Główny Inspektorat
Sanitarny

Powrót

Samotność w starszym wieku

zamyślona kobieta patrząca przez okno ze smutkirm

Samotność - szczególna część zdrowia psychicznego (1,2,3)

Samotność osób starszych [4] to poważny problem, który może wpływać na ich zdrowie psychiczne i fizyczne. Często wynika z izolacji społecznej, braku wsparcia ze strony rodziny lub trudności w nawiązywaniu kontaktów z powodu ograniczeń zdrowotnych. Wsparcie społeczne i aktywność w społecznościach lokalnych mogą pomóc w redukcji samotności i poprawie jakości życia seniorów. Samotność może nasilać się w różnych szczególnych dla danych osób momentach w ciągu roku. Badania przeprowadzone w roku 2018 na zlecenie Stowarzyszenia mali bracia Ubogich pokazuje, że aż 3 na 10 Polaków w wieku powyżej 80 lat mówi o odczuwanej samotności. 1 na 10 stwierdza, że czuje się samotnie bardzo często, a nawet zawsze. W Polsce 1 na 20 osób w wieku 80+ twierdzi, że nie ma nikogo, z kim mogłaby choć przez chwilę codziennie porozmawiać. Osamotnienie u seniorów często idzie w parze z depresją, dlatego bardzo ważne jest zapobieganie temu zjawisku lub wczesne wykrywanie i pomoc.

Z czego może wynikać samotność?

  • utrata współmałżonka,
  • przejście na emeryturę,
  • choroby, 
  • trudne momenty/ daty w roku,
  • brak rówieśników, towarzystwa,
  • samotne mieszkanie.
     

Samotność = zagrożenie dla zdrowia

Zwiększa ryzyko [5]:

  • chorób serca o 29%;
  • udarów o 32%;
  • demencji o 64%.

Może skrócić życie o 14–30%

Jak radzić sobie z samotnością, jak jej zapobiegać?

  • ogólnopolski Telefon Zaufania dla Osób starszych działający pod patronatem Stowarzyszenia mali bracia Ubogich. Seniorzy mogą na niego dzwonić nie tylko z problemami, ale także gdy poczują po prostu potrzebę rozmowy,
  • częsta, codzienna rozmowa telefoniczna, wyjścia do sklepu,
  • wyjścia z domu do miejsc zrzeszających ludzi, domy kultury, świetlice, uniwersytet trzeciego wieku,
  • aktywność fizyczna, najlepiej w towarzystwie,
  • edukacja i aktywność w starszym wieku przełamują stereotypy, budują nowe relacje, ćwiczą umysł i zachęcają do wychodzenia z domu,
  • spotkania sąsiedzkie,
  • jeśli osoba starsza nie jest mobilna, warto poszukać w okolicy centrów wolontariatu lub organizacji non-profit oferujących wolontariat towarzyszący,
  • domy seniora, domy opieki.

    [1] https://careexperts.pl/senior/samotnosc-seniorow
    [2] https://careexperts.pl/senior/potrzeby-osob-starszych
    [3] https://www.malibracia.org.pl/assets/RAPORT_2023/Samotnosc-wsrod-osob-80+-Raport-z-badania_zapis_2023.pdf
    [4] Holt-Lunstad, J., Smith, T. B., Baker, M., Harris, T., & Stephenson, D, 2015, "Loneliness and Social Isolation as Risk Factors for Mortality: A Meta-Analytic Review. Perspectives on Psychological Science", 10(2), 227–237
    [5] World Health Organization, 2023,"WHO launches commission to foster social connection."

{"register":{"columns":[]}}