Projekt „Lex Szarlatan” przedmiotem obrad sejmowej Komisji Zdrowia
12.06.2026
Podczas posiedzenia sejmowej Komisji Zdrowia 9 czerwca 2026 r. omawiano projekt nowelizacji ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, określany roboczo jako „Lex Szarlatan”. W posiedzeniu uczestniczył Główny Inspektor Farmaceutyczny Łukasz Pietrzak.
Celem projektowanych przepisów jest zwiększenie ochrony pacjentów przed działalnością osób i podmiotów oferujących usługi, produkty lub metody leczenia, których skuteczność nie została potwierdzona naukowo, a także przed praktykami mogącymi stwarzać zagrożenie dla zdrowia lub życia.
W trakcie dyskusji Główny Inspektor Farmaceutyczny zwrócił uwagę na problem nielegalnego obrotu produktami leczniczymi oraz preparatami oferowanymi poza systemem nadzoru. Podkreślił, że rozwój sprzedaży internetowej i mediów społecznościowych stwarza nowe wyzwania dla instytucji odpowiedzialnych za bezpieczeństwo zdrowotne obywateli.
– Pacjenci powinni mieć pewność, że produkty, które kupują i stosują, spełniają wymagania jakościowe, bezpieczeństwa i skuteczności. Szczególnej uwagi wymagają przypadki oferowania preparatów o nieznanym pochodzeniu lub przypisywania im właściwości leczniczych, które nie znajdują potwierdzenia w dowodach naukowych – wskazał Łukasz Pietrzak.
Główny Inspektor Farmaceutyczny podkreślił również znaczenie współpracy pomiędzy organami nadzoru, organami ścigania oraz instytucjami odpowiedzialnymi za ochronę praw pacjentów w zakresie przeciwdziałania nielegalnym praktykom mogącym wpływać na bezpieczeństwo zdrowotne społeczeństwa.
W trakcie posiedzenia odniesiono się również do pojawiających się w debacie publicznej obaw dotyczących wpływu projektowanych przepisów na fitoterapię i stosowanie produktów pochodzenia roślinnego. Główny Inspektor Farmaceutyczny podkreślił, że projektowane rozwiązania nie są wymierzone w fitoterapię opartą na wiedzy naukowej ani w racjonalne wykorzystanie produktów roślinnych w ochronie zdrowia. Łukasz Pietrzak zwrócił uwagę, że fitoterapia od wielu lat stanowi element kształcenia farmaceutów i jest przedmiotem nauczania akademickiego.
Projekt „Lex Szarlatan” jest jednym z elementów szerszej dyskusji dotyczącej bezpieczeństwa pacjentów, jakości informacji zdrowotnej oraz skutecznych narzędzi przeciwdziałania praktykom mogącym narażać zdrowie publiczne.