W woj. lubelskim podpisano blisko 80 tys. umów na prawie 20 mld zł.

Ekologiczny transport

Za blisko 65 mln zł z KPO Zamość nabył 28 elektrycznych autobusów miejskich. Kolejne sześć za 14 mln zł z KPO kupiły Puławy, a trzy autobusy wodorowe za 6,1 mln zł z KPO trafiły do Świdnika. Ponadto, z pieniędzy z KPO gmina Głusk nabyła trzy autobusy niskoemisyjne na potrzeby transportu pozamiejskiego.  

W Lubelskiem zrealizowano też trzy projekty związane z rozwojem zeroemisyjnego transportu miejskiego w ramach Instrumentu Zielonej Transformacji Miast. W Chełmie za blisko 79 mln zł kupiono 26 wodorowych autobusów miejskich. Tamtejsza Straż Miejska została wyposażona w elektryczne motocykle, a w Dęblinie za ponad 7,4 mln zł kupiono autobus elektryczny, który zastąpił pojazdy z silnikami diesla. Łączna wartość tych inwestycji to ponad 86,2 mln zł, a wartość udzielonych pożyczek wyniosła ponad 8,8 mln zł. Na terenie całego województwa ukończono 11 inwestycji dotyczących przebudowy skrzyżowań, budowy wysp spowalniających ruch czy też doświetlenia przejść dla pieszych.

Większy dostęp do sieci

Województwo lubelskie jest jednym z tych, które potrzebowało wsparcia w dostępie do internetu i usług cyfrowych. Region otrzymał blisko 143 mln zł z KPO na inwestycje w szerokopasmowy internet o przepustowości co najmniej 100 Mb/s. Dzięki temu zasięgiem takiej sieci objęto 25 290 lokali mieszkalnych.

Natomiast 46 gmin w województwie lubelskim otrzymało w sumie 172 mln zł z KPO na rozbudowę wodociągów i kanalizacji na terenach wiejskich.

Rolnictwo

Ponad 12,8 tys. umów na ok. 398,2 mln zł zawarto w województwie lubelskim w ramach pięciu form wsparcia dla sektora rolniczego z KPO. Największym zainteresowaniem cieszyło się dofinansowanie na wymianę pokryć dachowych zawierających azbest na budynkach służących do produkcji rolniczej - zawarto 10 606 umów na blisko 126,9 mln zł. Znaczące środki przeznaczono też na rozwój nowoczesnych technologii w gospodarstwach. W ramach wsparcia dla rolnictwa 4.0 podpisano 917 umów na ponad 152,8 mln zł. Rolnicy z Lubelszczyzny mogli także skorzystać z dofinansowania na zakup silosów wraz z wyposażeniem. W tym przypadku zawarto 1092 umowy na ponad 42,3 mln zł.

Edukacja i rozwój

Dzięki prawie 15 mln zł z KPO 86 podmiotów ekonomii społecznej, działających na terenie województwa lubelskiego, otrzymało finansowe wsparcie. Jednym z nich jest spółdzielnia socjalna "Galeria dobrego smaku" z Hrubieszowa, która specjalizuje się w produkcji wyrobów cukierniczych i piekarniczych.

Na rozwój Branżowych Centrów Umiejętności przeznaczono 96 mln zł. Dzięki temu w regionie powstało dziewięć takich placówek kształcących m.in. w dziedzinie elektryki (Radzyń Podlaski), geodezji (Zwierzyniec), robotyki (Lublin), mechatroniki (Chełm) i energetyki odnawialnej (Jabłoń). W Pszczelej Woli działa BCU, które kształci początkujących pszczelarzy oraz tych, którzy chcą zwiększyć swoją wiedzę i umiejętności związane z tym fachem. Dzięki BCU w województwie lubelskim swoją wiedzę i kompetencje podniosło już 2180 osób.

Blisko 30 tys. nauczycieli ze szkół województwa lubelskiego otrzymało bony na zakup laptopów. Ich łączna wartość wyniosła ponad 74 mln zł. Kolejne dziesiątki milionów złotych przeznaczono na wyposażenie szkół. Dzięki temu uczniowie już mogą korzystać z 22 416 laptopów, 11 892 tabletów oraz 5 982 laptopów przeglądarkowych. Łączna wartość tego sprzętu przekroczyła 91 mln zł. Natomiast w pracy z uczniem nauczyciele mogą też korzystać ze sprzętu umożliwiającego prowadzenie nauczania zdalnego. Do tamtejszych placówek trafiło 6 951 takich zestawów za ponad 8,47 mln zł. Szkoły w regionie za ponad 96,4 mln zł z KPO otrzymały też 621 laboratoriów AI składających się z nowoczesnego sprzętu komputerowego. Ponadto przeprowadzono termomodernizację w 51 szkołach i przedszkolach na terenie całego województwa. Na ten cel przeznaczono 175,2 mln zł z KPO.

Ponad 130 mln zł trafiło na budowę i modernizację 91 żłobków i klubów dziecięcych. Dzięki temu powstały tam 2172 nowe miejsca dla dzieci do lat trzech – choćby 15 miejsc w gminnym żłobku „Małe Ziółka” w Boniewie.

Inwestycje w nowoczesną ochronę zdrowia

W Lubelskiem zrealizowano 89 umów na ponad 1 mld zł na inwestycje w ochronę zdrowia. Pieniądze przeznaczono m.in. na cyfryzację i modernizację infrastruktury i wyposażenia szpitali, rozwój kształcenia medycznego, badania biomedyczne oraz rozwój miejsc opieki długoterminowej i geriatrii.

Za prawie 80 mln zł z KPO w Uniwersyteckim Szpitalu Klinicznym nr 1 w Lublinie powstało Centrum Diagnostyki i Leczenia Chorób Nowotworowych Skóry wraz z zapleczem diagnostycznym, ambulatoryjnym i zabiegowym. W ramach projektu przeprowadzono modernizację i wyposażono pomieszczenia kliniki dermatologii, wenerologii i dermatologii dziecięcej, utworzono oddział chirurgii jednego dnia oraz nowe gabinety diagnostyczno-zabiegowe i sale zabiegowe. Dzięki takim urządzeniom medycznym jak System TOOsonix do leczenia zmian skórnych czy System Bodystudio ATBM Master do monitorowania zmian skórnych można skutecznie diagnozować i leczyć nowotwory skóry. Szpital zakupił także między innymi nowoczesny stół operacyjny przeznaczony do współpracy z robotem chirurgicznym, urządzenie do identyfikacji węzłów wartowniczych dla Oddziału Chirurgii Onkologicznej oraz nowoczesny system chłodzenia skóry głowy podczas chemioterapii. Dodatkowo szpital wykorzystał prawie 12 mln zł z KPO na modernizację systemów informatycznych.

Kolejne 27,9 mln zł ze środków KPO zainwestowano w doposażenie Uniwersyteckiego Centrum Kardiologii i Kardiochirurgii USK nr 4 w Lublinie. Ta placówka jako ośrodek najwyższego poziomu opieki kardiologicznej (OK III) jest jednym z najważniejszych centrów wysokospecjalistycznej opieki kardiologicznej we wschodniej Polsce. Nowoczesny  sprzęt medyczny, taki jak wideolaryngoskop z kamerą, aparat do hipotermii terapeutycznej czy specjalna platforma technologiczna łącząca zaawansowane, precyzyjne mapowanie serca z możliwością wykonywania ablacji przy użyciu dwóch rodzajów energii, będzie wykorzystywany do diagnostyki i leczenia chorób układu krążenia w najtrudniejszych przypadkach.

Na  wsparcie rozwoju infrastruktury opieki długoterminowej w lubelskim przeznaczono kwotę 108,3 mln z KPO, dzięki czemu zaplecze dla opieki geriatrycznej i długoterminowej powiększy się w 9 podmiotach w regionie. Na przykład za 18,2 mln zł z KPO w SP ZOZ w Międzyrzecu Podlaskim zostanie uruchomiony nowoczesny oddział geriatryczny z 35 łóżkami. 24 podmioty szpitalne przeznaczyły w sumie 206 mln zł z KPO na rozbudowę systemów informatycznych, digitalizację dokumentacji medycznej i rozwój narzędzi cyfrowych oraz zwiększenie cyberbezpieczeństwa.

 220 mln zł przeznaczono na modernizację i doposażenie obiektów dydaktycznych oraz stypendia i mentoring dla studentów i absolwentów uczelni medycznych. 18 zrealizowanych umów o łącznej wartości blisko 30 mln zł dotyczyło wsparcia dla studentów i absolwentów kierunków medycznych. Dzięki temu stypendia uzyskało ponad 600 studentów kierunków medycznych na lubelskich uczelniach. Za kwotę  opiewającą na 190 mln zł przeprowadzono modernizację bazy dydaktycznej Uniwersytetu Medycznego w Lublinie, dzięki temu uczelnia będzie mogła zwiększyć limit przyjęć na studia o 140 miejsc, w tym o 50 miejsc na kierunku lekarskim. Dodatkowo dzięki prawie 7, 2 mln zł z KPO uczelnia podjęła działania zwiększające potencjał naukowo-badawczy Centrum Wsparcia Badań Klinicznych a 14,2 mln zł przeznaczono na realizację trzech projektów badawczych.

Bilans KPO

Krajowy Plan Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO) to najważniejszy projekt rozwojowy tej dekady, dzięki któremu realizujemy wiele inwestycji o znaczeniu cywilizacyjnym. KPO ma konkretny wymiar w postaci inwestycji, podpisanych umów i projektów realizowanych w całym kraju.

Pomimo dwuletniego opóźnienia program został wykonany. Zrealizowaliśmy 54 reformy oraz podpisaliśmy ponad milion umów na realizację projektów zmieniających Polskę – od Bałtyku (elektrownie wiatrowe) po Karpaty (tunel kolejowy pomiędzy Mordawką a Męciną). To przekłada się na 272 kamienie milowe, które weryfikuje Komisja Europejska.

Z planowanych ok. 237 mld zł z KPO ok. 182 mld zł jest już w Polsce, a kolejne 55,4 mld zł trafi do końca tego roku. Do 28 września br. podpisano z beneficjentami ponad 1 mln 137 tys. umów na realizację projektów za blisko 235 mld zł. Pieniądze z 8. wniosku o płatność wpłynęły do Polski na początku października – blisko 35 mld zł, a z 9. wniosku wpłyną w grudniu – 55,4 mld zł.

Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności

Polska jako jedyna w UE wyodrębniła z Krajowego Plan Odbudowy pieniądze na projekty związane z bezpieczeństwem i obronnością. To ponad 23,5 mld zł na budowę schronów, dróg ewakuacyjnych, linii kolejowych dla mobilności wojskowej oraz modernizację przemysłu. W tym ponad 16 mld zł na preferencyjne pożyczki dla samorządów oraz firm i 7 mld zł na inwestycje kapitałowe w polskie technologie i zdolności produkcyjne (za pośrednictwem Chrobry S.A.).

W niecałe dwa miesiące od uruchomienia naborów na pożyczki przez Bank Gospodarstwa Krajowego złożono 226 wniosków na blisko 21 mld zł, w tym 205 wniosków na 11,4 mld zł w ramach naboru dla sektora komunalnego (w ramach naboru dla sektora komunalnego złożono m.in. wnioski na ponad 2,1 mld zł na miejsca schronienia dla ludności cywilnej; ponad 1,5 mld zł na kolejowy tabor na potrzeby wojskowe lub podwójnego zastosowania; 6,6 mld zł na lokalne drogi dual-use; ponad 600 mln zł na cyberbezpieczeństwo). Pierwsze umowy pożyczkowe już jesienią, pierwsze inwestycje kapitałowe w polskie technologie w I poł. 2027 r.

Rewizje KPO

W ciągu dwóch lat przeprowadziliśmy sześć rewizji KPO (ostatnia zakończona 27 sierpnia br.). To setki merytorycznych, istotnych zmian planu dopasowujące jego kształt to realnych potrzeb Polek i Polaków oraz ułatwiających jego realizację. To m.in. likwidacja tzw. podatków Morawieckiego od aut spalinowych czy zniesienie „uzusowienia” umów cywilno-prawnych. To także:

• podwojenie nakładów na opiekę długoterminową (z 700 mln zł na prawie 1,5 mld zł);
• dodatkowe 2,5 mld zł dla polskich rolników;
• dwa razy więcej pieniędzy na gospodarkę wodno-kanalizacyjną (wzrost z 1 mld zł na 2 mld zł);
• ponad 1 mld zł wsparcia dla nabywania samochodów elektrycznych;
• instrument kredytowy dla MŚP na poprawę ich konkurencyjności – w oparciu o środki KPO wygenerujemy ok. 7 mld zł dodatkowych kredytów dla MŚP (umowa między Europejskim Funduszem Inwestycyjnym a polskimi pośrednikami kredytowymi została podpisana 16 września br.).