W dniach 5-13 listopada 2025 r., w ramach projektu „Wsparcie rówieśnicze w zakresie zdrowia psychicznego młodzieży peer support”, odbyła się wizyta studyjna w Stanach Zjednoczonych. W jej trakcie uczestnicy odwiedzili szkoły realizujące szkolny program prewencji samobójstw Hope Squad (www.hopesquad.com).

W wizycie wzięli udział ze strony Ministerstwa Edukacji Narodowej: Podsekretarz Stanu w MEN Paulina Piechna-Więckiewicz, dyrektor Departamentu Wychowania i Profilaktyki Renata Kurlanc, starszy specjalista w Departamencie Wychowania i Profilaktyki Dorota Wojcieszek oraz przedstawiciele partnerów projektu z Fundacji Rozwoju Systemu Edukacji i Fundacji Instytut Edukacji Pozytywnej.

Program Hope Squad opiera się na wsparciu rówieśniczym udzielanym przez uczniów cieszących się szczególnym zaufaniem kolegów. Zakłada identyfikację liderów społeczności uczniowskiej, a następnie ich szkolenie w zakresie rozpoznawania oznak kryzysu psychicznego wśród rówieśników. Proces wyboru jest wieloetapowy, tak aby w tej grupie znaleźli się nie tylko najbardziej popularni uczniowie, lecz przede wszystkim ci, którzy faktycznie dysponują predyspozycjami do pełnienia roli wymagającej empatii, zaangażowania i zaufania.

Uczniowie pełniący funkcję lidera aktywnie wspierają koleżanki i kolegów, nie prowadząc jednak terapii. Gdy sytuacja tego wymaga, przekazują informacje o potrzebującym uczniu do właściwej osoby dorosłej (Advisors koordynatorów szkolnych). Koordynatorzy szkolni, zazwyczaj szkolni pedagodzy lub psycholodzy, stanowią centralny element programu: identyfikują odpowiednich uczniów do zaangażowania w system wsparcia, oferują im szkolenie, nadzór oraz bieżące wsparcie.

Program jest realizowany zarówno w szkołach podstawowych, jak i ponadpodstawowych.

Jego znamienną cechą jest elastyczne podejście, a wsparcie  może być zorganizowane w  formie klubu szkolnego, ale też włączone jako integralna część programu nauczania. Zaangażowani uczniowie służą jako źródło wsparcia i punkt kontaktowy dla osób w kryzysie, przyczyniając się do budowania klimatu szkoły jako miejsca przyjaznego i bezpiecznego. W niektórych szkołach powołano dodatkowo funkcję tzw. Ambassadors młodych ludzi zapewniających dodatkowe wsparcie nowoprzyjętym uczniom, by jak najłatwiej odnaleźli się w nowej społeczności.

Kolejną istotną cechą programu Hope Squad jest jego podwójny charakter profilaktyczno-interwencyjny. W ramach prewencji uczniowie liderzy współuczestniczą w budowaniu pozytywnej społeczności szkolnej i wzmacnianiu odporności psychicznej uczniów (np. organizując wydarzenia wspierające poczucie wspólnoty: rozdawanie karteczek z pozytywnymi komentarzami, gry i zabawy w trakcie przerw czy wspólne akcje, takie jak sprzedaż napojów lub wypieków na cel charytatywny).

W ramach działań interwencyjnych liderzy identyfikują osoby wymagające wsparcia dorosłego i przekazują informacje do zaufanego koordynatora.

Wizyta studyjna była okazją nie tylko do zapoznania się z programem Hope Squad, lecz także do spotkań i wymiany doświadczeń z osobami zaangażowanymi w jego wdrażanie – uczniami i nauczycielami. Szczególnym momentem było spotkanie z dr. Gregiem Hudnallem twórcą programu, który podzielił się informacjami o jego historii i założeniach, a także poprowadził inspirujące warsztaty.

Uzyskane w trakcie wizyty informacje z pewnością będą stanowiły wsparcie dla realizowanego w Polsce pilotażu programu wsparcia rówieśniczego na rzecz zdrowia psychicznego młodzieży.