460 mln zł na renaturyzację rzek, mokradeł i torfowisk
20.10.2026
Blisko 460 mln zł ze środków europejskich zostanie przeznaczonych na renaturyzację rzek, mokradeł i torfowisk oraz zwiększanie naturalnej retencji. Z tej kwoty 310 mln zł przeznaczono na projekty parków narodowych i regionalnych dyrekcji ochrony środowiska, 100 mln zł na przedsięwzięcia samorządów i organizacji pozarządowych, a 50 mln zł dla Lasów Państwowych.
Parki narodowe i regionalne dyrekcje ochrony środowiska złożyły już 19 wniosków o łącznej wartości 314 mln zł. Samorządy i organizacje pozarządowe mogą składać wnioski do Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej do 31 października 2026 r.
- „Kierujemy bezprecedensowo wysokie środki tam, gdzie najbardziej ich potrzebujemy. Blisko 460 mln zł ze środków europejskich przeznaczamy na odzyskiwanie wody w przyrodzie i odbudowę naturalnych stosunków wodnych” – powiedziała Urszula Zielińska, sekretarz stanu i Główna Konserwator Przyrody.
Działania obejmą m.in. odtwarzanie mokradeł, poprawę warunków wodnych torfowisk, zwiększanie retencji dolinowej, przywracanie ciągłości ekologicznej cieków oraz ochronę stref buforowych wzdłuż rzek. Ich celem jest zatrzymywanie wody w krajobrazie i zwiększanie odporności ekosystemów na suszę. Wybrane przedsięwzięcia, szczególnie we wschodniej Polsce, będą również wspierać realizację programu „Tarcza Wschód”.
- „Zasadniczym celem tych działań jest poprawa stosunków wodnych, a poprzez to poprawa jakości środowiska, przywracanie naturalnych procesów i renaturyzacja. Szczególny nacisk położyliśmy na tereny cenne przyrodniczo, w tym położone wzdłuż wschodniej granicy Polski. W ten sposób łączymy budowanie odporności na zmiany klimatu ze wzmocnieniem obronności państwa” – powiedział Piotr Otawski, Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska.
Projekty na Podlasiu
Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Białymstoku złożyła wniosek o wartości 22,94 mln zł na renaturyzację terenów bagiennych na obszarach Natura 2000 w województwie podlaskim. Projekt obejmuje 32 obiekty rezerwatowe i zakłada m.in. wykonywanie naturalnych przetamowań oraz spowalnianie odpływu wody.
- „Problem braku wody, wysychających rzek i gwałtownych pożarów nie omija nawet najcenniejszych przyrodniczo obszarów. Dlatego będziemy prowadzić działania naśladujące przyrodę, wykorzystując naturalne materiały. Chcemy w ten sposób ograniczać skutki zmian klimatu, szczególnie na tych najcenniejszych terenach” – powiedział Adam Juchnik, Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Białymstoku.
Dofinansowanie dla samorządów i organizacji pozarządowych
Osobny nabór skierowany jest do samorządów, ich związków, organizacji pozarządowych i partnerstw. Jego budżet wynosi 100 mln zł, a dofinansowanie może sięgnąć 79,71 proc. kosztów kwalifikowalnych. Wnioski można składać do 31 października 2026 r.
Oba nabory prowadzone są w ramach działania FENX.02.04 „Adaptacja do zmian klimatu, zapobieganie klęskom i katastrofom” programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021–2027. Operatorem jest Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Ocena 19 wniosków parków narodowych i RDOŚ nadal trwa.