Spotkanie miało charakter roboczy i było kolejnym elementem dialogu prowadzonego przez resort rolnictwa z przedstawicielami branży. Omówiono zarówno bieżącą sytuację epizootyczną, jak i postulaty producentów dotyczące wsparcia gospodarstw znajdujących się w strefach objętych restrykcjami sanitarnymi.

Wyzwania związane z ASF i funkcjonowaniem stref

Przedstawiciele środowiska producentów zwracali uwagę na trudności, z jakimi mierzą się gospodarstwa znajdujące się w obszarach objętych ograniczeniami związanymi z ASF. Wskazywali m.in. na problemy związane z funkcjonowaniem rynku w strefach zapowietrzonych i zagrożonych oraz na wpływ tych ograniczeń na opłacalność produkcji.

W trakcie dyskusji poruszono również kwestie związane z działaniami podejmowanymi w celu ograniczenia rozprzestrzeniania się wirusa ASF, w tym monitorowania populacji dzików, przeszukiwania terenów leśnych w poszukiwaniu padłych zwierząt oraz odstrzału sanitarnego.

Uczestnicy spotkania podkreślali znaczenie współpracy pomiędzy administracją publiczną, służbami weterynaryjnymi, myśliwymi oraz rolnikami w skutecznym przeciwdziałaniu chorobie.

Minister: odbudowa produkcji trzody chlewnej jest priorytetem

Minister Stefan Krajewski podkreślił, że rozwój i odbudowa pogłowia trzody chlewnej w Polsce pozostają jednym z ważnych celów polityki rolnej państwa.

– Od pierwszego dnia mojej pracy w resorcie rolnictwa zależy mi na tym, aby hodowla trzody chlewnej w Polsce była stabilna i rozwijała się. To ważny element bezpieczeństwa żywnościowego kraju oraz funkcjonowania całego sektora rolno-spożywczego – zaznaczył minister.

Szef resortu zwrócił uwagę, że zmiany strukturalne w rolnictwie, w tym proces koncentracji produkcji, są zjawiskiem obserwowanym w wielu sektorach rolnych w całej Europie. Jednocześnie podkreślił, że działania państwa ukierunkowane są na wspieranie gospodarstw rodzinnych.

– Nie ma działań ani przepisów, których celem byłoby eliminowanie gospodarstw rodzinnych. Wprost przeciwnie – zdecydowana większość instrumentów wsparcia kierowana jest właśnie do nich – wskazał minister.

Aktywne działania resortu na rzecz producentów

Podczas spotkania minister przedstawił również działania podejmowane przez resort rolnictwa w celu poprawy sytuacji producentów wieprzowiny.

Ministerstwo prowadzi intensywne działania w zakresie poszerzania możliwości eksportowych dla polskiej wieprzowiny. W ostatnim czasie udało się wypracować kolejne uzgodnienia weterynaryjne umożliwiające dostęp do nowych rynków zagranicznych, w tym azjatyckich.

– Otwarcie nowych rynków zbytu jest procesem wymagającym wieloletnich negocjacji i uzgodnień weterynaryjnych. Podejmujemy konsekwentne działania, aby zwiększać możliwości eksportowe dla polskiej wieprzowiny – podkreślił minister.

Minister zaznaczył również, że resort rolnictwa stale analizuje możliwości wsparcia producentów funkcjonujących w trudnych warunkach rynkowych oraz w obszarach objętych ograniczeniami sanitarnymi.

Wystąpienie do Komisji Europejskiej

Minister Stefan Krajewski poinformował uczestników spotkania, że resort rolnictwa podejmował działania na forum Unii Europejskiej w sprawie możliwości uruchomienia nadzwyczajnych mechanizmów wsparcia dla producentów trzody chlewnej.

Kiedy w listopadzie 2025 r. cena skupu świń w Polsce wynosiła 166,8 euro/100 kg i była jedną z najniższych w Unii Europejskiej, przy rosnących kosztach produkcji. Dlatego minister Stefan Krajewski wystąpił do Komisji Europejskiej o uruchomienie nadzwyczajnych instrumentów wsparcia dla sektora wieprzowiny na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1308/2013. Wniosek dotyczył rekompensaty strat wynikających z utrzymujących się niskich cen skupu, spadku popytu oraz narastających kosztów produkcji. Niestety prośba ta nie znalazła akceptacji w KE.

W piśmie przekazanym do MRiRW komisarz Christophe Hansen poinformował, że obecnie nie są spełnione warunki uzasadniające uruchomienie nadzwyczajnych środków rynkowych na podstawie przepisów rozporządzenia o wspólnej organizacji rynków produktów rolnych. KE Komisarz poinformował, że obecna sytuacja rynkowa nie uzasadnia przesłanek dla podejmowania działań na poziomie UE, bo średnie ceny żywca wieprzowego w Polsce są wyższe niż średnia w Unii Europejskiej. Komisarz Christophe Hansen jednocześnie przypomniał o szerokich możliwościach wsparcia producentów trzody chlewnej poprzez wykorzystanie instrumentów dostępnych w Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023–2027, a także w ramach pomocy państwa.

Minister Stefan Krajewski podkreślił, że mimo tej odpowiedzi resort nadal analizuje dostępne możliwości wsparcia producentów.

– Pozostajemy w stałym kontakcie z Komisją Europejską i analizujemy wszystkie dostępne instrumenty, które mogą zostać wykorzystane w celu wsparcia producentów trzody chlewnej w Polsce – zaznaczył.

Decyzje oparte na przepisach i wiedzy ekspertów

Szef resortu rolnictwa podkreślił również, że działania podejmowane w zakresie zwalczania ASF muszą być oparte na obowiązujących przepisach prawa oraz rekomendacjach ekspertów.

– Decyzje dotyczące walki z ASF muszą być podejmowane w oparciu o wiedzę naukową, opinie służb weterynaryjnych oraz obowiązujące przepisy prawa. Tylko takie podejście pozwala na skuteczne i odpowiedzialne zarządzanie sytuacją epizootyczną – powiedział minister.

W spotkaniu uczestniczyli również przedstawiciele Głównego Inspektoratu Weterynarii, którzy przedstawili aktualne informacje dotyczące sytuacji epizootycznej oraz podejmowanych działań w zakresie monitorowania i zwalczania ASF.

Kontynuacja dialogu z branżą

Spotkanie zakończyło się deklaracją dalszej współpracy pomiędzy resortem rolnictwa a przedstawicielami sektora produkcji trzody chlewnej. Minister Stefan Krajewski podkreślił, że bezpośredni dialog z producentami jest niezbędny dla skutecznego reagowania na wyzwania stojące przed branżą.