Młoda Rada Odporności

Dziś sposób rozumienia świata przez Młodych to główne pole, na którym toczy się wojna kognitywna. Badania Eurobarometru z kwietnia 2026 roku wskazują, że w całej Europie zaledwie połowa dzieci w wieku od 9 do 16 lat czuje się bezpiecznie w Internecie. Nastolatkowie dzisiaj bez filtra przyjmują treści szyte na potrzeby platform cyfrowych, koncernów skupionych na komercyjnych zyskach, ale również na potrzebę państw, które dążą do destabilizacji Europy.

Ludzki mózg w części odpowiedzialnej za kontrolę impulsów, ocenę ryzyka i krytyczne myślenie osiąga pełną dojrzałość dopiero w 25. roku życia. Biologicznie oznacza to większą impulsywność i mniejszą odporność na wpływ innych, w tym dezinformację. Układ nagrody młodego umysłu działa bardzo silnie, stąd intensywne emocje i szybkie bodźce, których dostarczają krótkie treści online, które wywołują duże wyrzuty dopaminy („szok dopaminowy”). Platformy społecznościowe oraz dezinformatorzy celowo wykorzystują te naturalne podatności, monetyzując przy tym każdą sekundę spędzoną przez młodych użytkowników przed ekranem.

Czym jest Młoda Rada Odporności

Od początku 2026 roku w oparciu o uchwalę Rady Konsultacyjnej do spraw Odporności na Dezinformację Międzynarodową (Rady Odporności), przy wsparciu Departamentu Komunikacji Strategicznej i Przeciwdziałania Dezinformacji Międzynarodowej MSZ, działa pilotażowa Młoda Rada Odporności. Celem projektu jest wyposażenie Młodych w Polsce i Europie w narzędzia wzmacniające odporność kognitywną i emocjonalną społeczeństwa, w tym:

• wiedzę dotyczącą różnych obszarów wojny kognitywnej i źródeł radykalizacji,
• odporność psychiczna i kontrola emocji, w reakcji na zagrożenia kognitywne,
• poszukiwanie przestrzeni sprawczości w życiu codziennym,
• rozwijanie kompetencji współpracy zespołowej, logicznego i krytycznego myślenie,
• rozpoznawanie wzorców zagrożeń dezinformacyjnych,

• analizowanie informacji,
• kreatywne rozwiązywanie problemów,
• aktywne poszukiwanie skutecznych rozwiązań,
• podejmowanie działań w warunkach niepewności,
• uczenie się i funkcjonowanie bez dostępu do pełnego zestawu danych.

Format jest koordynowany prze członków Rady Odporności MSZ.  Projekt wspierają dodatkowo eksperci z obszarów: dyplomacji, IT, cybernetyki, psychologii, edukacji dla bezpieczeństwa, tworzenia innowacji w edukacji, bezpieczeństwa, przywództwa i rozwoju liderów.

Co robi Młoda Rada Odporności?

Młodzi analizują zagrożenia wojny kognitywnej, w oparciu o analizę treści, które podsuwają im algorytmy. Na warsztatach dzielą się swoimi doświadczeniami i przemyśleniami z rówieśnikami, ale również międzypokoleniowo oraz wspólnie opracowują scenariusze zagrożeń oraz metody i narzędzia przeciwdziałania radykalizacji i wojnie kognitywnej.  W ten sposób Młodzi sami identyfikują problem i podatności, szukają rozwiązań i kształtują poczucie sprawczości. 

Młoda Rada Odporności w praktyce to warsztaty, gry predykcyjne i debaty, a wszystko po to by Młodzi odczuli realną sprawczość. 

Komiks nt. wojny kognitywnej autorstwa członków Młodej Rady Odporności

Komiks „Wojna o umysły” opracowany przez uczniów z III LO im. Marynarki Wojennej w Gdyni i członków Młodej Rady Odporności uzyskał patronat honorowy Ministra Spraw Zagranicznych. To materiał dedykowany uczniom klas 7-8 szkoły podstawowej opowiadający o wojnie kognitywnej i świecie, w którym człowiek nie tylko jest odbiorcą mediów, ale także sam staje się ich celem.

Komiks „Wojna o umysły” pokazuje, że cyfrowe doświadczenia skupiają się głównie na chwilowej przyjemności, zaniedbując głębsze aspekty dobrostanu, takie jak sens, relacje i poczucie wpływu. W efekcie powstaje spirala: poczucie braku, szybka gratyfikacja, chwilowa ulga i ponowny niedosyt. Kluczowym problemem nie jest sama technologia, lecz brak świadomości mechanizmów jej działania. W przestrzeni cyfrowej pozornie nic nie kosztuje, jednak w rzeczywistości płacimy uwagą, czasem, emocjami i danymi. Dlatego ważna jest edukacja, która uczy, że popularność nie oznacza prawdy, emocje nie gwarantują wartości, a algorytmy są zaprojektowane, by przyciągać uwagę, niekoniecznie wspierać rozwój. „Wojna o umysły” jest opowieścią o człowieku - jego potrzebach, podatnościach i możliwościach odzyskania kontroli. Pokazuje, że kluczem do autonomii jest refleksja. Tam, gdzie pojawia się zatrzymanie i zrozumienie, pojawia się także wybór.

O sposobach przeciwdziałania zagranicznym kampaniom dezinformacyjnym, szczególnie tym skierowanym do dzieci i młodzieży Wicepremier Radosław Sikorski rozmawiał z przedstawicielami Młodej Rady Odporności po zakończeniu Sesji Ministerialnej Rady Państw Morza Bałtyckiego w maju 2026 r.: LINK

Zachęcamy do zapoznania się z Komiksem opracowanym przez członków Młodej Rady Odporności, dla nastolatów. Do pobrania niżej.