Ministerstwo Sprawiedliwości dostrzega i rozumie obawy wyrażone w liście, a dotyczące geograficznego rozkładu wolnych stanowisk asesorskich. Resort jest świadomy wynikających z tego konsekwencji życiowych, rodzinnych i zawodowych dla grupy aplikantów, którzy w 2026 r. z wynikiem pozytywnym złożyli egzamin sędziowski.

Należy jednak zaznaczyć, że obowiązujące przepisy nie gwarantują uzyskania stanowiska w konkretnej lokalizacji ani w pobliżu miejsca zamieszkania. Organizacja sieci etatów asesorskich i sędziowskich stanowi bowiem element szerszej polityki kadrowej państwa w obszarze wymiaru sprawiedliwości.

Kształtowanie tej polityki w sądach powszechnych należy do wyłącznych kompetencji Ministra Sprawiedliwości. Minister każdego roku zapewnia liczbę wolnych stanowisk odpowiadającą liczbie osób kończących aplikację, przy czym zarówno ich liczba, jak i rozmieszczenie zależą od zwalnianych etatów sędziowskich oraz rzeczywistego obciążenia danych jednostek.

Minister Sprawiedliwości nie ma bezpośredniego wpływu na to, w których konkretnie sądach dochodzi do zwolnienia etatów. Dokonuje jednak oceny zasadności pozostawienia wolnego stanowiska w danej placówce lub przeniesienia go do innej, kierując się aktualnym zapotrzebowaniem orzeczniczym oraz potrzebą racjonalnego wykorzystania kadr – w interesie obywateli i sprawności postępowań.

Nadrzędną wartością w tym zakresie pozostaje dobro wymiaru sprawiedliwości, rozumiane jako zapewnienie obywatelom możliwie najszerszego dostępu do sądu oraz sprawnego rozpoznawania spraw przy zachowaniu najwyższych standardów orzeczniczych. Preferencje aplikantów co do miejsca pełnienia służby są dostrzegane, nie mogą one jednak stanowić głównego kryterium przydziału etatów. Priorytetem pozostaje dążenie do równomiernego obciążenia pracą wszystkich sądów, niezależnie od ich położenia geograficznego.

Postulaty dotyczące sytuacji w obszarze właściwości sądów apelacyjnych na południu Polski są istotnym elementem dalszych prac nad dostosowaniem polityki kadrowej do realnych potrzeb regionów oraz deklaracji aplikantów. Jednocześnie należy podkreślić, że wykonywanie zawodu sędziego – obok wysokich kwalifikacji merytorycznych i nienagannej etyki – wiąże się z przyjęciem szczególnej roli społecznej, co niekiedy wymaga gotowości do ponoszenia niedogodności związanych z pełnieniem służby.

Ministerstwo Sprawiedliwości prowadzi stałe analizy długofalowych potrzeb kadrowych, wykraczające poza perspektywę jednego roku czy pojedynczych edycji egzaminu sędziowskiego. Prace te uwzględniają zmiany strukturalne w systemie kształcenia, w tym uruchomienie od marca 2026 r. ośrodka zamiejscowego Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury w Gdańsku oraz trwające analizy nad otwarciem podobnej placówki w Poznaniu. Gromadzone dane o zapotrzebowaniu w różnych regionach kraju stanowią kluczowy element planowania rozmieszczenia etatów. Celem tych działań jest zapewnienie stabilnego funkcjonowania sądownictwa oraz stopniowe niwelowanie dysproporcji regionalnych.