Polska w Wenezueli

System gospodarczy i najważniejsze strategie gospodarcze

Saint Kitts i Nevis to najmniejsze państwo na półkuli zachodniej pod względem zarówno powierzchni, jak i liczby ludności. Mimo swojej skromnej wielkości, kraj ten cechuje się stabilnym wzrostem gospodarczym, głównie napędzanym przez turystykę, usługi oraz inwestycje zagraniczne. Dzięki tym sektorom Saint Kitts i Nevis może poszczycić się relatywnie wysokim dochodem na mieszkańca. Rząd stara się utrzymać dyscyplinę fiskalną oraz promować dalszy rozwój gospodarczy.

Jednakże, mimo tych sukcesów, kraj boryka się z wyzwaniami charakterystycznymi dla małych gospodarek wyspiarskich, w tym ze zwiększoną podatnością na wstrząsy zewnętrzne. Największym zagrożeniem są zmiany klimatyczne, które powodują częste huragany, mające potencjał niszczenia infrastruktury i zakłócania działalności turystycznej. Saint Kitts i Nevis przechodzi proces dywersyfikacji gospodarki, starając się ograniczyć zależność od produkcji cukru. Choć już teraz widoczny jest postęp, konieczne są dalsze wysiłki w kierunku zrównoważonego rozwoju oraz poprawy infrastruktury.

Pomimo tych wyzwań, Saint Kitts i Nevis posiada duży potencjał do dalszego wzrostu. Korzystny klimat inwestycyjny, walory przyrodnicze oraz rozwinięte usługi offshore stwarzają perspektywy dalszego rozwoju. Program obywatelstwa poprzez inwestycje stanowi istotne narzędzie przyciągania kapitału oraz inwestycji zagranicznych.

W odpowiedzi na wyzwania stojące przed sektorem rolniczym, rząd opracował Strategię Transformacji i Wzrostu Rolnictwa na lata 2022-2031. Dokument ten ma na celu stworzenie zrównoważonych, odpornych i inkluzyjnych systemów rolniczo-żywnościowych. Strategia skupia się na zwiększeniu wydajności rolnej, redukcji importu żywności, zapewnieniu bezpieczeństwa żywnościowego oraz poprawie warunków życia mieszkańców. Ostatecznym celem jest rozwój zrównoważonych ekosystemów rolnych.

Wciąż trwają prace związane z przyjęciem Średnioterminowej Strategii Rozwoju i Planu Inwestycyjnego na lata 2025-2029 (MTDSIP 2025-29) stanowiącej kompleksowy plan rozwoju, który ma na celu nie tylko wzrost gospodarczy, ale także poprawę jakości życia obywateli i zabezpieczenie przyszłości kraju w obliczu wyzwań związanych ze zmianami klimatycznymi i innymi globalnymi zagrożeniami.

Główne sektory gospodarki i ich udział w PKB

W 2023 r. głównymi sektorami gospodarki Saint Kitts i Nevis były usługi (66,19% PKB), przemysł (20,17 % PKB) i rolnictwo (1,41%)5% PKB). Sektor usług jest zdominowany przez turystykę. Dzięki sprzyjającym warunkom przyrodniczym oraz luksusowym kurortom, turystyka napędza popyt w hotelarstwie, handlu detalicznym oraz transporcie. Warto również zauważyć, że kraj rozwija sektor finansów offshore, a program obywatelstwa poprzez inwestycje (CIP) przyciąga bogatych inwestorów. Przemysł w Saint Kitts i Nevis w największym stopniu opiera się na budownictwie, które jest ściśle związane z rozwojem turystyki oraz projektami infrastrukturalnymi, takimi jak budowa dróg czy portów. W mniejszym stopniu rozwija się przemysł przetwórstwa żywności i napojów oraz produkcja materiałów budowlanych. Rolnictwo, choć w przeszłości stanowiło kluczowy sektor gospodarki, zwłaszcza pod kątem produkcji cukru, zostało ograniczone po zamknięciu przemysłu cukrowniczego w 2005 r. Obecnie uprawia się głównie banany, warzywa oraz owoce, a hodowla zwierząt (w tym drobiu i bydła) oraz sektor rybny są mniej rozwinięte.

Polityka kursowa

Saint Kitts i Nevis należy do Wspólnoty Walutowej Karaibów Wschodnich (ECCU), co oznacza, że polityka kursu wymiany jest zgodna z innymi krajami członkowskimi ECCU. Walutą krajową jest dolar karaibski wschodni (XCD), który jest powiązany z dolarem amerykańskim po stałym kursie wymiany 1 USD = 2,7 XCD. To powiązanie wprowadzono w 1983 roku i zapewnia stabilność oraz przewidywalność, szczególnie w kontekście międzynarodowej wymiany handlowej i inwestycji.

Surowce i technologie krytyczne

Saint Kitts i Nevis jest stosunkowo ubogi w surowce naturalne, jednak kraj aktywnie inwestuje w rozwój technologii, szczególnie w odnawialne źródła energii (energia geotermalna i słoneczna), technologie informacyjne i komunikacyjne (ICT) oraz cyfrowe usługi finansowe. Technologie te są uważane za kluczowe dla zrównoważonego rozwoju i wzrostu gospodarczego, szczególnie w obszarach turystyki, rolnictwa i usług finansowych offshore.

Stan infrastruktury

Saint Kitts i Nevis dysponuje stosunkowo dobrze rozwiniętą siecią drogową. Stolica, Basseterre, jest dobrze skomunikowana z innymi częściami wyspy, co ułatwia transport zarówno mieszkańcom, jak i turystom. Niemniej jednak jakość dróg bywa nierówna, szczególnie w obszarach wiejskich, gdzie infrastruktura wymaga modernizacji, aby sprostać rosnącemu ruchowi drogowemu oraz zwiększonemu napływowi turystów. Nevis, będąca mniejszą wyspą, posiada mniej dróg, jednak są one wystarczające do obsługi lokalnego transportu.

Kraj posiada dwa główne lotniska. Międzynarodowy Port Lotniczy Roberta L. Bradshawa na Saint Kitts obsługuje zarówno loty regionalne, jak i międzynarodowe, w tym połączenia z Karaibami, USA oraz Wielką Brytanią. W ostatnich latach port przeszedł modernizację, mając na celu poprawę udogodnień oraz zwiększenie pojemności, aby sprostać rosnącej liczbie pasażerów. Międzynarodowy Port Lotniczy Vance W. Amory na Nevis obsługuje głównie loty regionalne, przy czym jego przepustowość jest mniejsza. Niemniej oba lotniska odgrywają kluczową rolę w rozwoju sektora turystycznego.

Port morski w Basseterre jest istotnym punktem w infrastrukturze transportowej kraju, obsługując zarówno statki wycieczkowe, jak i ładunki towarowe. Odgrywa to szczególną rolę w turystyce wycieczkowej, ponieważ Basseterre stanowi popularny przystanek dla jednostek wycieczkowych. Infrastruktura portowa została zmodernizowana, aby pomieścić większe statki i poprawić obsługę pasażerów. Na Nevis znajdują się mniejsze porty, które służą głównie do transportu między wyspami.

Infrastruktura telekomunikacyjna w Saint Kitts i Nevis jest stosunkowo nowoczesna, z dobrze rozwiniętą siecią komórkową i dostępem do szerokopasmowego internetu w większości obszarów kraju. Działa kilku głównych operatorów telekomunikacyjnych, takich jak Digicel i Flow, oferujących usługi mobilne oraz internetowe. Internet jest powszechnie dostępny, szczególnie w miastach, jednak prędkość połączenia bywa nierówna, zwłaszcza w obszarach wiejskich. Rząd podejmuje działania na rzecz poprawy dostępu do szybkiego internetu, realizując szersze wysiłki mające na celu modernizację infrastruktury technologicznej kraju oraz wspieranie włączenia cyfrowego.

Saint Kitts i Nevis jest szczególnie narażone na klęski żywiołowe, takie jak huragany, powodzie czy erupcje wulkaniczne. Chociaż infrastruktura została zaprojektowana z myślą o odporności na te zagrożenia, szkody spowodowane przez takie wydarzenia mogą być znaczne, zwłaszcza w zakresie dróg, portów oraz infrastruktury energetycznej. Rząd inwestuje w rozwój systemów przygotowania i reagowania na klęski żywiołowe, jednak zmiany klimatyczne oraz wzrost częstotliwości ekstremalnych zjawisk pogodowych pozostają poważnym wyzwaniem.

Kraj przyjął również nowe technologie umożliwiające bezpieczne transakcje finansowe, takie jak blockchain i waluty cyfrowe, które stanowią istotny element rozwoju sektora finansowego.

System opieki zdrowotnej w Saint Kitts i Nevis wprowadza coraz więcej technologii, w tym platformy telemedyczne umożliwiające zdalne konsultacje, cyfrowe zapisy medyczne oraz inne innowacje technologiczne, mające na celu poprawę dostępu do opieki zdrowotnej, zwłaszcza w obszarach wiejskich.

Kalendarz dni wolnych od pracy

Nowy Rok – 1 stycznia

Wielki Piątek – święto ruchome

Poniedziałek Wielkanocny – święto ruchome

Dzień Pracy – 1 maja

Dzień Wyzwolenia – pierwszy poniedziałek sierpnia

Dzień Niepodległości – 19 września

Dzień Bohaterów Narodowych – 16 września

Boże Narodzenie – 25 grudnia

Drugi Dzień Świąt Bożego Narodzenia (Boxing Day) – 26 grudnia

Dzień Karnawału Saint Kitts – poniedziałek po Świętach Bożego Narodzenia (obchodzony w grudniu)

Handel zagraniczny

Saint Kitts i Nevis, jako mały kraj wyspiarski, w dużym stopniu polega na handlu zagranicznym, aby wspierać swoją gospodarkę. W związku z tym kraj boryka się z deficytem handlowym, który jest jednak rekompensowany dochodami pochodzącymi z turystyki, usług finansowych offshore oraz programu obywatelstwa poprzez inwestycje (CBI), który skutecznie przyciąga zagraniczny kapitał.

Eksport Saint Kitts i Nevis jest stosunkowo niewielki i koncentruje się na kilku kluczowych produktach. Wśród nich znajdują się cukier, wysokiej jakości kakao, banany, mango, kokosy, rum oraz ryby (szczególnie tuńczyk).

Z uwagi na ograniczoną zdolność do produkcji krajowej, Saint Kitts i Nevis importuje szeroką gamę towarów, w tym produkty spożywcze (takie jak zboża, mięso, produkty mleczne i żywność przetworzoną), paliwa (w szczególności ropę naftową), maszyny, sprzęt i narzędzia, pojazdy (w tym samochody, ciężarówki i autobusy), leki, środki medyczne, chemikalia oraz materiały budowlane, takie jak cement i stal.

Głównymi partnerami handlowymi Saint Kitts i Nevis są USA, Wielka Brytania, Unia Europejska i region Karaibów. Współpraca handlowa z tymi krajami obejmuje eksport produktów rolnych, rumu i usług finansowych.

Inwestycje zagraniczne

Inwestycje zagraniczne w Saint Kitts i Nevis są kluczowym czynnikiem napędzającym wzrost gospodarczy. Agencja Promocji Inwestycji Saint Kitts i Nevis (the Saint Kitts and Nevis Investment Promotion Agency – SKNIPA) jest odpowiedzialna za promowanie i ułatwianie inwestycji zagranicznych. Oferuje pomoc inwestorom zagranicznym w nawigowaniu po systemie regulacyjnym, uzyskiwaniu pozwoleń i zakładaniu firm. Saint Kitts i Nevis ustanowiło też strefy wolnego handlu, które oferują zachęty, takie jak zwolnienia z ceł, podatków dochodowych i innych korzyści, aby przyciągnąć zagraniczne firmy zajmujące się produkcją i usługami. Ponadto kraj posiada stosunkowo wykształconą i wykwalifikowaną siłę roboczą, a zagraniczni inwestorzy mogą skorzystać z dostępności pracowników w sektorach takich jak turystyka, finanse i budownictwo. Saint Kitts i Nevis skutecznie przyciąga międzynarodowy kapitał także dzięki Programowi Obywatelstwa przez Inwestycje. Główne sektory, które korzystają z inwestycji zagranicznych, to turystyka, nieruchomości, usługi finansowe i energia odnawialna. Pomimo wyzwań, takich jak mały rozmiar rynku i wrażliwość na wstrząsy zewnętrzne, Saint Kitts i Nevis pozostaje atrakcyjnym celem inwestycyjnym dla zagranicznych inwestorów, którzy chcą skorzystać z możliwości gospodarczych i korzystnego klimatu biznesowego, szczególnie w sektorach takich jak turystyka, nieruchomości i energia odnawialna.

W 2024 r. bezpośrednie inwestycje zagraniczne stanowiły 1,9% PKB (w 2022 r.- 5,4% PKB, a w 2023 r. – 2,9% PKB). Saint Kitts i Nevis przyciąga głównie inwestorów z USA i Wielkiej Brytanii, przede wszystkim z powodu programu Obywatelstwa przez Inwestycje (CBI) oraz koncentracji priorytetów gospodarczych w obszarze turystyki i nieruchomości. 

Nie odnotowano polskich bezpośrednich inwestycji w Saint Kitts i Nevis.

Saint Kitts i Nevis jest członkiem różnych organizacji międzynarodowych, w tym Wschodniokaraibskiej Unii Walutowej (ECCU), Wspólnoty Karaibskiej (CARICOM) oraz Światowej Organizacji Handlu (WTO).

Dwustronne relacje handlowe i inwestycyjne

Saint Kitts i Nevis jest małym państwem karaibskim, z którym Polska nie ma relacji handlowych i inwestycyjnych.

Relacje z UE

Relacje między UE a Saint Kitts i Nevis opierają się na współpracy, szczególnie w obszarach handlu oraz pomocy rozwojowej. UE jest ważnym partnerem handlowym dla Saint Kitts i Nevis, które korzysta z zapisów Umowy o Partnerstwie Gospodarczym (EPA), która weszła w życie w 2008 roku. Umowa ta zapewnia bezcłowy dostęp do rynku europejskiego dla wielu produktów pochodzących z Saint Kitts i Nevis, w szczególności dla produktów rolnych.

Ponadto, Saint Kitts i Nevis otrzymuje pomoc rozwojową i wsparcie finansowe ze strony Unii Europejskiej, co pozwala na skuteczne przeciwdziałanie różnym wyzwaniom rozwojowym. W szczególności wsparcie to obejmuje obszary zrównoważonego rozwoju, walki ze zmianami klimatycznymi oraz poprawy infrastruktury. UE aktywnie angażuje się w działania na rzecz łagodzenia skutków zmian klimatycznych oraz adaptacji w regionie Karaibów, w tym w Saint Kitts i Nevis.

UE udziela również wsparcia w zakresie zmniejszania ryzyka katastrof naturalnych, realizacji projektów związanych z odnawialnymi źródłami energii oraz ochrony środowiska. Dodatkowo zapewnia pomoc techniczną i wspiera budowanie zdolności administracyjnych Saint Kitts i Nevis w różnych sektorach, takich jak administracja publiczna czy edukacja, co sprzyja efektywności zarządzania oraz rozwoju społecznego i gospodarczego kraju.

Baza traktatowa

Polska nie ma podpisanej żadnej bezpośredniej dwustronnej umowy gospodarczej z Saint Kitts i Nevis.