I Polsko-Francuski Szczyt Międzyrządowy - kultura filarem nowego etapu współpracy
20.04.2026
W Gdańsku odbył się I Polsko-Francuski Szczyt Międzyrządowy. W ramach szczytu obradowało pięć podstolików tematycznych, poświęconych kluczowym obszarom współpracy polsko-francuskiej, tj. obronności, współpracy zagranicznej, kulturze, gospodarce i finansom oraz energetyce. Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego reprezentowała ministra Marta Cienkowska.
Kluczowym tematem rozmów ministry Marty Cienkowskiej z Catherine Pégard, ministrą kultury Francji był Polsko‑Francuski Sezon Kulturalny 2027. Spotkanie zostało zakończone podpisaniem dwustronnego Memorandum w sprawie organizacji Sezonu, wyznaczającym ramy dalszych prac programowych i instytucjonalnych.
Sezon Kulturalny 2027 – nowy rozdział w relacjach polsko‑francuskich
Obie strony uznały Sezon Kulturalny 2027 jako jeden z najważniejszych projektów w relacjach bilateralnych nadchodzących lat.
Polsko-Francuski Sezon Kulturalny w wyjątkowy sposób ukaże głębię historycznych i społecznych więzi łączących nasze kraje, a jednocześnie podkreśli kulturowy wymiar naszego partnerstwa. Traktuję ten projekt jako przestrzeń budowania trwałych relacji między ludźmi i instytucjami oraz prezentacji najciekawszych zjawisk naszych kultur. Chcemy pokazać, jak kultura wzmacnia demokrację, podnosi jakość debaty publicznej i sprzyja dialogowi między pokoleniami – mówiła Marta Cienkowska, ministra kultury i dziedzictwa narodowego podczas rozmowy z Catherine Pégard, minister kultury Francji. – Szczególne miejsce zajmują w tym procesie młodzi odbiorcy – ich energia, wrażliwość i zdolność do tworzenia nowych form uczestnictwa w życiu kulturalnym – dodała.
Strony podkreśliły, że Sezon Kulturalny, zaplanowany od lutego do października 2027 r., będzie kluczowym narzędziem realizacji postanowień Traktatu o wzmocnionej współpracy i przyjaźni, podpisanego przez premiera Donalda Tuska i prezydenta Francji Emmanuela Macrona 9 maja 2025 r. Dokument ten otworzył nowy etap w relacjach między Polską a Francją, a kultura i pamięć historyczna zostały w nim wskazane jako obszary o strategicznym znaczeniu.
I Polsko-Francuski Szczyt Międzyrządowy potwierdził, że kultura pozostaje jednym z najważniejszych obszarów współpracy między oboma państwami. Wspólny Sezon Kulturalny 2027 będzie wyjątkową okazją do prezentacji najciekawszych zjawisk artystycznych, budowania trwałych relacji między instytucjami oraz pogłębiania wzajemnego zrozumienia między społeczeństwami Polski i Francji.
W trakcie szczytu podkreślono, że Sezon ma:
- wzmacniać dialog między społeczeństwami obywatelskimi, w tym wśród młodych odbiorców,
- odpowiadać na współczesne wyzwania, takie jak dezinformacja czy zagrożenia dla demokracji,
- podkreślać kulturowy wymiar partnerstwa strategicznego,
- promować mobilność twórców i profesjonalistów kultury.
Program Sezonu będzie koncentrował się na sektorach kreatywnych, w szczególności na kinematografii i sztukach audiowizualnych, twórczości cyfrowej (w tym grach wideo), designie i modzie. Wydarzenie otwierające odbędzie się we Francji, a zamykające w Polsce.
Stan przygotowań i współpraca instytucjonalna
Podpisane podczas szczytu Memorandum of Understanding stanowi ważny krok w kierunku finalizacji koncepcji programowej. Instytucje kultury obu państw – posiadające już ugruntowane kontakty i doświadczenie we współpracy – prowadzą intensywne działania, aby Sezon był szeroko widoczny i atrakcyjny dla publiczności w obu krajach.
Instytut Francuski będzie odpowiedzialny za program w Polsce, natomiast Instytut Adama Mickiewicza i Instytut Polski w Paryżu – za realizację programu we Francji. Każda ze stron sfinansuje swoją część przedsięwzięcia.
Współpraca audiowizualna i medialna
Podczas szczytu omówiono możliwość aktualizacji umowy bilateralnej z 2012 r. dotyczącej współpracy w dziedzinie kinematografii. Obecnie opiera się ona na założeniach, które były adekwatne w momencie jej podpisania, lecz dziś nie przystają do realiów rynku audiowizualnego. Zakłada dominację dystrybucji kinowej, tradycyjny model producentów jako głównych organizatorów finansowania, istotny ciężar ekonomiczny wkładów obu stron oraz powiązanie udziału twórczego z fizyczną pracą na terytorium danego państwa. Każde z tych założeń uległo erozji wraz z rozwojem platform streamingowych, globalizacją produkcji i cyfryzacją procesów twórczych.
Dlatego zaproponowano powołanie wspólnej grupy roboczej ekspertów, która przeprowadzi szczegółową analizę praktyki stosowania umowy i przygotuje rekomendacje zmian oparte na konkretnych przypadkach i barierach zgłaszanych przez producentów.
Polska liczy na dalszą dobrą współpracę z Francją w toku przygotowań do rewizji Dyrektywy o audiowizualnych usługach medialnych, w szczególności w zakresie zagadnień takich jak ochrona małoletnich, obowiązki platform udostępniania wideo oraz widoczność treści o dużym znaczeniu społecznym.