W Brukseli intensywne uzgodnienia ministrów rolnictwa UE w sprawie zabezpieczeń dla rolników przed finalizacją umowy z Mercosur
07.01.2026
W Brukseli odbyło się dziś nadzwyczajne spotkanie ministrów rolnictwa państw UE z udziałem unijnych komisarzy ds. handlu i rolnictwa, poświęcone przyszłości europejskiego rolnictwa po roku 2027 oraz rozszerzonych klauzul bezpieczeństwa w umowie handlowej UE z państwami Mercosur. Równolegle, z inicjatywy ministra Stefana Krajewskiego prowadzone były bilateralne rozmowy dotyczące wypracowaniu wspólnego stanowiska na rzecz zabezpieczenia interesów rolników UE.
W negocjacjach dotyczących finansowania Wspólnej Polityki Rolnej po 2027 r. oraz ostatecznego kształtu mechanizmów ochronnych w umowie UE- Mercosur, Polskę reprezentowali minister rolnictwa i rozwoju wsi Stefan Krajewski, sekretarz stanu w MRiRW Jacek Czerniak oraz podsekretarz stanu w MRiRW Adam Nowak.
W agendzie polskiej delegacji znalazły się spotkania koordynacyjne ministrów rolnictwa Grupy Wyszehradzkiej, a także rozmowy bilateralne z ministrem rolnictwa, żywności i gospodarki morskiej Irlandii Martinem Heydonem, ministrem rolnictwa Rumunii Florinem Ionuțem Barbu, ministrem rolnictwa, suwerenności żywnościowej i lasów Włoch Franceskiem Lollobrigidą oraz z Marią Panayiotou – minister rolnictwa, rozwoju obszarów wiejskich i środowiska Cypru, sprawującą obecnie prezydencję w Radzie UE.
– Za nami intensywny dzień rozmów z ministrami rolnictwa państw członkowskich. Wciąż trwa dyskusja nad stanowiskami wobec ostatniego etapu procedowania umowy UE–Mercosur. Nie ma jeszcze ostatecznych deklaracji przed piątkowym głosowaniem w COREPER, czyli Komitecie Stałych Przedstawicieli. Czekamy także na finalne stanowisko Włoch w sprawie zablokowania umowy z Mercosurem. Dziś jednoznaczny sprzeciw wyrażają jedynie Polska i Francja, pokazujące konsekwentnie zagrożenia dla unijnego rolnictwa – powiedział po zakończeniu rozmów minister Stefan Krajewski.
Przypomnijmy, stanowisko rządu RP wobec umowy z Mercosur pozostaje niezmienne. Sprzeciw został potwierdzony zarówno w uchwale Rady Ministrów z 26 listopada 2024 r., jak i w stanowisku przyjętym przez Komitet do Spraw Europejskich. Parlament Europejski 16 grudnia 2025 r. przyjął poprawki do projektu rozporządzenia, zgłoszone przez europosła Krzysztofa Hetmana i rozszerzające klauzule ochronne oraz najważniejszą zmianę – poparcie dla zasady wzajemności. Już następnego dnia, 17 grudnia, poprawki stały się przedmiotem trilogu – negocjacji pomiędzy Parlamentem Europejskim, duńską prezydencją w Radzie UE oraz Komisją Europejską, a uzgodniony wówczas kompromis miał zostać poddany głosowaniu w COREPER. Dzięki interwencji Polski, Francji i Włoch, które wskazały na potrzebę dalszej analizy zapisów umowy przed zajęciem ostatecznego stanowiska – czas na uzgodnienia został nieznacznie wydłużony. Decyzja w tej sprawie ma zapaść podczas posiedzenia COREPER zaplanowanego na piątek, 9 stycznia 2026 r.
– Poprawki rozszerzające klauzule ochronne, o które zabiegał europoseł Krzysztof Hetman, zablokowały przyjęcie umowy w grudniu i dały czas na dalsze rozmowy. Dziś ponownie apelowaliśmy do ministrów rolnictwa o zablokowanie umowy, a tam, gdzie przeważają interesy gospodarcze, o twarde stanowisko w sprawie zabezpieczeń. Wskazywaliśmy na potrzebę utworzenia unijnego funduszu kompensacyjnego, który pozwoliłby pokrywać straty wynikające z umów handlowych, w tym z umowy z Mercosurem – powiedział minister Stefan Krajewski.
Jak podkreślił, postulat utworzenia takiego funduszu jest od dłuższego czasu podnoszony na forum Rady UE ds. Rolnictwa i Rybołówstwa przez część państw członkowskich, w tym Polskę, jednak Komisja Europejska dotąd odnosiła się do niego sceptycznie.
– Cieszę się, że po serii rozmów coraz więcej ministrów rolnictwa podejmuje ten temat i wspólnie zabiega przynajmniej o zwiększenie środków na Wspólną Politykę Rolną. Jednoznacznie wskazujemy na potrzebę wyodrębnienia środków w budżecie UE oraz zachowania dwufilarowej struktury WPR. Wierzę, że równie spójne stanowisko uda się wypracować w sprawie skutecznych klauzul bezpieczeństwa dla umowy z Mercosurem – podsumował minister.
