Wytyczne dotyczące okazjonalnej sprzedaży lemoniady, owoców i domowych wypieków przez dzieci
14.07.2026
Kogo dotyczą
Wytyczne są przeznaczone dla dzieci działających pod opieką dorosłych, które okazjonalnie przygotowują i sprzedają żywność, np. podczas festynów, pikników, wydarzeń charytatywnych lub sąsiedzkich inicjatyw.
Kiedy mają zastosowanie
Wytyczne dotyczą jednorazowej lub okazjonalnej sprzedaży żywności, takiej jak lemoniada, świeże owoce czy domowe wypieki.
Tego rodzaju działalność nie podlega nadzorowi Państwowej Inspekcji Sanitarnej na podstawie przepisów prawa żywnościowego i nie wymaga rejestracji ani zatwierdzenia przez organy urzędowej kontroli żywności.
Mimo to osoby przygotowujące i sprzedające żywność powinny zadbać o podstawowe zasady higieny i bezpieczeństwa, aby ograniczyć ryzyko zanieczyszczenia produktów i chronić zdrowie konsumentów.
Najważniejsze zasady
Higiena podczas przygotowywania i sprzedaży żywności
Osoby przygotowujące i wydające żywność powinny:
- dokładnie myć ręce wodą z mydłem przed rozpoczęciem pracy i po każdej przerwie,
- używać czystych naczyń i przyborów,
- nosić czystą odzież,
- unikać bezpośredniego kontaktu dłoni z żywnością,
- stosować szczypce, łopatki lub rękawiczki jednorazowe,
Produkty łatwo się psujące (np. ciasta z kremem, koktajle mleczne) mogą wymagać przechowywania w niskich temperaturach.
Nie należy przygotowywać ani sprzedawać żywności w przypadku występowania objawów chorobowych, takich jak gorączka, kaszel, biegunka lub infekcja.
Bezpieczne przygotowanie lemoniady
- używaj wyłącznie wody zdatnej do picia,
- dokładnie myj owoce, zioła i inne dodatki,
- przygotowuj lód z czystej wody pitnej,
- przechowuj lemoniadę w zamkniętych pojemnikach lub dzbankach,
- chroń ją przed owadami, kurzem i słońcem,
- przechowuj ją w chłodnym miejscu, zużywaj na bieżąco.
Bezpieczna sprzedaż owoców
- sprzedawaj wyłącznie świeże owoce,
- nie oferuj owoców spleśniałych, nadpsutych ani uszkodzonych,
- przechowuj i eksponuj owoce w czystych pojemnikach,
- chroń je przed owadami i zanieczyszczeniami.
Bezpieczne przygotowanie domowych wypieków
- używaj świeżych składników,
- zabezpieczaj wypieki przed kurzem i owadami,
- ogranicz możliwość dotykania produktów przez klientów,
- porcjuj produkty przy użyciu łopatek lub szczypiec,
- przechowuj produkty łatwo psujące się w chłodnym miejscu.
Dobre praktyki
- zapewnij dzieciom opiekę osoby dorosłej podczas przygotowywania i sprzedaży żywności,
- ustaw stoisko w miejscu czystym i bezpiecznym,
- unikaj lokalizacji przy ruchliwych ulicach i innych źródłach zanieczyszczeń,
- zabezpiecz stanowisko przed nadmiernym nasłonecznieniem,
- zapewnij dostęp do wody pitnej,
- wyposaż stanowisko w pojemnik na odpady oraz środek do dezynfekcji rąk,
- oddziel miejsce przyjmowania gotówki od miejsca przechowywania i wydawania żywności,
- informuj klientów o składnikach mogących wywoływać alergie, takich jak mleko, gluten, orzechy czy jaja,
- przygotowuj żywność możliwie blisko terminu sprzedaży.
Czego unikać
- przygotowywania i sprzedaży żywności podczas choroby,
- używania składników budzących wątpliwości co do świeżości,
- stosowania kremów zawierających surowe jaja oraz mas i składników wymagających stałego chłodzenia,
- sprzedaży owoców pochodzących z terenów narażonych na zanieczyszczenia, zwłaszcza z bezpośredniego sąsiedztwa ruchliwych dróg,
- przechowywania żywności przez długi czas w wysokiej temperaturze,
- sprzedaży produktów, których świeżość lub bezpieczeństwo budzą wątpliwości.
Uprawnienia organów kontrolnych
Jednorazowa lub okazjonalna sprzedaż żywności prowadzona przez dzieci, nie podlega nadzorowi Państwowej Inspekcji Sanitarnej na podstawie przepisów prawa żywnościowego.
W przypadku prowadzenia działalności w sposób zorganizowany, ciągły lub profesjonalny będą miały zastosowanie przepisy prawa żywnościowego dotyczące produkcji i sprzedaży żywności.
Materiały
Wytyczne dotyczące okazjonalnej sprzedaży lemoniady, owoców i domowych wypieków przez dzieciGOV_Wytyczne_GIS_okazjonalna_sprzedaz_zywnocsi_przez_dzieci_20260714.pdf 0.82MB
Podstawa prawna
Rozporządzenie (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych
Wytyczne dotyczące wykonania niektórych przepisów rozporządzenia (WE) nr 852/2004 w sprawie higieny środków spożywczych (pkt 3.8.)