Płatności bezpośrednie
Kontynuacja (z pewnymi zmianami w zakresie warunków kwalifikowalności) dotychczas realizowanych instrumentów wsparcia bezpośredniego, tj:
- BISS – Podstawowe wsparcie dochodów do celów zrównoważoności (płatność podstawowa)
Płatność zastąpi dotychczasową Jednolitą Płatność Obszarową (JPO). Będzie przysługiwała rolnikom aktywnym zawodowo, którzy spełniają minimalne wymagania. Brak redukcji płatności (cappingu).
- CRISS – Uzupełniające redystrybucyjne wsparcie dochodów do celów zrównoważoności (płatność redystrybucyjna)
Płatność będzie przyznawana od 1 do 30 ha w gospodarstwach posiadających maksymalnie 300 ha (dotychczas otrzymywały ją wszystkie gospodarstwa, z wyjątkiem tych o powierzchni 1-3 ha, przyznawana była max. do 27 ha). Dodatkowo zwiększony został poziom finansowania płatności redystrybucyjnej do ok. 11,57% rocznej koperty płatności bezpośrednich (obecnie na ten cel Polska przeznacza 8,3%).
- Uzupełniające wsparcie dochodów dla młodych rolników (płatność dla młodych rolników)
Płatność będzie przysługiwała młodym rolnikom posiadającym wykształcenie na poziomie ponadpodstawowym lub 3-letni staż pracy w rolnictwie, bez limitu powierzchniowego na gospodarstwo (dotychczas obowiązywał limit 50 ha), pozostałe warunki pozostają bez zmian, tj.: maksymalny wiek młodego rolnika – nie więcej niż 40 lat w pierwszym roku złożenia wniosku; rozpoczęcie działalności nie wcześniej niż 5 lat przed złożeniem wniosku; bycie kierującym gospodarstwem.
- Płatności w ramach wsparcia dochodów związanego z produkcją (płatności związane)
Wsparcie dochodów związane z produkcją w tych samych 13 sektorach co obecnie:
-
-
- młode bydło: płatność będzie przysługiwała maksymalnie do 20 szt. zwierząt w wieku nieprzekraczającym 24 miesięcy już od 1 szt. w województwach, w których średnia wielkość gospodarstwa jest mniejsza od średniej krajowej (tj. w województwach lubelskim, łódzkim, małopolskim, mazowieckim, podkarpackim, śląskim i świętokrzyskim), a w pozostałych województwach – od co najmniej 3 szt. kwalifikujących się zwierząt (obecnie jednolicie dla całego kraju - posiadanie co najmniej 3 szt. zwierząt); wiek zwierzęcia określany jest na dzień 15 maja roku składania wniosku; wymagany okres przetrzymywania zwierząt to 30 dni od dnia złożenia wniosku.
- krowy: płatność będzie przysługiwała maksymalnie do 20 szt. zwierząt w wieku powyżej 24 miesięcy już od 1 szt. w województwach, w których średnia wielkość gospodarstwa jest mniejsza od średniej krajowej (tj. w województwach lubelskim, łódzkim, małopolskim, mazowieckim, podkarpackim, śląskim i świętokrzyskim), a w pozostałych województwach – od co najmniej 3 szt. kwalifikujących się zwierząt (obecnie jednolicie dla całego kraju - posiadanie co najmniej 3 szt. zwierząt); wiek zwierzęcia określany jest na dzień 15 maja roku składania wniosku; wymagany okres przetrzymywania zwierząt to 30 dni od dnia złożenia wniosku.
- owce: płatność będzie przysługiwała do min. 10 maciorek owczych w wieku co najmniej 12 miesięcy, gdzie wiek zwierzęcia określany jest na dzień 15 maja roku składania wniosku; wymagany okres przetrzymywania zwierzęcia: od 15 marca do 15 kwietnia roku składania wniosku; pomoc wypłacana będzie do wszystkich kwalifikujących się zwierząt w gospodarstwie (brak limitu).
- kozy: płatność będzie przysługiwała do min. 5 samic kozy w wieku co najmniej 12 miesięcy, gdzie wiek zwierzęcia określany jest na dzień 15 maja roku składania wniosku; wymagany okres przetrzymywania zwierzęcia to 30 dni od dnia złożenia wniosku; pomoc wypłacana będzie do wszystkich kwalifikujących się zwierząt w gospodarstwie (brak limitu).
- rośliny strączkowe na nasiona: płatność będzie przysługiwała do powierzchni zajętej pod uprawę następujących roślin: bobik, groch siewny, w tym peluszka (z wyłączeniem grochu siewnego cukrowego i grochu siewnego łuskowego), łubin biały, łubin wąskolistny, łubin żółty, soja zwyczajna pod warunkiem, że dokonano zbioru ziarna. Brak degresywności.
- rośliny pastewne: płatność będzie przysługiwała do powierzchni zajętej pod uprawę następujących roślin: esparceta siewna, koniczyna czerwona, koniczyna biała, koniczyna białoróżowa, koniczyna perska, koniczyna krwistoczerwona, komonica zwyczajna, lędźwian, lucerna siewna, lucerna mieszańcowa, lucerna chmielowa, nostrzyk biały, seradela uprawna, wyka kosmata[1], wyka siewna1, uprawianych również w formie mieszanek i mieszanek z roślinami strączkowymi na ziarno z tym, że uprawa zgłoszona do wsparcia nie może zostać przeznaczona na zielony nawóz. Płatnością może być objęte nie więcej niż 75 ha upraw roślin pastewnych w gospodarstwie.
- chmiel: płatność będzie przysługiwała do powierzchni, na których uprawiane są rośliny chmielu, zajętych przez konstrukcję nośną i ograniczonych linią jej zewnętrznych odciągów kotwicznych. Obowiązywać będzie zachowanie minimalnej obsady: 1 300 szt./ha. Płatność przyznawana w obszarach następujących rejonów: lubelskim, wielkopolskim oraz dolnośląskim.
- buraki cukrowe: płatność będzie przysługiwała do powierzchni uprawy buraków cukrowych nie większej niż powierzchnia określona w umowie (rolnik w umowie zobowiązuje się do wytworzenia i dostarczenia odpowiedniemu podmiotowi określonej ilości buraków cukrowych z określonej powierzchni gruntów, a podmiot ten zobowiązuje się te buraki odebrać w umówionym terminie, zapłacić za nie umówioną cenę i przeznaczyć te buraki na produkcję cukru).
- ziemniaki skrobiowe: płatność będzie przysługiwała do powierzchni uprawy ziemniaków skrobiowych nie większej niż powierzchnia określona w umowie (rolnik w umowie zobowiązuje się do wytworzenia i dostarczenia podmiotowi, którego przedmiot działalności obejmuje wytwarzanie skrobi lub wyrobów skrobiowych, określonej ilości ziemniaków skrobiowych z określonej powierzchni gruntów, a podmiot ten zobowiązuje się te ziemniaki odebrać w umówionym terminie, zapłacić za nie umówioną cenę i wyprodukować z nich skrobię lub wyroby skrobiowe).
- pomidory: płatność będzie przysługiwała do powierzchni uprawy pomidorów nie większej niż powierzchnia określona w umowie (rolnik w umowie zobowiązuje się do wytworzenia i dostarczenia podmiotowi, którego przedmiot działalności obejmuje przetwarzanie owoców i warzyw, określonej ilości pomidorów z określonej powierzchni gruntów, a podmiot ten zobowiązuje się te pomidory odebrać w umówionym terminie, zapłacić za nie umówioną cenę i je przetworzyć). Ponadto uprawa pomidorów musi być założona z rozsady - minimalna obsada to 20 000 szt./ha.
- truskawki: płatność będzie przysługiwała do powierzchni zajętej pod uprawę truskawek.
- len: płatność będzie przysługiwała do powierzchni zajętej pod uprawę lnu.
- konopie włókniste: płatność będzie przysługiwała do uprawy odmian konopi prowadzonej po dokonaniu wpisu do rejestru konopi włóknistych administrowanego przez Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa. Zawartość tetrahydrokanabinolu (THC) nie może przekraczać maksymalnego poziomu wynoszącego 0,3%. Ponadto uprawa musi być prowadzona zgodnie
z przepisami o przeciwdziałaniu narkomanii.
-
- Szacunkowe stawki jednostkowe poszczególnych płatności bezpośrednich zostały przedstawione w poniższej tabeli.
Tabela 1. Szacunkowe stawki jednostkowe poszczególnych płatności bezpośrednich
|
Rodzaj płatności |
2023 |
2024 |
2025 |
2026 |
2027* |
Średnio lata 2023-2027 |
||
|
Podstawowe wsparcie dochodu |
EUR/ha |
115,83 |
117,07 |
118,45 |
119,77 |
106,29 |
115,47 |
|
|
Uzupełniające redystrybucyjne wsparcie dochodu (płatność redystrybucyjna) |
EUR/ha |
39,10 |
39,45 |
39,80 |
40,15 |
35,71 |
38,84 |
|
|
Uzupełniające wsparcie dochodu dla młodych rolników |
EUR/ha |
60,57 |
59,96 |
58,12 |
59,44 |
64,90 |
60,60 |
|
|
Wsparcie dochodów związane z produkcją do |
krów |
EUR/szt. |
94,94 |
95,79 |
96,64 |
97,49 |
86,71 |
94,31 |
|
młodego bydła |
EUR/szt. |
74,21 |
74,87 |
75,53 |
76,20 |
67,77 |
73,72 |
|
|
owiec |
EUR/szt. |
25,35 |
25,57 |
25,80 |
26,03 |
23,15 |
25,18 |
|
|
kóz |
EUR/szt. |
11,08 |
11,18 |
11,27 |
11,37 |
10,12 |
11,00 |
|
|
buraków cukrowych |
EUR/ha |
300,75 |
300,75 |
300,75 |
300,75 |
274,68 |
295,54 |
|
|
chmielu |
EUR/ha |
429,00 |
432,84 |
436,67 |
440,51 |
391,81 |
426,17 |
|
|
lnu |
EUR/ha |
100,06 |
100,96 |
101,85 |
102,75 |
91,39 |
99,40 |
|
|
konopi włóknistych |
EUR/ha |
29,03 |
29,29 |
29,55 |
29,81 |
26,52 |
28,84 |
|
|
pomidorów |
EUR/ha |
550,00 |
550,00 |
550,00 |
550,00 |
502,31 |
540,46 |
|
|
truskawek |
EUR/ha |
267,36 |
269,75 |
272,14 |
274,53 |
244,18 |
265,59 |
|
|
ziemniaków skrobiowych |
EUR/ha |
245,41 |
247,61 |
249,80 |
252,00 |
224,14 |
243,79 |
|
|
roślin pastewnych |
EUR/ha |
101,88 |
102,79 |
103,70 |
104,61 |
93,04 |
101,20 |
|
|
roślin strączkowych na nasiona |
EUR/ha |
198,36 |
202,23 |
206,09 |
209,95 |
181,17 |
199,56 |
|
*Stawki jednostkowe w 2027 r. obniżone ze względu na brak przepisów umożliwiających przesunięcie środków z II na I Filar
- Przejściowe Wsparcie Krajowe – dwa instrumenty:
- Uzupełniająca Płatność Podstawowa (UPP):
-
-
-
- przyznawana na takich samych zasadach jak w 2022 r. i finansowana
z budżetu krajowego; planuje się przeznaczyć 400 mln zł rocznie; - będzie przysługiwała do najważniejszych roślin uprawianych na GO,
w szczególności do: zbóż, roślin oleistych, roślin wysokobiałkowych oraz do GO, na których nie jest prowadzona uprawa roślin (warunkiem jest dokonanie zasiewu w celu podniesienia żyzności gleby oraz wymieszanie lub przyoranie masy roślinnej); - w ramach płatności nie będzie obowiązywał limit powierzchni;
- służy realizacji programu pt. Dopłaty powyżej średniej unijnej dla małych i średnich gospodarstw, w ramach Polskiego Ładu dla polskiej wsi.
- przyznawana na takich samych zasadach jak w 2022 r. i finansowana
-
-
-
- Płatność niezwiązana do tytoniu – nowy okres referencyjny – co do zasady 2018 r. W przypadku, gdy rolnicy byli wpisani do rejestru KOWR w 2018 r., ale nie zawarli umowy/nie mogą wykazać produkcji w 2018 r. płatności będą przyznawane proporcjonalnie do produkcji w 2017 r. (obecnie 2005 r. lub 2006 r.).
Tabela 2. Proponowane stawki płatności niezwiązanej do tytoniu w latach 2023-2027.
|
|
okres odniesienia |
|
||||||
|
2013 |
2021-2022 |
2023 |
2024 |
2025 |
2026 |
2027 |
ogółem/ średnio 2023-2027 |
|
|
Maks. poziom PWK względem 2013 (przepisy UE) |
100% |
50% |
50% |
45% |
40% |
35% |
30% |
|
|
grupa I Virginia (EUR/kg) |
1,36 |
0,69 |
0,71 |
0,64 |
0,57 |
0,50 |
0,43 |
0,57 |
|
pozostałe grupy (EUR/kg) |
0,95 |
0,49 |
0,71 |
0,64 |
0,57 |
0,50 |
0,43 |
0,57 |
- Nowe rozwiązania dla spółdzielni rolniczych ubiegających się o przyznanie:
-
- płatności redystrybucyjnej,
- wsparcia dochodów związanego z produkcją do roślin pastewnych,
- płatności w ramach interwencji Ochrona cennych siedlisk i zagrożonych gatunków poza obszarami Natura 2000,
- płatności ONW.
-
W przypadku spółdzielni limity w ramach ww. interwencji będą stosowane z uwzględnieniem liczby członków spółdzielni.
[1] od 2023 r. do wsparcia nie będzie kwalifikowała się uprawa wyki siewnej i wyki kosmatej z rośliną podporową spoza listy gatunków roślin objętych płatnością do roślin pastewnych i płatnością do roślin strączkowych na ziarno