Upały a zdrowie. Jak przetrwać fale gorąca?
05.08.2026
O upale mówimy, kiedy temperatura powietrza przy gruncie przekracza 30 stopni Celsjusza. Temperatury takie występują w naszym regionie coraz częściej w wyniku m.in. zmian klimatycznych, co powoduje istotne zagrożenia zdrowotne, szczególnie dla najmłodszych dzieci, osób w podeszłym wieku oraz przewlekle chorych.
Na podstawie danych statystycznych z ubiegłych lat oraz pierwszej połowy 2026 r. szacuje się, że z powodu upałów tygodniowo odnotowuje się w Polsce nawet około 1000 nadmiarowych zgonów. Upał rzadko jest jedyną i główną przyczyną śmierci, najczęściej powoduje zaostrzenie przewlekłych stanów chorobowych, szczególnie u osób w podeszłym wieku.
Dlatego dziś przypominamy o najważniejszych zasadach profilaktyki zdrowotnej w związku z kolejną falą upałów.
Podczas upałów rośnie ryzyko odwodnienia, utraty ważnych elektrolitów oraz bezpośredniego przegrzania organizmu. Upał może doprowadzić do wystąpienia udaru słonecznego lub cieplnego, który jest stanem zagrażającym zdrowiu, a nawet życiu.
Upały powodują zaostrzenie przewlekłych chorób serca, płuc, wątroby, a także cukrzycy czy mocznicy, co może stać się przyczyną hospitalizacji, a nawet śmierci.
W tym czasie należy otoczyć szczególną troską najmłodsze dzieci, osoby w podeszłym wieku i przewlekle chore. Więcej piszemy na stronie kampanii LAS, czyli Letniej Akademii Sanepidu. Prosimy także zapoznać się z komunikatem Rządowego Centrum Bezpieczeństwa.
Ochłoda nad wodą – zadbajmy o swoje zdrowie i bezpieczeństwo
W wakacje wielu z nas szuka ochłody nad wodą. Żeby wypoczynek był dla nas bezpieczny, musimy pamiętać o kilku podstawowych zasadach:
- zawsze wybierajmy bezpieczne miejsca do kąpieli, najlepiej oficjalnie zarejestrowane i nadzorowane kąpieliska;
- nie wolno wchodzić do wody po spożyciu alkoholu lub innych substancji psychoaktywnych;
- nigdy nie skaczemy do wody bez wcześniejszego rozpoznania głębokości kąpieliska;
- nie należy wchodzić do wody bezpośrednio po długim opalaniu;
- nie wchodzimy do wody, gdy mamy rany na ciele, świeże otarcia naskórka albo niedawno poddawaliśmy się zabiegom tatuażu czy piercingu.
Podczas upałów w zbiornikach wodnych mogą namnażać się drobnoustroje chorobotwórcze, np. bakterie z grupy przecinkowców (Vibrio), pałeczki coli czy pałeczka ropy błękitnej. Bakterie te mogą wywoływać zakażenia skóry i tkanki podskórnej, jak również zatrucia pokarmowe.
Grupami szczególnie narażonymi na zakażenia są:
- osoby z obniżoną odpornością w wyniku choroby lub leków immunosupresyjnych;
- osoby z chorobami przewlekłymi w okresie zaostrzenia (np. cukrzycą, astmą, nowotworem);
- osoby w podeszłym wieku z zespołem kruchości.
Sprawdzajmy jakość wody oraz upewnijmy się, że kąpielisko nadzoruje ratownik. Informacje o zarejestrowanych kąpieliskach, wraz z danymi dotyczącymi badań wody, można znaleźć na stronie Serwisu kąpieliskowego.