P44 - Zwiększenie dostępności i jakości opieki żłobkowej
Jednym z aspektów systemowego wsparcia rodzin wychowujących małe dzieci jest ułatwienie rodzicom godzenia obowiązków rodzicielskich z aktywnością zawodową, w szczególności poprzez dążenie do rozwoju systemu opieki nad dziećmi w wieku do lat 3. Resort rodziny, dostrzegając potrzeby rodziców małych dzieci, którzy nie mogą podjąć pracy ze względu na konieczność sprawowania bezpośredniej opieki nad małymi dziećmi, przystępuje do działań, które mają przyczynić się do zwiększenia dostępności miejsc opieki pod względem finansowym i terytorialnym oraz zwiększenie jakości opieki i edukacji wczesnodziecięcej.
Stan realizacji (30.06.2026)
Reforma jest w zaawansowanej fazie wdrażania. Trwa monitorowanie efektów ustawy "Aktywny Rodzic", które pozwala na bieżąco reagować na potrzeby rodzin i gmin. Dynamicznie rośnie liczba miejsc w instytucjach opieki, w tym w gminach, które dotychczas nie miały żadnej oferty - systematycznie redukowane są "białe plamy". Wprowadzane są obowiązkowe standardy jakości opieki od 1 stycznia 2026 r., czemu towarzyszy ogólnopolski system szkoleń dla kadr, samorządów i osób przygotowujących się do pracy w zawodzie opiekuna. Rada Ministrów dnia 2 czerwca 2026 r. przyjęła nowelizację ustawy o opiece nad dziećmi do lat 3. Rozstrzygnięto program „Aktywne Place Zabaw 2025", którego celem jest dofinansowanie przebudowy istniejących placów zabaw lub ich doposażenie. Zakwalifikowało się 222 placówki. Rozstrzygnięto program rozwoju instytucji opieki nad dziećmi w wieku do lat 3 Aktywny Dzienny Opiekun w Gminie 2026. W ramach naboru 73 gminy zostały zakwalifikowane do dofinansowania.
Główne działania zrealizowane w II kw. 2026 r.
- Odnotowano znaczący wzrost dostępności opieki instytucjonalnej: na koniec czerwca działało 9 507 placówek oferujących 280 124 miejsc, co przełożyło się na objęcie opieką 53,55% dzieci w wieku 1-2 lata.
- Od końca 2023 r. liczba "białych plam" zmniejszyła się o 467.
- Rozstrzygnięto program "Aktywny Żłobek - sale sensoryczne 2026", którego celem jest dofinansowanie pomieszczeń do zajęć sensoryczno-motorycznych w instytucjach opieki. Zakwalifikowało się 695 placówek.
- Kontynuowano działania szkoleniowe w ramach Akademii Wsparcia, przeszkolono tysiące opiekunów, dyrektorów i urzędników;
- Kontynuowano realizację programu realizację Programu Aktywny Maluch 2022-2029, ogłoszono 8 zmianę programu, w której dostosowano go do zmian mechanizmu weryfikacji dla wskaźnika A61G Budowa, remont lub dostosowanie placówek opieki nad dziećmi do lat 3 wypracowanych w ramach rozmów z Komisją Europejską
- Rada Ministrów przyjęła nowelizację ustawy o opiece nad dziećmi do lat 3
Główne działania planowane do realizacji w III kw. 2026 r.
- Kontynuacja szerokiego programu szkoleń w ramach Akademii Wsparcia obejmującego kadry, JST i osoby przygotowujące się do zawodu oraz intensyfikacja działań informacyjnych w gminach "białych plamach".
- Dzięki programowi Aktywny Maluch 2022-2029 realizowanemu ze środków KPO i FERS, powstanie do końca 2026 r. ponad 100 tys. nowych miejsc opieki.
- Przekazanie nowelizacji ustawy o opiece nad dziećmi do lat 3 do Sejmu.
Działania w ramach Priorytetu P44:
- Lepsze standardy opieki nad maluchami. Ważne zmiany zaakceptowane przez SKRM (05.03.2026)
- Nowoczesne i przyjazne żłobki. Nowe standardy opieki wchodzą w życie (13.01.2026)
- Aktywny dzienny opiekun w gminie 2026. Rusza nabór wniosków (07.11.2026)
- Publikujemy Podręcznik dla kadry zarządzającej instytucjami opieki nad dziećmi do lat 3 (29.10.2025)