W celu świadczenia usług na najwyższym poziomie stosujemy pliki cookies. Korzystanie z naszej witryny oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu. W każdym momencie można dokonać zmiany ustawień Państwa przeglądarki. Zobacz politykę cookies.
Powrót

Narodowa Strategia Onkologiczna

06.02.2020

Narodowa Strategia Onkologiczna (NSO) to program wieloletni na lata 2020-2030 wprowadzający kompleksowe zmiany w polskiej onkologii. Strategia została przyjęta przez Radę Ministrów w drodze uchwały.

Minister Zdrowia prof. Łukasz Szumowski w Pałacu Prezydenckim z okazji przyjęcia przez Radę Ministrów uchwały o Narodowej Strategii Onkologicznej

NSO to tzw. cancer plan, czyli kompleksowy program walki z rakiem. Strategia jest odpowiedzią na wzrost zachorowań na choroby nowotworowe w Polsce. NSO wytycza kierunki rozwoju systemu opieki zdrowotnej w zakresie onkologii, wskazując na 5 obszarów strategicznych, kluczowych dla poprawy skuteczności terapii onkologicznych i dostosowania rozwiązań systemowych do potrzeb pacjentów z chorobą nowotworową. 

Celem nadrzędnym NSO jest wzrost odsetka osób przeżywających 5 lat od zakończenia terapii onkologicznej, a także zwiększenie wykrywalności nowotworów we wczesnych stadiach oraz poprawa jakości życia w trakcie i po ukończonym leczeniu. Realizacja Narodowej Strategii Onkologicznej umożliwia odwrócenie niekorzystnych trendów takich jak fragmentacja opieki, rozproszenie świadczeń i ośrodków onkologicznych, które dotychczas wpływały na jakość leczenia onkologicznego, a co za tym idzie zwiększa szanse pacjentów na wyjście z choroby nowotworowej.

Strategia została opracowana przez działający przy ministrze zdrowia, Zespół do spraw Narodowej Strategii Onkologicznej. Zgodnie z ustawą z dnia 26 kwietnia 2019 r. o Narodowej Strategii Onkologicznej (Dz. U. z 2019 r. poz. 969) w skład Zespołu weszli:

  • przedstawiciel Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej;
  • przedstawiciele ministra właściwego do spraw zdrowia, w tym m.in. konsultant krajowy w dziedzinie onkologii klinicznej, przedstawiciel Krajowego Rejestru Nowotworów, Przedstawiciel Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego;
  • przedstawiciele Narodowego Funduszu Zdrowia; Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji; Naczelnej Izby Lekarskiej; Naczelnej Izby Pielęgniarek i Położnych;
  • przedstawiciele polskich towarzystw naukowych;
  • przedstawiciele organizacji zrzeszających pacjentów, do których zadań statutowych należy ochrona praw chorych na choroby nowotworowe;
  • przedstawiciel Konferencji Rektorów Akademickich Uczelni Medycznych. 

Liczba nowotworów wzrasta

Choroby nowotworowe stanowią jedną z najczęstszych przyczyn zgonów Polaków. Liczba pacjentów ze zdiagnozowanym nowotworem złośliwym stale wzrasta, czego przyczyną jest zarówno proces starzenia się społeczeństwa, jak i wzrost narażenia na czynniki związane ze stylem życia. 

Co roku na choroby nowotworowe zapada ponad 160 tysięcy Polaków, a ok. 100 tysięcy umiera z ich powodu. W przypadku około 50 proc. nowotworów można podjąć skuteczne działania profilaktyczne, dlatego NSO kładzie ogromny nacisk na profilaktykę i edukację. 

Narodowa Strategia Onkologiczna dużą wagę przywiązuje do jakości życia pacjentów. W Polsce żyje około 1 miliona osób, u których zdiagnozowano lub wyleczono nowotwór, a prognozy wskazują, że w ciągu najbliższych 5 lat liczba pacjentów onkologicznych może wzrosnąć o 15 proc., zaś w perspektywie 10 lat o 28 proc. Z tego powodu bardzo istotne są kwestie zarówno profilaktyki pierwotnej, jak prewencji wtórnej.

Realizacja Narodowej Strategii Onkologicznej umożliwia obniżenie kosztów wynikających z obciążenia pacjentów chorobami nowotworowymi. 

Pięć obszarów działania

Aby poprawić sytuację polskich pacjentów oraz lekarzy zajmujących się diagnostyką i terapią w onkologii, Strategia koncentruje się na 5 obszarach:

  1. Inwestycje w kadry medyczne
    1. zwiększenie liczby lekarzy specjalistów w dziedzinie onkologii i lekarzy specjalności pokrewnych
    2. poprawa jakości kształcenia kadry medycznej
  2. Inwestycje w edukację  dotyczące stylu życia
    1. wprowadzenie regulacji prawnych związanych z ograniczeniem palenia tytoniu, walką z otyłością, ochroną przeciw promieniowaniu UV
    2. kształtowanie postaw prozdrowotnych u dzieci, młodzieży i osób dorosłych
    3. szczepienia HPV dla dziewcząt i chłopców
    4. włączenie lekarzy POZ i medycyny pracy w działania prewencji pierwotnej
  3. Inwestycje w pacjenta
    1. zwiększenie dostępności do badań przesiewowych
    2. wprowadzenie nowych badań przesiewowych
    3. poprawa jakości realizowanych badań przesiewowych
    4. zwiększenie zaangażowania zespołów POZ i medycyny pracy w poprawę zgłaszalności na badania przesiewowe
  4. Inwestycje w naukę i innowacje
    1. wsparcie badań naukowych w onkologii
    2. większy udział pacjentów onkologicznych w badaniach klinicznych
    3. dostęp do innowacyjnych terapii
    4. zwiększenie liczby leków refundowanych
  5. Inwestycje w system opieki onkologicznej
    1. wdrożenie Krajowej Sieci Onkologicznej
    2. utworzenie podmiotów wyspecjalizowanych w diagnostyce i leczeniu wybranych nowotworów
    3. zapewnienie najwyższej jakości standardów diagnostyki i leczenia dla wszystkich pacjentów onkologicznych
    4. zwiększenie dostępu do nowoczesnej aparatury medycznej
    5. poprawa infrastruktury szpitali
    6. rozwój opieki rehabilitacyjnej, paliatywnej i hospicyjnej
    7. poprawa jakości życia pacjentów onkologicznych 
    8. prawo do życia bez bólu dla wszystkich pacjentów onkologicznych
    9. uruchomienie Narodowego Portalu Onkologicznego

Źródłem finansowania działań przewidzianych w Strategii jest budżet państwa. Planowane nakłady na realizację zadań wynikających ze Strategii zaplanowane na lata 2020-2030 wynoszą 5 mld 100 mln zł. 

Strategia może być finansowana ze środków innych niż publiczne, w przypadku gdy taki sposób finansowania wynika z harmonogramu wdrażania Strategii, m.in. środków z budżetu Unii Europejskiej oraz programów wspólnotowych.

Strategia będzie aktualizowana nie rzadziej niż raz na 5 lat, w szczególności w przypadku istotnych zmian w obszarze onkologii. 

Najważniejsze działania w ramach NSO

NSO zakłada wprowadzenie:

  • od września 2020 r.  zajęć  o zdrowiu, które mają być realizowane np. w ramach godzin wychowawczych. 
  • od 2021 r.  szczepień przeciwko wirusowi brodawczaka ludzkiego (HPV) dziewcząt w wieku dojrzewania.
  • w 2021 r. narzędzi motywacyjnych dla zespołów POZ majonych na celu objęcie „lokalnych” populacji osób z grup podwyższonego ryzyka badaniami przesiewowymi. 
  • w 2022 r. narzędzi motywacyjnych dla zespołów medycyny pracy mających na celu objęcie pracowników z grup podwyższonego ryzyka badaniami przesiewowymi.
  • od 2024 r. finansowania ze środków publicznych nowych programów badań przesiewowych, w grupach wysokiego ryzyka, w szczególności w kierunku wykrywania nowotworów płuca i nowotworów gruczołu krokowego.
  • do końca 2023 r. obowiązku stosowania mammografów cyfrowych w wykonywaniu badań przesiewowych w ramach „Programu profilaktyki raka piersi”. 
  • do końca 2022 r. interaktywnej e-platformy dla pacjentów i badaczy dotyczącej prowadzonych badań klinicznych w dziedzinie onkologii. 
  • do końca 2022 r. 4 nowych ośrodków badań wczesnych faz w onkologii.
  • do końca 2030 r. przynajmniej 90% dostępnych terapii onkologicznych wśród wszystkich refundowanych na terenie UE.
  • do końca 2024 r. działań mających na celu zwiększenie dostępu do świadczeń opieki rehabilitacyjnej, opieki paliatywnej i hospicyjnej w poszczególnych województwach. 

Materiały

Narodowa Strategia Onkologiczna
NSO​_06​_02​_2020.pdf 1.45MB