W uroczystości na Westerplatte uczestniczyli: prezydent RP Karol Nawrocki, premier RP Donald Tusk, przedstawiciele rządu, parlamentu i władz samorządowych, żołnierze Wojska Polskiego, kombatanci, harcerze oraz mieszkańcy Pomorza. Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego reprezentował wiceminister Marek Krawczyk.

Wybuch II wojny światowej

Rankiem 1 września 1939 r. wojska niemieckie przekroczyły granice Rzeczypospolitej Polskiej, rozpoczynając II wojnę światową. O godzinie 4.35 Niemcy zbombardowali Wieluń, a kilka minut później, o godzinie 4.45, pancernik „Schleswig-Holstein” otworzył ogień w stronę Westerplatte.

Zgodnie z niemiecką strategią miała to być wojna błyskawiczna – szybkie złamanie polskiej obrony, a następnie okrążenie i rozbicie głównych sił przeciwnika. Uderzenie miało nastąpić jednocześnie z trzech kierunków: ze Śląska, Prus Wschodnich i Pomorza Zachodniego, zmierzając prosto na Warszawę.

Do walki z Polską Niemcy skierowali 1 850 tys. żołnierzy, 11 tys. dział, 2 800 czołgów i 2 000 samolotów. Polska armia mogła przeciwstawić im o połowę mniej żołnierzy (950 tys.), ponad dwukrotnie mniej dział (4,8 tys.), czterokrotnie mniej czołgów (700) i pięciokrotnie mniej samolotów (400). Na kluczowych odcinkach frontu niemiecka przewaga była jeszcze wyraźniejsza.

Pozostawione bez wsparcia sojuszników Wojsko Polskie nie było w stanie skutecznie odeprzeć niemieckiej agresji. 17 września 1939 r. nadszedł kolejny cios – Polska została zaatakowana przez Związek Radziecki.

II wojna światowa pozostaje najbardziej niszczycielskim konfliktem zbrojnym w dziejach świata. Polska poniosła najdotkliwsze straty ludzkie i materialne spośród wszystkich krajów – zarówno biorących udział w wojnie, jak i okupowanych.