Forum Rektorów Polska–Uzbekistan stanowi kolejną odsłonę dynamicznie rozwijającego się dialogu między Polską a Uzbekistanem w obszarze nauki, szkolnictwa wyższego i badań. W agendzie wydarzenia znalazły się m.in. spotkania bilateralne, sesje panelowe oraz dyskusje poświęcone nowym obszarom współpracy między uczelniami z Unii Europejskiej i Azji Centralnej. Punktem kulminacyjnym Forum jest podpisanie przez ministrów reprezentujących resorty nauki i szkolnictwa wyższego Polski i Uzbekistanu listu intencyjnego w sprawie współpracy dwustronnej obu państw. 

Historyczny sojusz na rzecz umiędzynarodowienia

– Łączy nas doświadczenie historyczne oraz wspólne wartości – wytrwałość, dążenie do rozwoju oraz przekonanie, że inwestowanie w młode pokolenie jest najlepszą drogą do budowania przyszłości. Zarówno Polska, jak i Uzbekistan dynamicznie rozwijają swoje systemy szkolnictwa wyższego, modernizują infrastrukturę badawczą oraz wzmacniają umiędzynarodowienie nauki. Pragnę również podkreślić, że z zainteresowaniem obserwuję wyważone zaangażowanie Uzbekistanu w relacje z państwami Azji Środkowej i spoza regionu. Jestem pod wrażeniem potencjału i pozycji Uzbekistanu, szczególnie w kontekście obecnej, niełatwej sytuacji geopolitycznej na świecie – zaznaczył w trakcie rozmów bilateralnych minister nauki i szkolnictwa wyższego, Marcin Kulasek. Szef MNiSW odniósł się również do zawartej w ub. roku między Uzbekistanem a Unią Europejską Umowy o wzmocnionym partnerstwie i współpracy (Enhanced Partnership and Cooperation Agreement), określając ją jako dokument o istotnym znaczeniu dla rozwoju relacji naukowych między Europą i Azją.

Szeroka reprezentacja środowiska z Polski

Poza ministrem nauki i szkolnictwa wyższego, w forum uczestniczy szeroka reprezentacja polskiego środowiska akademickiego – przedstawiciele kilkudziesięciu uczelni, władze NAWA, KRASP, Fundacji Edukacyjnej Perspektywy oraz mediów. Celem rozmów w Uzbekistanie jest zacieśnienie partnerstw między uczelniami, rozwój wspólnych programów studiów, ułatwienie wymiany studentów i kadry, a także inicjowanie międzynarodowych projektów badawczych i wdrożeniowych.

Współpraca międzynarodowa jako jeden z filarów

O wzmacnianiu mobilności studentów oraz kadry naukowej, wspólnych badaniach naukowych i rozwoju innowacji, a także rozwoju potencjału instytucjonalnego szkolnictwa wyższego mówił podczas jednego z wydarzeń towarzyszących Forum dyrektor generalny MNiSW, Marcin Iskra. – Dzisiejsze wyzwania mają charakter globalny. Wymienię choćby: transformację cyfrową, zmiany klimatyczne, bezpieczeństwo energetyczne, zdrowie publiczne czy migracje. Odpowiedzi na nie nie mogą być formułowane w pojedynkę. Właśnie dlatego współpraca międzynarodowa w obszarze szkolnictwa wyższego, nauki i badań jest jednym z kluczowych filarów polskiej polityki zagranicznej i naukowej – podkreślał Marcin Iskra w trakcie panelu „Nowe obszary współpracy między uczelniami z Unii Europejskiej i Azji Środkowej”.

Rozmowy w wyjątkowym otoczeniu

Samarkanda nie została wybrana przypadkowo jako lokalizacja III Forum Rektorów Polska–Uzbekistan. To miasto o wyjątkowym znaczeniu historycznym i naukowym, symbolizujące tradycję wymiany myśli, otwartość na wiedzę i łączenie cywilizacji, a więc wartości bliskie zarówno stronie polskiej, jak i uzbeckiej. Licząca ponad pół miliona mieszkańców, wpisana na wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO metropolia jest jednym z głównych – obok Taszkentu, Buchary i Fergany – skupiskiem Polaków w Uzbekistanie.

Obecnie w Uzbekistanie istnieją trzy organizacje polonijne: Polskie Centrum Kulturalne Świetlica Polska, Stowarzyszenie Polska Klasa oraz Stowarzyszenie Polonia (skupia Polaków i osoby pochodzenia polskiego). W 2020 r. w Uzbekistanie otwarto Centrum Języka i Kultury Polskiej w Taszkencie. 

Dane z 2023 r. wskazują na rosnące zainteresowanie polskimi uczelniami wśród Uzbeków – ich liczbę szacuje się na ok. 2200 studentek i studentów, którzy stają naturalnym pomostem między oboma państwami.