Gospodarzami spotkania byli wiceminister zdrowia Katarzyna Kęcka oraz dyrektor departamentu rozwoju kadr medycznych – prof. Mariusz Klencki.

Rozmowy dotyczyły:

• reformy stażu podyplomowego,
• uproszczonego dostępu do wykonywania zawodu dla lekarzy spoza UE,
• możliwych zmian w ustawie o izbach lekarskich mających na celu wzmocnienie mechanizmów odpowiedzialności zawodowej i systemu „no-fault”.

Wiceminister Katarzyna Kęcka zaznaczyła, że takie spotkania dotyczące zmian w wykonywaniu zawodów medycznych mają przyczynić się do poprawy dostępności i jakości leczenia w ochronie zdrowia: - Już 27 lutego odbędzie się spotkanie studentów i związku zawodowego rezydentów z przedstawicielami ministerstwa zdrowia oraz ministerstwa nauki i szkolnictwa wyższego. Dodała, że: - Więcej praktyki w kształceniu lekarzy to jedna z przyczyn nowelizacji ustawy o zawodzie lekarza i lekarza dentysty. Zmiany wzmocnią mniejsze ośrodki i poprawią bezpieczeństwo pacjentów w całej Polsce. Od początku rozmawialiśmy o nich ze środowiskiem medycznym.

Dyrektor Mariusz Klencki podkreślił: - Ministerstwo zdrowia pracuje nad nowelizacją ustawy o wykonywaniu zawodu lekarza i lekarza dentysty. To spotkanie ma być przestrzenią wymiany poglądów oraz powodów proponowanych zmian. Nowelizacja ustawy jest szerokim dokumentem. Będą prowadzone konsultacje publiczne, natomiast dzisiaj chcemy się skupić na tych zagadnieniach, które budzą wątpliwości i niezrozumienie. Jednym z nich jest kwestia zmiany okresu stażu podyplomowego.

Staż podyplomowy – 6 czy 13 miesięcy?

Temat reformy stażu podyplomowego zdominował spotkanie. Ustawa zakłada skrócenie stażu podyplomowego lekarzy z 13 na 6 miesięcy i lekarzy dentystów z 12 na 6 miesięcy. Argumentem za skróceniem stażu jest kładzenie obecnie nacisku na praktyczne kształcenie przeddyplomowe, a aktualny program stażu powiela efekty osiągane na VI roku studiów.

Swoimi obawami podzielili się studenci medycyny oraz przedstawiciele samorządu lekarskiego.

Z kolei do zmian w tym kierunku przekonywali rektorzy reprezentujący Konferencję Rektorów Akademickich Uczelni Medycznych: - Skrócenie stażu podyplomowego u lekarzy w żaden sposób nie obniża jakości przygotowania do pełnienia zawodu. Co więcej, biorąc pod uwagę reformę systemu kształcenia i nowe standardy oraz fakt, że rok VI jest rokiem w pełni praktycznym i będzie zakończony standaryzowanym egzaminem praktycznym (OSCE) - to przedłużający się okres kształcenia podyplomowego odbiera możliwość młodym lekarkom i lekarzom wcześniejszej realizacji zadań w ramach rezydentury. Krótszy staż to drobny krok w stronę nowoczesnego, europejskiego modelu edukacji lekarskiej, gdzie lekarze zaraz po studiach zasilają system opieki zdrowotnej i dobry krok w stronę racjonalnego wydatkowania środków publicznych – przekonywał prof. Leszek Domański, rektor Pomorskiego Uniwersytetu Medycznego w Szczecinie.

Natomiast Rzecznik Praw Pacjenta Bartłomiej Chmielowiec stwierdził, że nie długość stażu jest decydująca: - To początek dyskusji, kluczowa jest kwestia praktyki i jakość kształcenia. Cieszę się z inicjatyw ministerstwa zdrowia i KRAUM, by młodzi lekarze byli jak najlepiej przygotowani wchodząc do zawodu w kontekście zapewnienia bezpieczeństwa pacjentowi. Wszyscy chcemy działać na rzecz pacjentów. Myślę, że uda się znaleźć optymalne dla wszystkich rozwiązanie.

Uproszczony dostęp do wykonywania zawodu dla lekarzy spoza UE

Rozmowy dotyczyły również uproszczonego dostępu do wykonywania zawodu dla lekarzy spoza UE.

Dyrektor Klencki wyjaśnił, że ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy z 2022 roku, wprowadzała tryb, który ułatwiał wykonywanie zawodu lekarzom z Ukrainy i miała na celu umożliwienie im sprawowanie w Polsce opieki nad swoimi obywatelami, którzy uciekli ze swojego kraju przed wojną. Ten tryb ustawy został wygaszony w październiku 2025 r. Ci lekarze jednak funkcjonują w polskim systemie. Ministerstwo wprowadziło przepisy porządkujące, m.in. wymóg znajomości języka polskiego.

Środowisko lekarskie postulowało całkowitą likwidację uproszczonego dostępu.

Wzmocnienie mechanizmu odpowiedzialności zawodowej

Uczestnicy wydarzenia dyskutowali również o sprawności sprawowania pieczy nad wykonywaniem zawodu.

RPP Bartłomiej Chmielowiec, poruszył wątek możliwości uczestnictwa obserwatorów w procedurze odpowiedzialności lekarzy – obecnie jest tylko na etapie kasacji, a powinna być w każdej instancji, wzorem postępowań dyscyplinarnych w środowisku adwokackim i radcowskim.

Zwrócił też uwagę na długotrwałość procedury postępowań przez rzeczników odpowiedzialności zawodowej. Przytoczył też dane dyscyplinarne jednej z izb lekarskich: w latach 2020-2023 na 353  skargi, wystąpiono rzecznik wystąpił z 10 wnioskami o ukaranie. Liczba ukaranych to jedna zasądzona kara – upomnienia.

Poruszono też kwestię odpowiedzialności zawodowej za seryjne wystawianie recept.

Założenia nowelizacji ustawy o wykonywaniu zawodu lekarza i lekarza dentysty

Ustawa zakłada skrócenie stażu podyplomowego lekarzy z 13 na 6 miesięcy i lekarzy dentystów z 12 na 6 miesięcy. Obecnie kształcenie medyczne jest znacznie bardziej praktyczne, natomiast aktualny program stażu powiela efekty osiągane na VI roku studiów. Już w 2021 r. Konferencja Rektorów Akademickich Uczelni Medycznych (KRAUM) postulowała zniesienie obowiązkowego stażu podyplomowego dla lekarzy i lekarzy dentystów z uwagi. Argumentowali, że uczelnie kształcące na kierunku lekarskim kładą teraz większy nacisk na umiejętności praktyczne, do czego przyczyniło się przede wszystkim wprowadzenie zajęć w centrach symulacji medycznej.

Projekt przewiduje nowy model planowania rezydentur, który zracjonalizuje dostęp do rezydentów w poszczególnych częściach kraju. Priorytet w przyznawaniu etatów rezydenckich otrzymają jednostki akredytowane w regionach o największych brakach kadrowych. To będzie realne wzmocnienie mniejszych ośrodków oraz nowe możliwości rozwoju zawodowego dla młodych lekarzy.

Nowelizacja wprowadza rozwiązania, mające na celu egzekwowanie spełnienia obowiązku doskonalenia zawodowego przez lekarzy.

Ustawa wprowadza też Państwowy Egzamin Kompetencyjny, który ma potwierdzić rzeczywiste nabycie określonych umiejętności po pierwszej części szkolenia specjalizacyjnego. Rozwiązanie zwiększy bezpieczeństwo pacjentów i jakość udzielanych świadczeń.

W spotkaniu uczestniczyli m.in.: Bartłomiej Chmielowiec, Rzecznik Praw Pacjenta, prof. dr hab. n. med. Wojciech Załuska, przewodniczący Konferencji Rektorów Akademickich Uczelni Medycznych, prof. dr hab. n. med. Leszek Domański, zastępca przewodniczącego Konferencji Rektorów Akademickich Uczelni Medycznych, prezesi okręgowych izb lekarskich, dr n. o zdrowiu Mariola Pietrzak, konsultant krajowa ds. pielęgniarstwa rodzinnego, Warszawski Uniwersytet Medyczny, dr n. med. Klaudiusz Komor, wiceprezes NIL, Damian Patecki i Marcin Karolewski - członkowie Prezydium NIL, prezesi okręgowych izb lekarskich, Sebastian Goncerz, przewodniczący Porozumienia Rezydentów OZZL oraz przedstawiciele Komisji Wyższej Szkolnictwa Medycznego Parlamentu Studentów RP oraz Międzynarodowego Stowarzyszenia Studentów Medycyny IFMSA-Poland.