Jak mówi minister Stefan Krajewski: – To przede wszystkim odpowiedzialna reakcja państwa na realne zagrożenia. W ostatnich latach odnotowaliśmy przypadki zatruć – niestety także śmiertelnych – wynikających z niewłaściwego stosowania środków do fumigacji. Naszym obowiązkiem jest zrobić wszystko, aby takie tragedie się nie powtarzały. Nowe regulacje mają zdecydowanie ograniczyć dostęp do szczególnie niebezpiecznych substancji osobom, które nie posiadają odpowiednich kwalifikacji i uprawnień. Fumiganty to środki niezwykle skuteczne, ale jednocześnie wymagające specjalistycznej wiedzy, doświadczenia i zachowania rygorystycznych zasad bezpieczeństwa. Nie mogą być traktowane jak zwykłe preparaty ochrony roślin.

Cele wprowadzanych zmian:

• zapewnienie, aby środki ochrony roślin przeznaczone dla rolnictwa nie były stosowane przez amatorów;
• zapobieżenie zatruciu ludzi szczególnie niebezpiecznym fumigantami;
• wyeliminowanie nieprawidłowości w sprzedaży internetowej środków ochrony roślin;
• usunięcie wątpliwości dotyczących kompetencji sprzedawców;
• umożliwienie zakupu środków ochrony roślin przez osoby upoważnione przez osobę przeszkoloną.

Obrót fumigantami

Szczególnie niebezpieczne fumiganty muszą trafiać wyłącznie do osób przeszkolonych w ich zastosowaniu. Zmiany w obrocie dotyczą wyłącznie fumigantów zawierających:

• fosforek glinu;
• fosforek magnezu;
• fluorek sulfurylu.

Natomiast nowe zasady obrotu fumigantami obejmują:

• prowadzenie ewidencji nabywców fumigantów;
• dokumentowanie sprzedaży fumigantów fakturą;
• każdorazową weryfikację uprawnień do zakupu tych fumigantów, tzn. posiadanie zaświadczenia o ukończeniu szkolenia w zakresie stosowania środków ochrony roślin metodą fumigacji (nie dotyczy osób korzystających z wyłączenia z obowiązku ukończenia szkolenia);
• weryfikację dokumentu potwierdzającego tożsamość kupującego;
• wycofanie fumigantów ze sprzedaży internetowej (zakaz nie obejmuje sprzedaży w łańcuchu dostaw i podmiotów świadczących usługi z zakresie fumigacji).

Kompetencje sprzedawcy

Środki ochrony roślin przeznaczone dla rolnictwa muszą trafiać wyłącznie do rolników. W związku z tym w znowelizowanej ustawie znajduje się jednoznaczne potwierdzenie uprawnień sprzedawcy do:

• weryfikacji dokumentów uprawniających do zakupu i dokumentu potwierdzającego tożsamość kupującego – sprzedawca może poprosić o okazanie tych dokumentów (lecz nie prowadzi ich ewidencji, ani ich nie kopiuje);
• odmowy sprzedaży, jeżeli nabywca nie posiada uprawnień do zakupu środków ochrony roślin lub odmawia okazania dokumentów potwierdzających te uprawnienia.

Obrót internetowy

Kupujący musi mieć pewność, że źródło nabywanych środków ochrony roślin jest legalne. W tym celu w ofercie sprzedaży internetowej środka ochrony roślin umieszcza się:

• numer wpisu do rejestru przedsiębiorców wykonujących działalność w zakresie wprowadzania środków ochrony roślin do obrotu lub konfekcjonowania tych środków;
• kopię zaświadczenia o wpisie do tego rejestru.

Kupujący musi również mieć gwarancję jakości nabywanych środków ochrony roślin. Muszą one być dostarczane w sposób, który nie stwarza ryzyka zanieczyszczenia żywności, pasz lub innych towarów. Z tego powodu środków ochrony roślin przeznaczonych dla użytkowników profesjonalnych nie doręcza się do:

• skrzynek pocztowych;
• automatów do pocztowej obsługi klientów (co mogłoby narazić środki ochrony roślin na temperaturę negatywnie wpływająca na ich właściwości);
• pomieszczeń, w których prowadzona jest sprzedaż żywności lub pasz.

Uproszczenia

Znowelizowana ustawa umożliwia zakup środków ochrony roślin (innych niż fumiganty z fosforkiem glinu lub magnezu oraz z fluorkiem sulfurylu) na podstawie pisemnego upoważnienia udzielonego przez osobę, która spełnia warunki wymagane do zakupu tych środków ochrony roślin. Umożliwia również sprzedaż środków ochrony roślin przeznaczonych dla użytkowników profesjonalnych w pomieszczeniach, w których prowadzona jest sprzedaż pasz – pod zamknięciem, w sposób zapewniający brak kontaktu środka ochrony roślin z paszą.

Szczegółowe informacje

Tekst znowelizowanej ustawy dostępny jest pod linkiem: https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20250001709/T/D20251709L.pdf.