P51 - Polskie Stolice Kultury 2026-2028
Polskie Stolice Kultury (PSK) 2026-2028 to inicjatywa powstała w wyniku konkursu o tytuł Europejskiej Stolicy Kultury oraz w odpowiedzi na wysoką jakość dokumentów aplikacyjnych przygotowanych przez wszystkie miasta - finalistów konkursu (Bielsko-Białą, Katowice, Kołobrzeg i Lublin), z potrzeby docenienia zaangażowania lokalnych społeczności we współtworzenie projektów kulturalnych. Ostatecznie tytuł ESK 2029 w Polsce przyznano Lublinowi, a każde z trzech pozostałych miast - finalistów otrzyma tytuł Polskiej Stolicy Kultury w latach 2026-2028, aby zrealizować szereg wydarzeń kulturalnych i artystycznych.
Stan realizacji (na 30.06.2026)
Priorytet jest w trakcie realizacji. Główne działania zrealizowane w ramach priorytetu: 8.10.2025 w Fabryce Norblina odbyła się konferencja inaugurująca program PSK z udziałem Ministry KiDN oraz przedstawicieli miast -beneficjentów, 19.11.2025 w Bielsku-Białej odbyła się konferencja prasowa ogłaszająca szczegóły programu pierwszej PSK, 28.11.2025 Minister zaprezentowała podczas obrad Rady UE ds. Edukacji, Młodzieży, Kultury i Sportu w Brukseli inicjatywę PSK jako projekt inspirujący, promujący wartości lokalne w dialogu z perspektywą ogólnopolską i europejską. 17.01.2026 miała miejsce inauguracja pierwszej PSK – Bielska-Białej. Zakończono prace nad systemem identyfikacji wizualnej marki PSK oraz opracowano koncepcję kampanii promocyjnej. 4.02.2026 podpisano Umowę ws Programu „Kultura”, w ramach której inicjatywa została wpisana jako projekt predefiniowany w ramach MF EOG, z kwotą dofinansowania 3 mln euro.
Główne działania zrealizowane w II kw. 2026 r.
- W Bielsku-Białej zrealizowano ok. 39 wydarzeń i projektów, co przełożyło się na wzrost frekwencji oraz aktywizację społeczności lokalnej. Kluczowe znaczenie miały wydarzenia o wysokim potencjale wizerunkowym i szerokim zasięgu, w tym Preisner Scoring Competition jako wydarzenie o charakterze międzynarodowym, ORLEN Jazz Festival – Bielska Zadymka Jazzowa oraz 31. Międzynarodowy Festiwal Sztuki Lalkarskiej o zasięgu ogólnopolskim, a także Unplug Festival i Sacrum in Musica.
- Odnotowano wysoką frekwencję podczas Juwenaliów Podbeskidzia, Beskidzkiego Festiwalu Dobrej Energii oraz Nocy Muzeów. Istotnym elementem programu były Aerosploty — pierwsze przedsięwzięcie zrealizowane we współpracy z Totalizatorem Sportowym po podpisaniu umowy mecenackiej.
- W związku zakończeniem oceny inicjatywy jako projektu predefiniowanego, 16 czerwca 2026 r. Ministra podjęła decyzję o przyznaniu dofinansowania w wysokości 3 mln euro w ramach MF EOG.
Główne działania planowane do realizacji w III kw. 2026 r.
- Realizowane będą wydarzenia programu Polskiej Stolicy Kultury w Bielsku-Białej o największej skali i oddziaływaniu, stanowiące kulminację sezonu letniego. Kluczowe znaczenie będą miały projekty „Sąsiedzi”, przegląd artystów ulicznych BBusking, cykl koncertowy „Dumni z BB” oraz działania partycypacyjne „Lato w mieście” i „Sploty BB Wspólnoty”.
- W sierpniu planowana jest kulminacja programu, obejmująca wydarzenia o najwyższym potencjale frekwencyjnym i wizerunkowym, w tym Festiwal Muzyki Crossover, Art Square oraz plenerową operę „Carmen”. Równolegle rozwijany będzie projekt Wędrującego Festiwalu, realizowany wspólnie z NCK, łączący miasta PSK wokół tematu relacji człowieka z naturą oraz angażujący społeczności i artystów w działania site-specific.
- Kontynuowana będzie współpraca z Totalizatorem Sportowym.
- Planowane jest także podpisanie umowy między MKiDN a NCK dla inicjatywy jako projektu predefiniowanego w ramach MF EOG.