W przededniu wernisażu wystawy, 6 marca br. w setną rocznicę urodzin reżysera, w Muzeum Manggha odbyła się gala wręczenia Nagrody im. Andrzeja Wajdy. W tym roku nagrodę otrzymali Danuta Wałęsa i Andrzej Poczobut, w imieniu którego wyróżnenie odebrała córka. W wydarzeniu wzięła udział Marta Cienkowska, ministra kultury i dziedzictwa narodowego.   

Andrzej Wajda inspirował nas nie tylko w wymiarze kulturowym i w samym podejściu do tworzenia kultury, lecz także w sposobie myślenia o świecie i o roli, jaką kultura powinna w nim odgrywać – mówiła Marta Cienkowska. – Podkreślał, że nie może ona pozostawać obojętna wobec rzeczywistości, w której powstaje. Dlatego rok poświęcony Andrzejowi Wajdzie będzie przypomnieniem jego słów i wielkich dzieł, ale także opowieścią o jego życiu – o tym, co zrobił dla Polski, jak wielkim był patriotą i jak uczył nas patriotyzmu, rozumianego nie jako deklarację narodowościową, lecz jako dumę z Polski. To będzie rok rozmowy społecznej. Dzięki wyjątkowym wydarzeniom i spotkaniom będziemy mogli uświadomić sobie, w jaki sposób sztuka pomaga nam zrozumieć współczesność. Andrzej Wajda był, jest i pozostanie aktualny – przede wszystkim ze względu na to, co zrobił dla Polski i dla polskiej demokracji – dodała.

„Wajda. W stulecie urodzin” – osobista opowieść o twórcy

Na wystawie „Wajda. W stulecie urodzin” w Muzeum Manggha w Krakowie zaprezentowane zostały artefakty, fotografie i szkice z osobistego archiwum reżysera, wybrane przez jego żonę Krystynę Zachwatowicz-Wajdę.

Ekspozycja nie ma charakteru chronologicznej, linearnej biografii. Porusza raczej wybrane aspekty z życia Wajdy, takie jak doświadczenie z czasów drugiej wojny światowej, wpływ wojny na filmowca w pierwszej fazie jego twórczości, fascynacja malarstwem i przyjaźń z wybitnymi twórcami takimi jak Andrzej Wróblewski i Józef Czapski. Przedstawiony został również okres społecznego buntu z czasu „karnawału Solidarności” i polityczne reperkusje związane z wprowadzeniem w Polsce stanu wojennego, a także kulturalne i obywatelskie zaangażowanie reżysera na przykładzie takich przedsięwzięć jak Zespół Filmowy „X”, Mistrzowska Szkoła Andrzeja Wajdy czy Pawilon Wyspiańskiego.

Osobna część wystawy jest poświęcona japońskim wątkom w biografii Andrzeja Wajdy. Motywem przewodnim są dzieła japońskich mistrzów ukiyo-e, takich jak Utagawa Hiroshige, Kitagawa Utamaro czy Katsushika Hokusai, oraz szkice samego reżysera o Japonii, tworzone w czasie jego licznych podróży do tego kraju, które odbywał na przestrzeni ponad 25 lat.

Fascynacja Japonią rozpoczęła się u artysty w 1944 roku, kiedy to odwiedził w Sukiennicach przygotowaną przez władze okupacyjne wystawę, zorganizowaną na cześć azjatyckiego sojusznika Niemców. To wtedy, w tych niesprzyjających okolicznościach, młody Wajda mógł po raz pierwszy zetknąć się z twórczością japońskich mistrzów. Klamrą wieńczącą ten długi okres, wypełniony licznymi podróżami i zawiązywaniem przyjaźni, było powstanie pięć dekad później Centrum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha, funkcjonującego wówczas jeszcze jako oddział Muzeum Narodowego w Krakowie.

Dowiedz się więcej

» Rozmowa, która trwa - zapowiadamy obchody Roku Andrzeja Wajdy

» Kalendarz wydarzeń Roku Andrzeja Wajdy: https://wajda.pisf.pl/events

» Rok Andrzeja Wajdy: https://ckf.waw.pl/wajda2026/