Portal o przeciwdziałaniu
handlowi ludźmi

W okresie od 1 lipca 2025 r. do 30 czerwca 2026 r. Polska sprawowała prezydencję w Radzie Państw Morza Bałtyckiego (RPMB), nadając szczególny priorytet wzmacnianiu bezpieczeństwa regionalnego oraz odporności państw regionu na współczesne zagrożenia. W obszarze przeciwdziałania handlowi ludźmi Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji, jako przedstawiciel Polski w Grupie Zadaniowej ds. Zwalczania Handlu Ludźmi (Task Force against Trafficking in Human Beings – TF-THB), zrealizowało szereg inicjatyw, które przyczyniły się do pogłębienia współpracy międzynarodowej, wymiany doświadczeń oraz wypracowania praktycznych rozwiązań w zakresie ochrony ofiar i zwalczania sprawców tego przestępstwa. Prezydencja wpisywała się jednocześnie w szersze priorytety Polski dotyczące wzmacniania bezpieczeństwa regionu oraz przeciwdziałania zagrożeniom hybrydowym.  

Wspólne działania na rzecz bezpieczeństwa regionu

Polska prezydencja koncentrowała się na budowaniu skutecznych mechanizmów współpracy pomiędzy administracją publiczną, organami ścigania, organizacjami międzynarodowymi i pozarządowymi oraz środowiskiem eksperckim państw regionu Morza Bałtyckiego. Szczególny nacisk położono na przeciwdziałanie pracy przymusowej, ochronę dzieci, rozwój regionalnych systemów identyfikacji i wsparcia ofiar oraz zwiększanie odporności państw na zagrożenia wynikające z konfliktów zbrojnych, migracji przymusowej i działań hybrydowych.

Wsparcie dla służb dyplomatycznych

Jednym z pierwszych wydarzeń prezydencji były warsztaty dla przedstawicieli placówek dyplomatycznych akredytowanych w Warszawie, zorganizowane 8 października 2025 r. przez MSWiA we współpracy z Ministerstwem Spraw Zagranicznych, Sekretariatem RPMB oraz Międzynarodową Organizacją ds. Migracji (IOM).

Spotkanie poświęcono ochronie ofiar handlu ludźmi oraz praktycznemu wykorzystaniu opracowanego przez RPMB podręcznika dla ambasad i misji dyplomatycznych dotyczącego identyfikacji i wsparcia ofiar. Wydarzenie stworzyło również platformę współpracy pomiędzy placówkami dyplomatycznymi a krajowymi instytucjami odpowiedzialnymi za ochronę osób pokrzywdzonych.

Ochrona dzieci i odporność lokalnych społeczności

W dniach 9–10 października 2025 r. w Warszawie i Łodzi odbyło się wspólne spotkanie ekspertów TF-THB oraz grupy Children at Risk (CAR) pod hasłem Preventing Human Trafficking Through National Action and Local Resilience as well in the Context of Regional Crises and Forced Migration.

Eksperci analizowali wpływ konfliktów zbrojnych, kryzysów granicznych oraz migracji przymusowej na zjawisko handlu ludźmi. Szczególną uwagę poświęcono ochronie dzieci i młodzieży, mechanizmom identyfikacji ofiar oraz podejściu opartemu na wiedzy o traumie. Uczestnicy zapoznali się również z polskimi rozwiązaniami w zakresie ochrony małoletnich cudzoziemców podczas wizyty studyjnej w Łodzi, obejmującej placówki opiekuńcze i organizacje pozarządowe.

Regionalny model współpracy – doświadczenia z Wrocławia

Kolejnym ważnym wydarzeniem było spotkanie TF-THB CBSS we Wrocławiu w dniach 19–20 lutego 2026 r., poświęcone funkcjonowaniu wojewódzkich zespołów ds. przeciwdziałania handlowi ludźmi.

Polska zaprezentowała model współpracy instytucjonalnej obejmujący administrację rządową, Policję, Straż Graniczną, Państwową Inspekcję Pracy oraz organizacje pozarządowe. Uczestnicy mieli możliwość poznania praktycznych rozwiązań dotyczących identyfikacji ofiar, regionalnych mechanizmów referencyjnych oraz współpracy pomiędzy służbami. Spotkanie potwierdziło wartość polskich doświadczeń jako przykładu dobrych praktyk dla państw regionu.  

Handel ludźmi a zagrożenia hybrydowe

Rosnące znaczenie zagrożeń hybrydowych znalazło odzwierciedlenie w seminarium eksperckim „Instrumentalizacja migracji”, zorganizowanym 17 kwietnia 2026 r. w Warszawie.

Eksperci z Polski, Litwy, Łotwy i Finlandii omawiali zależności pomiędzy wykorzystywaniem migracji jako narzędzia presji politycznej a ryzykiem handlu ludźmi, pracy przymusowej i wykorzystania seksualnego. Spotkanie umożliwiło wymianę doświadczeń służb odpowiedzialnych za bezpieczeństwo granic oraz wypracowanie materiałów dotyczących reagowania na zagrożenia hybrydowe i wzmacniania odporności państw regionu.

Zakończenie prezydencji – wspólne działania przeciwko pracy przymusowej

Ostatnim wydarzeniem polskiej prezydencji było spotkanie ekspertów TF-THB CBSS w Gdańsku w dniach 20–21 maja 2026 r., poświęcone problematyce pracy przymusowej.

Uczestnicy analizowali mechanizmy działania sprawców, zależności pomiędzy migracją zarobkową a handlem ludźmi oraz skuteczne metody prowadzenia postępowań i działań prewencyjnych. Spotkanie stworzyło przestrzeń do dalszego rozwoju współpracy pomiędzy państwami regionu oraz wymiany doświadczeń dotyczących ochrony ofiar i skuteczniejszego ścigania sprawców.

Polska prezydencja w Radzie Państw Morza Bałtyckiego potwierdziła, że skuteczne przeciwdziałanie handlowi ludźmi wymaga ścisłej współpracy międzynarodowej, wielosektorowego podejścia oraz wymiany praktycznych doświadczeń. Zorganizowane wydarzenia przyczyniły się do wzmocnienia współpracy pomiędzy państwami regionu, promocji polskich rozwiązań instytucjonalnych oraz zwiększenia kompetencji służb odpowiedzialnych za identyfikację i ochronę ofiar.

Wypracowane podczas prezydencji rekomendacje i kontakty eksperckie będą stanowiły trwały wkład Polski w dalszy rozwój regionalnego systemu przeciwdziałania handlowi ludźmi oraz budowania odporności państw Morza Bałtyckiego wobec nowych wyzwań związanych z bezpieczeństwem i migracjami.