Polski Atom

Program polskiej energetyki jądrowej to strategiczny dokument rządowy stanowiący „mapę drogową” dla budowy pierwszej polskiej elektrowni jądrowej. Dokument ten określa podstawowe zadania, które musi zrealizować krajowa administracja, inwestor, dozór jądrowy oraz inne podmioty biorące udział w inwestycji. Dokument został przyjęty przez Radę Ministrów 28 stycznia 2014 r., a jego zaktualizowane wersje - 2 października 2020 r. oraz 30 września 2026 r. 

Dlaczego potrzebujemy elektrowni jądrowej?

Polski rząd decydując się na program jądrowy uwzględnił cztery korzyści związane z tą technologią:

• podniesienie poziomu bezpieczeństwa energetycznego kraju. Zróżnicowanie źródeł energii elektrycznej, pozwoli zmniejszyć wpływ wahań na rynku węgla, gazu i ropy na ceny prądu dla odbiorcy końcowego. Dodatkowo paliwo jądrowe można kupić od wielu państw na świecie i zgromadzić zapasy wystarczające na kilka lat pracy siłowni;
• zapewnienie stabilnych cen prądu dla polskich odbiorców. Nowoczesna elektrownia jądrowa może pracować 60, a w niektórych przypadkach nawet 80 lat. Dlatego koszt inwestycji rozkłada się na wiele lat pracy obiektu. Po uwzględnieniu niskich kosztów eksploatacji zapewnia ona łatwe przewidywanie cen energii.
• korzyści dla środowiska. Elektrownia jądrowa nie emituje szkodliwych dla środowiska i zdrowia gazów, w szczególności dwutlenku węgla (CO2), związków azotu i siarki (SOx i NOx) czy pyłów. Powstające w elektrowni niewielkie ilości odpadów można bezpiecznie składować.
• budowa nowej innowacyjnej branży nauki, rozwoju i przedsiębiorczości. Realizacja programu polskiej energetyki jądrowej wzmocni polskie instytuty naukowe i przedsiębiorstwa już teraz prowadzące działalność związaną z tą dziedziną.

Aktualizacja PPEJ w roku 2026

Rada Ministrów przyjęła aktualizację Programu polskiej energetyki jądrowej (PPEJ) - strategicznego dokumentu określającego dalszy rozwój energetyki jądrowej w Polsce. Program zakłada budowę dwóch elektrowni jądrowych o łącznej mocy do 9 GWe, rozwój kadr i infrastruktury, zwiększanie udziału krajowego przemysłu oraz wzmocnienie systemu dozoru jądrowego. W przyjętym dokumencie określono harmonogramy działań związanych z budową pierwszej i drugiej elektrowni jądrowej oraz kluczowe założenia realizacji drugiej elektrowni.

Program dostosowany do nowych realiów

Strategiczny cel pozostaje niezmienny – budowa dwóch elektrowni jądrowych i nawet 9 GWe nowych mocy, które będą wspierać bezpieczeństwo energetyczne kraju, transformację sektora energii oraz stworzą warunki dla dalszego rozwoju gospodarczego.

Projekt pierwszej elektrowni jądrowej przeszedł z fazy przygotowań do fazy realizacji. Równolegle prowadzone są prace związane z realizacją drugiej elektrowni jądrowej.

Aktualizacja PPEJ uwzględnia zmiany, które w ostatnich latach wpłynęły na europejski rynek energii – od kryzysu energetycznego i agresji Rosji na Ukrainę po rosnące zapotrzebowanie przemysłu na przewidywalną i niskoemisyjną energię.

Energetyka jądrowa pozostaje jednym z filarów bezpieczeństwa energetycznego Polski poprzez:

• dywersyfikację źródeł energii wykorzystywanych w krajowym systemie
• ograniczanie zależności od paliw kopalnych
• zastępowanie wycofywanych jednostek węglowych nowymi stabilnymi mocami
• zwiększanie odporności systemu elektroenergetycznego na kryzysy i zakłócenia rynkowe

Elektrownie jądrowe zapewniają produkcję energii niezależnie od warunków pogodowych, wspierając rozwój OZE oraz stabilność krajowego systemu elektroenergetycznego.

Rozwój energetyki jądrowej tworzy również warunki dla rozwoju przemysłu i nowych inwestycji.

Więcej środków na rozwój energetyki jądrowej

Aktualizacja zapewnia zwiększenie środków przeznaczonych na zadania związane z wdrożeniem energetyki jądrowej: wsparcie budowy kompetencji w obszarze energetyki jądrowej, wsparcie udziału polskiego przemysłu w Programie PEJ, a także wzmocnienie instytucji dozoru jądrowego, tj. Państwowej Agencji Atomistyki. Wsparcie dla PAA stanowi największą część Programu PEJ w wymiarze finansowym, co jest szczególnie istotne, gdyż przyczyni się do zwiększenia efektywności i sprawność procesu licencjonowania oraz zapewnienia odpowiedniego poziomu bezpieczeństwa jądrowego kraju i ochrony radiologicznej mieszkańców Polski.

Pierwsza elektrownia jądrowa w realizacji (EJ1)

Projekt realizowany przez państwową spółkę Polskie Elektrownie Jądrowe obejmuje budowę trzech reaktorów AP1000 o łącznej mocy około 3,75 GWe.

W ostatnich miesiącach inwestycja osiągnęła kluczowe kamienie milowe:

• grudzień 2025 r. – Komisja Europejska zatwierdziła model wsparcia publicznego dla inwestycji
• marzec 2026 r. – inwestor złożył do Prezesa Państwowej Agencji Atomistyki wniosek o wydanie zezwolenia na budowę obiektu jądrowego
• trwają prace przygotowawcze na placu budowy oraz realizacja infrastruktury towarzyszącej
• kontynuowany jest proces kontraktowania i przygotowania kolejnych etapów inwestycji

Na dokapitalizowanie projektu w latach 2025-2030 przewidziano 60,2 mld zł. Model finansowania zakłada udział kapitału własnego oraz finansowania dłużnego wspieranego przez instytucje krajowe i międzynarodowe.

Rozpoczęcie komercyjnej eksploatacji pierwszego bloku planowane jest w 2036 r., a osiągnięcie pełnej mocy elektrowni do 2038 r.

Projekt drugiej elektrowni (EJ2)

Równolegle prowadzone są działania dotyczące realizacji drugiej elektrowni jądrowej. Podobnie jak w przypadku EJ1, w drugiej elektrowni jądrowej ma zostać zastosowana sprawdzona technologia wielkoskalowych reaktorów wodnych generacji III+.

Preferowanymi lokalizacjami pozostają Bełchatów i Konin – regiony posiadające odpowiednią infrastrukturę energetyczną oraz wieloletnie doświadczenie w produkcji energii elektrycznej. Ostateczny wybór lokalizacji zostanie dokonany przez inwestora po szczegółowych analizach i badaniach terenowych.

Trwa dialog konkurencyjny w sprawie wyboru dostawcy technologii i wykonawcy inwestycji. Przystąpiły do niego Stany Zjednoczone, Francja i Kanada. Jego celem jest wybór kompleksowej oferty obejmującej zarówno technologię, jak i finansowanie projektu na najlepszych możliwych warunkach.

Kluczowe kamienie milowe dla drugiej elektrowni:

• 2027 r. – wybór partnera strategicznego i technologii
• około 2032 r. – planowane rozpoczęcie budowy
• około 2040 r. – uruchomienie pierwszego bloku energetycznego

Realizacja obu projektów ma zapewnić Polsce stabilne moce wytwórcze niezbędne dla bezpieczeństwa energetycznego kraju i dalszego rozwoju gospodarczego.

Program jądrowy impulsem dla polskiego przemysłu

Budowa dwóch elektrowni jądrowych to jeden z największych programów przemysłowych i technologicznych realizowanych w Polsce od dekad. Skala inwestycji oznacza tysiące kontraktów dla przedsiębiorstw, rozwój nowych kompetencji, transfer zaawansowanych technologii oraz tworzenie wysoko kwalifikowanych miejsc pracy.

Jednym z priorytetów pozostaje budowa silnego krajowego łańcucha dostaw, który pozwoli polskim firmom uczestniczyć zarówno w realizacji krajowych projektów jądrowych, jak i w inwestycjach prowadzonych na rynkach zagranicznych.

Szczególną rolę odegrają przedsiębiorstwa z sektorów budowlanego, stalowego, elektromaszynowego, transportowego, logistycznego, automatyki przemysłowej oraz usług inżynieryjnych.

Celem jest maksymalizacja udziału polskich przedsiębiorstw zarówno na etapie budowy, jak i późniejszej eksploatacji elektrowni.

Polskie firmy priorytetem

Program zakłada systematyczny wzrost udziału krajowych przedsiębiorstw w realizacji inwestycji jądrowych.

Szacuje się, że przy budowie pierwszego reaktora udział polskich firm może osiągnąć około 40 proc. wartości projektu. W przypadku kolejnych bloków, wraz ze wzrostem kompetencji, doświadczenia i liczby certyfikowanych przedsiębiorstw, udział ten może wzrosnąć nawet do około 70 proc.

Program przewiduje również wsparcie procesu certyfikacji przedsiębiorstw, rozwój potencjału wykonawczego oraz budowę długoterminowych relacji pomiędzy polskimi firmami a światowymi liderami technologii jądrowych.

Inwestycja w ludzi i kompetencje przyszłości

Rozwój energetyki jądrowej wymaga budowy pełnego systemu kompetencji obejmującego uczelnie, instytuty badawcze, szkoły techniczne i przedsiębiorstwa.

W kolejnych latach sektor będzie potrzebował tysięcy specjalistów – od inżynierów, projektantów i operatorów, po ekspertów dozoru technicznego, automatyki przemysłowej, cyberbezpieczeństwa oraz zarządzania dużymi projektami infrastrukturalnymi. W szczycie prac na samym placu budowy zaangażowanych będzie nawet kilkanaście tysięcy osób.

Zdobyte kompetencje mają również zwiększać potencjał polskich przedsiębiorstw i specjalistów na międzynarodowym rynku energetyki jądrowej. Rozwój kadr, zaplecza naukowo-badawczego oraz systemu kształcenia został wskazany jako jeden z najważniejszych filarów programu.

Kluczowe obszary realizacji programu

Aktualizacja PPEJ wskazuje kluczowe obszary działań państwa, które mają zapewnić skuteczną realizację programu:

• rozwój kadr i kompetencji dla sektora jądrowego
• rozwój infrastruktury przesyłowej
• zwiększanie udziału krajowego przemysłu
• wzmocnienie systemu dozoru jądrowego i technicznego
• postępowanie z odpadami promieniotwórczymi
• komunikacja i edukacja społeczna

Działania te mają stworzyć trwałe podstawy funkcjonowania energetyki jądrowej w Polsce oraz przygotować kraj do realizacji kolejnych projektów jądrowych w przyszłości.