– Smart village nie jest już dzisiaj teorią ani odległą wizją. Takie rozwiązania już działają na polskiej wsi i realnie ułatwiają życie mieszkańcom. Chcemy jeszcze lepiej wykorzystać nowe technologie po to, żeby poprawiać jakość życia na obszarach wiejskich i zwiększać dostęp do nowoczesnych usług publicznych – powiedział minister Stefan Krajewski.

Projekt RURALSTRAT potrwa do kwietnia 2029 r. Partnerzy przygotują analizy, rekomendacje i rozwiązania dla polityk krajowych oraz regionalnych. Sprawdzą także rozwiązania, które już działają w Polsce i innych krajach Europy. Projekt ma pomóc samorządom lepiej planować transport, usługi publiczne i lokalne inwestycje.

Od pomysłu do konkretnych wdrożeń

Podczas konferencji minister Stefan Krajewski mówił o rozwiązaniach, które już dziś zmieniają codzienne życie mieszkańców wsi. Jako przykład podał system zdalnego odczytu liczników wody wdrażany dzięki środkom z KPO.

– Jeszcze kilka lat temu takie rozwiązania wydawały się czymś bardzo odległym. Dzisiaj to już codzienność. Coraz więcej mieszkańców wsi pracuje poza miejscem zamieszkania i nie ma czasu na załatwianie wielu spraw w tradycyjny sposób. Nowe technologie pomagają rozwiązywać takie problemy – zaznaczył minister Stefan Krajewski.

Projekt RURALSTRAT znalazł się w gronie siedmiu przedsięwzięć wybranych do dofinansowania w XII konkursie programu GOSPOSTRATEG. Do konkursu zgłoszono 15 projektów. Łączna kwota przyznanego wsparcia przekroczyła 38 mln zł.

Minister Stefan Krajewski mówił także o nowej perspektywie finansowej Unii Europejskiej i środkach dla obszarów wiejskich.

– Mówimy o bardzo dużych środkach, które mogą trafić na rolnictwo, przetwórstwo i rozwój obszarów wiejskich. Ten projekt pomoże dobrze określić potrzeby i kierunki działań. Dzięki temu łatwiej przygotujemy konkretne programy wsparcia dla polskiej wsi – powiedział Stefan Krajewski.

Wspólny projekt rządu, samorządu i nauki

Marszałek województwa podlaskiego Łukasz Prokorym podkreślił, że projekt ma znaczenie nie tylko dla regionu, ale również dla polityki rozwoju terenów wiejskich w całym kraju.

– Chcemy tworzyć takie warunki, żeby mieszkańcy mogli rozwijać się i pracować w swoich miejscowościach. Ten projekt wpisuje się w działania na rzecz rozwoju terenów wiejskich i poprawy jakości życia mieszkańców – powiedział marszałek Łukasz Prokorym.

Marszałek mówił także o koncepcji „prawa do pozostania”, którą realizuje województwo podlaskie. Chodzi o tworzenie takich warunków, żeby mieszkańcy mogli zostać w swoich miejscowościach z wyboru, a nie z konieczności.

W projekt zaangażowało się około 80 naukowców i ekspertów z różnych dziedzin. Partnerem naukowym przedsięwzięcia jest Politechnika Białostocka.

– Chcemy przygotować rozwiązania, które będzie można wykorzystać nie tylko w naszym regionie, ale również w całym kraju. Smart village to nie tylko technologie. Duże znaczenie mają także kwestie społeczne, środowiskowe i organizacyjne – powiedziała rektor Politechniki Białostockiej Marta Kosior-Kazberuk.

W realizację projektu włączyła się także Sieć Badawcza Łukasiewicz – ITECH. Instytut przygotuje m.in. analizy foresightowe i przegląd krajowych oraz europejskich ram prawnych związanych z rozwojem inteligentnych wsi.

Partnerzy projektu podkreślają, że pierwsze efekty prac mają pojawić się jeszcze przed zakończeniem całego przedsięwzięcia.

– Nie robimy projektu tylko dla samych badań. Chcemy wypracować konkretne rozwiązania, które będzie można szybko wykorzystać w praktyce – podsumował minister Stefan Krajewski.