Wojewódzki Inspektorat Jakości Handlowej
Artykułów Rolno-Spożywczych w Olsztynie

W III kwartale 2025 roku Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych przeprowadziła kontrole jakości handlowej napojów bezalkoholowych. Kontrolą objęto 4 producentów oraz 3 podmioty detaliczne zlokalizowane na terenie województwa warmińsko-mazurskiego. W toku prowadzonych kontroli dokonano oceny jakości handlowej 13 partii napojów bezalkoholowych, w tym 11 partii pod względem parametrów fizykochemicznych.

W wyniku przeprowadzonych kontroli zakwestionowano jakość handlową 10 partii. Stwierdzone nieprawidłowości dotyczyły między innymi:

• stwierdzenia obecności substancji słodzącej - sacharyny w ilości przekraczającej maksymalny dopuszczalny poziom stosowania tego dodatku w napojach z dodatkami smakowymi lub środkami aromatyzującymi opisany w przepisach prawa,
• niezamieszczenia obok nazwy środka spożywczego zawierającego substancje słodzące obowiązkowej informacji wskazującej, że produkt „zawiera substancje słodzące”,
• podanie na wywieszce cenowej dotyczącej napoju bezalkoholowego informacji wskazującej, że przedmiotowy produkt jest napojem z kategorii napojów spirytusowych,
• umieszczenie produktu będącego napojem bezalkoholowym, którego znak towarowy, kształt graficzny oraz opakowanie wykorzystują podobieństwo do napoju spirytusowego na regale sklepowym tuż obok napojów spirytusowych sklasyfikowanych jako Gin,
• zastosowanie nazwy, która nie jest wystarczająco jasna, aby umożliwić konsumentowi poznanie rzeczywistego charakteru i właściwości produktu, tj. w nazwie napoju bezalkoholowego nie podano określeń odnoszących się do charakterystycznych składników lub aromatów wpływających na cechy organoleptyczne produktu.

Warto wiedzieć, że…

Zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1333/2008 z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie dodatków do żywności, substancje słodzące to substancje stosowane do nadania środkom spożywczym słodkiego smaku lub stosowane w słodzikach stołowych.

Substancje słodzące dopuszczone są do stosowania tylko w napojach bezalkoholowych bez dodatku cukru oraz w napojach o obniżonej wartości energetycznej spożywczych, czyli produktów, w których obniżono wartość energetyczną o co najmniej 30% w porównaniu z produktami podobnymi.

Istotną kwestią w zakresie stosowania dozwolonych substancji dodatkowych jest stosowanie się do maksymalnego poziomu dodatku danej substancji. Dla napojów bezalkoholowych określono w przepisach prawa poziom maksymalnego stosowania substancji słodzących np.:

• dla glikozydu stewiowego 80 mg/l,
• dla aspartamu 600 mg/l,
• dla sacharyny i jej soli 80 mg/l,
• dla sukralozy 300 mg/l.

Znakowanie produktów spożywczych zawierających substancje dodatkowe do żywności pełniące funkcje substancji słodzących jest regulowane przez rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności. Zamieszczając w wykazie składników dozwolone substancje dodatkowe pełniące funkcje substancji słodzącej podaje się:

• w wykazie składników nazwę substancji słodzącej wchodzącej w skład produktu lub jej symbol E oraz funkcję technologiczną: substancja słodząca,
• obok nazwy środka spożywczego informację: „zawiera substancję(-e) słodzącą(-e),
• w przypadku, gdy środek spożywczy zawiera jednocześnie cukier lub cukry oraz jedną lub więcej substancji słodzących obok nazwy środka spożywczego informację: „zawiera cukier (cukry) i substancję(-e) słodzącą(-e)”.