Powrót

Jubileusz 120-lecia Muzeum Narodowego w Lublinie

25.07.2026

Muzeum Narodowe w Lublinie obchodzi w tym roku jubileusz 120-lecia swojego istnienia. Historia muzeum jest nierozerwalnie związana z darczyńcami - osobami prywatnymi, kolekcjonerami, artystami i przedstawicielami lokalnych społeczności, którzy przekazywali swoje zbiory instytucji. Dlatego w ramach jubileuszu Muzeum przez cały rok będzie prezentować otrzymane dary - dzieła sztuki, pamiątki historyczne i unikatowe obiekty, jako hołd dla wszystkich, którzy swoją pasją i zaangażowaniem przyczynili się do tworzenia oraz zachowania muzealnych kolekcji dla przyszłych pokoleń.

Jubileusz 120-lecia Muzeum Narodowego w Lublinie, fot. Muzeum Narodowe w Lublinie

W uroczystości z okazji 120-lecia Muzeum Narodowego w Lublinie, która odbyła się 24 lipca br., wzięła udział Bożena Żelazowska, sekretarz stanu w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Podczas uroczystości wiceministra wręczyła Srebrne Medale „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” dr hab. Iwonie Hofman i Barbarze Oratowskiej oraz Brązowe – Marcie Cyran i Annie Hałacie.

Historia Muzeum pokazuje, że jego największym bogactwem od początku byli ludzie – darczyńcy, kolekcjonerzy, naukowcy, pracownicy i przyjaciele, którzy z pasją i odpowiedzialnością gromadzili oraz chronili dziedzictwo kulturowe dla kolejnych pokoleń. Dzięki ich zaangażowaniu Muzeum Narodowe w Lublinie należy dziś do najważniejszych instytucji muzealnych we wschodniej Polsce – mówiła Bożena Żelazowska, sekretarz stanu w Ministerstwie kultury i Dziedzictwa Narodowego. – Dziedzictwo kulturowe jest fundamentem naszej tożsamości i pamięci narodowej. Dlatego Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego konsekwentnie wspiera działania służące ochronie zabytków oraz rozwojowi muzeów, które pełnią niezwykle ważną rolę edukacyjną i społeczną. Życzę Państwu kolejnych lat pełnych sukcesów, inspirujących wystaw, cennych nabytków oraz nieustającej życzliwości darczyńców i wszystkich osób, dla których polskie dziedzictwo stanowi wspólne dobro – dodała.

Poznaj historię Muzeum Narodowego w Lublinie

Historia 120-lecia lubelskiego muzeum nierozerwalnie splata się z postaciami donatorów, którzy przekazywali swoje zbiory, współtworząc dziedzictwo instytucji. Przez ponad stuletni okres funkcjonowania Muzeum przeszło długą drogę. Z założenia wpisywało się w prowincjonalną placówkę opierającą się na pracy społeczników i zbiorach pozyskanych od donatorów.

Wśród wielu darczyńców ważną postacią był Hieronim Łopaciński, znany językoznawca, etnograf i historyk Lublina, który widział potrzebę powołania do życia instytucji kulturalnej, zdolnej do gromadzenia zbiorów oraz zapewnienia im odpowiedniej opieki. To on w 1901 roku zorganizował pierwszą ekspozycję w pomieszczeniach gmachu klasztoru Dominikanów – „Wystawę przedmiotów sztuki i starożytności”. Stała się ona impulsem do tworzenia kolekcji muzealnej.

12 grudnia 1906 roku w salach budynków podominikańskich nastąpiło uroczyste otwarcie Muzeum Lubelskiego. Działalność takich postaci, jak Tadeusz Szymon Piotrowski, Antoni Rostworowski czy Juliusz Vetter na trwałe wpisała się w bogatą historię instytucji. Dzięki nim nie tylko pozyskano wiele cennych darów, ale również zakupiono w 1914 roku budynki popijarskie przy ulicy Namiestnikowskiej (obecnie Narutowicza) na potrzeby Muzeum. Instytucja funkcjonowała w tej lokalizacji do 1954 roku, kiedy to władze komunistyczne po zlikwidowaniu więzienia na Zamku Lubelskim przekazały go na potrzeby kultury. Muzeum Lubelskie otrzymało południowe skrzydło zamku z gotycką Kaplicą Trójcy Świętej i romańską wieżą z XIII wieku, a od 1974 roku stało się jedynym gospodarzem Wzgórza Zamkowego.

Dzisiaj Muzeum Narodowe w Lublinie należy do najstarszych i największych instytucji muzealnych we wschodniej Polsce i jest państwową instytucją kultury współprowadzoną przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Województwo Lubelskie.

Instytucja gromadzi, chroni i udostępnia dziedzictwo historyczne i artystyczne, prowadzi działalność wystawienniczą, naukową i edukacyjną. Jej wielodziałowe zbiory obejmują m.in. dzieła sztuki, zabytki archeologiczne, zbiory historyczne, etnograficzne i numizmatyczne. Od 2017 r. Muzeum rozwija również kolekcję poświęconą dziedzictwu ziem wschodnich dawnej Rzeczypospolitej.

Jednym z najważniejszych przedsięwzięć realizowanych przez Muzeum jest przebudowa Pałacu Lubomirskich na siedzibę Muzeum Ziem Wschodnich Dawnej Rzeczypospolitej. Instytucja realizuje także projekt „Tworzenie nowych ekspozycji w Muzeum Literackim w Nałęczowie”, współfinansowany z programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko (FEnIKS), o wartości ponad 20 mln zł.

Dowiedz się więcej

» Odwiedź stronę Muzeum Narodowego w Lublinie: https://zamek-lublin.pl/

 

Zdjęcia (4)

{"register":{"columns":[]}}