Agencja Restrukturyzacji
i Modernizacji Rolnictwa

Uregulowanie należności w formie zapłaty gotówką jest możliwe tylko w przypadku:

-   faktur i faktur VAT RR, o których mowa w ustawie z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, z potwierdzeniem uregulowania należności,

-   wydruku paragonu fiskalnego kas rejestrujących.

Pozostałe dokumenty wymagają potwierdzenia przelewu umówionej kwoty na rachunek bankowy albo rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej.

Powyższe wynika z faktu konieczności udokumentowania wzrostu wartości sprzedaży brutto produktów rolnych wytwarzanych w gospodarstwie wpływami brutto ze sprzedaży produktów wytworzonych w gospodarstwie, a w przypadku operacji realizowanej w obszarze dotyczącym produkcji ekologicznej, wpływami brutto ze sprzedaży produktów wytworzonych w gospodarstwie metodami ekologicznymi, tj. produktów ekologicznych lub produktów w okresie konwersji.

Przez definicję wpływu brutto należy rozumieć wartość przychodu ze sprzedaży produktów rolnych wytworzonych w gospodarstwie, obejmującą podatek od towarów i usług (VAT), za którą uregulowano należność w formie zapłaty gotówką lub przelewem na rachunek bankowy albo rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej.

Wpływy brutto, o których mowa powyżej, muszą być udokumentowane dokumentami potwierdzającymi transakcje lub informacją z ewidencji sprzedaży produktów roślinnych i zwierzęcych, o której mowa w art. 20 ust. 1e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zgodnie z definicją wskazaną w Regulaminie naboru wniosków w słowniku pojęć przez dokumenty potwierdzające transakcje należy rozumieć:

- fakturę i fakturę VAT RR, o których mowa w ustawie z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, z potwierdzeniem uregulowania należności,

- wydruk paragonu fiskalnego kas rejestrujących,

- rachunek, o którym mowa rozdziale 12 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, wraz z potwierdzeniem przelewu ogólnej sumy należności na rachunek bankowy albo rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej,

- umowa kupna–sprzedaży wraz z potwierdzeniem przelewu umówionej kwoty na rachunek bankowy albo rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej.

Realizacja biznesplanu odbywa się w ściśle określonym, maksymalnym okresie czasowym, tj. w terminie nie dłuższym niż 3 lata kalendarzowe, a w przypadku beneficjenta, któremu przyznano pomoc na podstawie WOPP złożonego w naborze przeprowadzonym w 2023 r. oraz następcy prawnego beneficjenta – 4 lata kalendarzowe następujące po roku wyjściowym.

Zakończenie realizacji biznesplanu powinno nastąpić najpóźniej w ostatnim dniu roku docelowego, a więc także wszystkich działań i inwestycji nim objętych, powinno nastąpić najpóźniej w ostatnim dniu roku docelowego.

Oznacza to, że wszystkie zaplanowane działania muszą zostać wykonane do dnia 31 grudnia roku docelowego, zaś rozliczenie operacji musi zostać przeprowadzone w sposób umożliwiający złożenie kompletnego WOP II w przewidzianym terminie. Terminy te są bezwzględnie obowiązujące i muszą być brane pod uwagę przy ocenie realizacji oraz rozliczenia operacji.

Jeżeli z jakichkolwiek przyczyn realizacja inwestycji w środki trwałe nie zostanie zakończona w roku docelowym i przesunie się na rok kolejny (nawet jeśli będzie to przesunięcie na styczeń następnego roku), to wówczas konieczne jest złożenie wniosku o aneks do Umowy, w celu przesunięcia roku docelowego na rok następny (mając na uwadze maksymalny termin 3 lat na realizację biznesplanu).

Zgodnie z § 8 ust. 3 pkt 1 umowy, Beneficjent musi ponieść koszty operacji nie później niż do dnia złożenia WOP II, a w przypadku wezwania do usunięcia braków – nie później niż w terminie 14 dni od dnia doręczenia tego wezwania. Beneficjent musi ponieść wszystkie koszty operacji najpóźniej do dnia złożenia WOP II. Jest to podstawowy i obowiązkowy termin uwzględniany przy ocenie wniosku.

Zatem, dokumenty księgowe mogą być wystawione po zakończeniu roku docelowego, o ile jednoznacznie potwierdzają, że realizacja inwestycji (w ujęciu rzeczowym) nastąpiła w roku docelowym oraz, że koszt został poniesiony najpóźniej w okresie wskazanym powyżej.

Przypadek nr 1. Faktury wystawione w roku docelowym, zapłata dokonana w I kwartale roku następującego po roku docelowym – w okresie od 1 stycznia do 31 marca.

Beneficjent posiada faktury potwierdzające zakup środka trwałego, które zostały wystawione w grudniu 2025 roku (rok docelowy), natomiast zapłata za te faktury nastąpiła w styczniu 2026 roku (rok następujący po roku docelowym).

Przepisy nie nakładają obowiązku poniesienia kosztu w roku docelowym, lecz wymagają, aby realizacja inwestycji (w ujęciu rzeczowym) została zakończona w roku docelowym, a koszt został poniesiony przed złożeniem WOP II.

W konsekwencji zapłata dokonana w styczniu roku następującego po roku docelowym jest dopuszczalna, o ile inwestycja została faktycznie zrealizowana w roku docelowym i została prawidłowo udokumentowana. Sama późniejsza data zapłaty nie stanowi podstawy do odmowy wypłaty II raty pomocy.

Przypadek nr 2. Zrealizowanie inwestycji w środek trwały po upływie roku docelowego

Beneficjent wskazał w biznesplanie rok docelowy 2025 (drugi rok realizacji biznesplanu), jednak jedna z inwestycji w środek trwały została zrealizowana dopiero w styczniu 2026 r., ale przed złożeniem WOP II.

Zakończenie realizacji biznesplanu powinno nastąpić najpóźniej w ostatnim dniu roku docelowego, a więc także realizacja wszystkich inwestycji wskazanych w biznesplanie, powinna nastąpić najpóźniej w ostatnim dniu roku docelowego.

Beneficjent powinien zatem złożyć wniosek o aneks w celu zmiany roku docelowego na 2026 r. oraz złożyć WOP II w pierwszym kwartale 2027 r.

Zmiana taka jest obligatoryjna, ponieważ brak realizacji inwestycji w 2025 r. uniemożliwia oznacza niedotrzymanie terminu na realizację inwestycji określonej w biznesplanie i skutkowałoby to odmową wypłaty i naliczeniem sankcji.

W celu udokumentowania warunków wypłaty drugiej raty pomocy beneficjent powinien dostarczyć:

• Wykaz posiadanych dowodów księgowych, dokumentujących poniesione w ramach operacji koszty tzw. „Wykaz faktur”.

Dostarczenie „Wykazu faktur” jest niezbędne w celu skompletowania danych, które będą podstawą do uzupełnienia Sprawozdania z realizacji biznesplanu składanego w ramach WOP II. Przez „dostarczenie” należy rozumieć zaimportowanie tych plików do formularza Sprawozdania z realizacji biznesplanu, który jest integralną częścią WOP II.

W ramach sekcji „Wykaz faktur” należy wykazać posiadane dowody księgowe, dokumentujące poniesione w ramach operacji koszty – inwestycje w środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne, a także koszty ogólne związane z operacją.

Funkcjonalność systemu informatycznego PUE, umożliwia Beneficjentowi automatyczne pobranie danych zawartych w Wykazie faktur wygenerowanym z narzędzia do oceny ekonomicznej gospodarstwa oraz z Polskiego FADN/FSDN. Natomiast w przypadku prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów lub księgi rachunkowej Wykaz faktur Beneficjent przygotowuje poprzez wprowadzenie danych manualnie.

Przedłożenie dokumentów źródłowych przez beneficjanta co do zasady nie jest obligatoryjne. Niemniej jednak ARiMR może wezwać do ich przedłożenia, np. w przypadku powstania wątpliwości podczas analizy zapisów ujętych w Wykazie faktur.

INSTRUKCJA WYPEŁNIANIA WNIOSKU O PŁATNOŚĆ DLA INTERWENCJI I.10.5 „ROZWÓJ MAŁYCH GOSPODARSTW” W RAMACH PLANU STRATEGICZNEGO NA LATA 2023-2027, wskazuje, że do wniosku WOP II, należy dołączyć kopię pozwoleń, zezwoleń lub decyzji, czy innych dokumentów, których uzyskanie jest wymagane przez odrębne przepisy prawa.

Oznacza to, że co do zasady beneficjent powinien dołączyć do wniosku dokumenty, które są wymagane przepisami innych organów administracji.

Wymóg uzyskania powyższych dokumentów określają również postanowienia umowy wskazane w  §  4 ust. 1 pkt 4 - beneficjent zobowiązuje się do spełnienia realizacji operacji, zgodnie z biznesplanem stanowiącym załącznik nr 1 do Umowy, poprzez zrealizowanie założeń biznesplanu w okresie nie dłuższym niż 3 lata kalendarzowe, a w przypadku następcy prawnego beneficjenta – 4 lata kalendarzowe, następujące po roku wyjściowym, w tym zrealizowania zgodnie z warunkami określonymi w Regulaminie zaplanowanych w biznesplanie inwestycji, a także uzyskania wymaganych odrębnymi przepisami oraz postanowieniami Umowy: opinii, zaświadczeń, uzgodnień, pozwoleń lub decyzji związanych z realizacją tychże inwestycji, o ile ich uzyskanie jest wymagane.

Załącznik wymagany, gdy przedmiotem umowy był zakup maszyn i urządzeń wymagających montażu albo rozruchu. Protokoły te mogą zostać sporządzone odrębnie do każdej faktury lub dokumentu o równoważnej wartości dowodowej lub zbiorczo dla kilku faktur lub dokumentów o równoważnej wartości dowodowej (np. gdy występuje ten sam wykonawca).

Jeżeli montaż maszyn i urządzeń były wykonane z udziałem pracy własnej, beneficjent może załączyć oświadczenie o montażu maszyn i urządzeń z udziałem środków własnych. Oświadczenie beneficjenta o poprawnym montażu lub rozruchu z udziałem środków własnych powinno zawierać opis zakresu i ilości robót (jakie roboty zostały wykonane oraz ile ich wykonano).

Kiedy NIE wymaga się protokołu:

• urządzenie nie wymaga montażu ani konfiguracji (np. inwestycja – zakup brony),
• urządzenie dostarczane jest w pełni gotowe do użycia (np. elektronarzędzia, proste narzędzia, wyposażenie bez montażu).

Przykład maszyn/urządzeń wymagających rozruchu: ciągnik rolniczy, montaż instalacji fotowoltaicznych, pomp ciepła.

Płatność za pomocą BLIK  jest dopuszczalna pod warunkiem, że posiada wszystkie elementy, które pozwolą zidentyfikować transakcję w zakresie kwoty, przedmiotu i stron transakcji.

Dokumenty potwierdzające transakcje powinny jednoznacznie potwierdzać, że środki finansowe za sprzedaż konkretnych produktów faktycznie wpłynęły na konto rolnika. Brak otrzymania zapłaty oznacza brak przychodu, niezależnie od tego, czy towar został wyprodukowany lub wydany.

Dokumentami potwierdzającymi transakcję są:

• faktura i faktura VAT RR, o których mowa w ustawie z dnia 11 marca 2004
  o podatku od towarów i usług z potwierdzeniem uregulowania należności – możliwość zapłaty gotówką
• wydruk paragonu fiskalnego kas rejestrujących – możliwość zapłaty gotówką
• rachunek, o którym mowa rozdziale 12 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, wraz z potwierdzeniem przelewu ogólnej sumy należności na rachunek bankowy albo rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej,
• umowa kupna-sprzedaży wraz z potwierdzeniem przelewu umówionej kwoty na rachunek bankowy albo rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej.

Wnioskodawca powinien przedłożyć dokumenty potwierdzające transakcje wskazane w umowie, które umożliwiać będą jednoznaczne potwierdzenie rodzaju sprzedanych produktów, ich ilości, wartości oraz daty transakcji, a także wskazywać, że produkty zostały wytworzone w gospodarstwie rolnym Beneficjenta.

Należy pamiętać że zdarzenia, które nie zostały udokumentowane wymaganymi przez ARiMR dokumentami potwierdzającymi transakcje oraz właściwie udokumentowane co do potwierdzenia uregulowania płatności, nie mogą zostać uwzględnione do wyliczenia wartości sprzedaży brutto.

Do wniosku o płatność drugiej raty (WOP II), który składa się po zrealizowaniu operacji, w I kwartale roku następującego po roku docelowym, beneficjent powinien przedłożyć dokument potwierdzający prowadzenie ewidencji przychodów i rozchodów w gospodarstwie.

Dokumentem potwierdzającym rozpoczęcie prowadzenia lub prowadzenie ewidencji przychodów i rozchodów w gospodarstwie jest:

-        wydruk/skan ewidencji, na którym zawarta będzie informacja o zdarzeniach gospodarczych, które wystąpiły w gospodarstwie beneficjenta od dnia zawarcia umowy o przyznaniu pomocy, lub

-        zaświadczenie z ośrodka doradztwa rolniczego/IERiGŻ–PIB – w przypadku prowadzenia ewidencji przy pomocy Polskiego FADN/FSDN, lub

-        zaświadczenie z biura rachunkowego – w przypadku, gdy ewidencja prowadzona jest przez biuro rachunkowe.

Zgodnie z obowiązującymi zasadami, jeżeli Beneficjent otrzymał punkty za kryterium udziału w szkoleniu, a warunek ten nie został spełniony przed zawarciem umowy, jest on zobowiązany do ukończenia szkolenia najpóźniej przed dniem złożenia Wniosku o Płatność II raty (WOP II).

Mając na uwadze, że zgodnie z § 6 Umowy oraz § 7 Regulaminu, WOP II może zostać złożony co do zasady od 1 stycznia do 31 marca roku następującego po roku docelowym, dopuszczalne jest ukończenie szkolenia w pierwszym kwartale roku następującego po roku docelowym, pod warunkiem, że szkolenie zostanie zrealizowane przed faktycznym złożeniem WOP II.

Oznacza to, że szkolenie może odbyć się po zakończeniu roku docelowego, jednak jego ukończenie musi nastąpić nie później niż w dniu złożenia WOP II, co jest terminem ostatecznym i bezwzględnie obowiązującym.

Podmiotami uprawnionymi do prowadzenia szkoleń dla beneficjentów są:

1. publiczne i prywatne podmioty doradztwa rolniczego (CDR, WODR, Izby Rolnicze w zakresie działalności szkoleniowo-doradczej, prywatne podmioty doradcze mające w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej działalność szkoleniową),
2. podmioty prowadzące działalność edukacyjną w zakresie rolniczego kształcenia zawodowego,
3. podmioty prowadzące pozaszkolne formy edukacji w zakresie działalności rolniczej, w tym mieszczące się m.in. w kodzie Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 85.59.B – Pozostałe pozaszkolne formy edukacji, gdzie indziej niesklasyfikowane,
4. związki, zrzeszenia i organizacje branżowe producentów rolnych (np. Związek Producentów Roślin Zbożowych,  Związek Hodowców Bydła i Producentów Mleka, Związek Hodowców i Producentów Bydła Mięsnego, itp.),
5. podmioty/osoby prowadzące działalność gospodarczą, których przedmiotem przeważającej działalności przedsiębiorcy jest wymieniona w pkt 3 działalność edukacyjna,
6. podmioty/osoby prowadzące działalność gospodarczą, których przedmiotem przeważającej działalności przedsiębiorcy jest działalność powiązana z działalnością rolniczą przedstawioną w biznesplanie, a przedmiotem pozostałej działalności przedsiębiorcy jest działalność pozwalająca na prowadzenie doradztwa, szkoleń i edukacji w zakresie wiodącej działalności przedsiębiorcy oraz zgodnej z tematyką szkoleń wskazaną w biznesplanie przez beneficjentów przedmiotowej interwencji, z wyłączeniem szkoleń marketingowych promujących własny produkt.