na masową skalę. W grupie pierwszych więźniów – deportowanych 14 czerwca 1940 roku z więzienia w Tarnowie – znaleźli się żołnierze kampanii wrześniowej, członkowie podziemnych organizacji niepodległościowych, gimnazjaliści i studenci. Otrzymali oni numery od 31 do 758. Z 728 więźniów wojnę przeżyło 325 osób, zginęło 292, a los 111 jest nieznany.

W pierwszym okresie funkcjonowania obozu Polacy stanowili większość deportowanych i ofiar. W sumie Niemcy deportowali do Auschwitz ok. 150 tys. Polaków, z czego prawie połowa zginęła lub została zamordowana.

Narodowy Dzień Pamięci Ofiar Niemieckich Nazistowskich Obozów Koncentracyjnych i Obozów Zagłady

Narodowy Dzień Pamięci Ofiar Niemieckich Nazistowskich Obozów Koncentracyjnych i Obozów Zagłady jest obchodzony w Polsce 14 czerwca. Święto zostało ustanowione przez Sejm RP, aby oddać hołd wszystkim ofiarom niemieckich nazistowskich obozów koncentracyjnych i obozów zagłady działających podczas II wojny światowej.

Główne uroczystości odbywają się co roku na terenie Muzeum Auschwitz-Birkenau w Oświęcimiu. Obejmują m.in. składanie pamiątkowych wieńców oraz spotkania z byłymi więźniami i ich rodzinami.

Dowiedz się więcej

» Odwiedź stronę Miejsca Pamięci i Muzeum Auschwitz-Birkenau: https://www.auschwitz.org/

Zdjęcia (7)

{"register":{"columns":[]}}