SMART ERA (SMART community-led transition for Europe's Rural Areas) to międzynarodowy projekt finansowany z programu Horizon Europe, którego celem jest przeciwdziałanie wyludnianiu obszarów wiejskich oraz wzmacnianie ich odporności społeczno-gospodarczej poprzez cyfryzację i innowacje tworzone wspólnie z lokalnymi społecznościami.
Zdjęcie: Bridging vision and action: Smart rural development that leaves no region behind - SMART ERA
Projekty SMART ERA realizowane są w 6 regionach pilotażowych, zróżnicowanych pod względem geograficznym i społeczno-ekonomicznym:
- Słowenia – Šmarje-Padna,
- Bułgaria – Płaskowyż Devetaki,
- Włochy – Trentino / Valle di Sole,
- Hiszpania – Sóller / Serra de Tramuntana (Majorka),
- Finlandia – Northern Ostrobothnia,
- Bośnia i Hercegowina – Wschodnia Hercegowina.
Spotkanie poświęcone było omówieniu konceptu oraz ścieżek dojścia do wspólnej strategii rozwoju małych miejscowości i obszarów wiejskich w ramach struktur Unii Europejskiej.
Spotkanie zostało przeprowadzone częściowo w formie warsztatów, co umożliwiło zebranie opinii uczestników spotkania, tj.: przedstawicieli struktur rządowych, samorządowych, organizacji działających na rzecz dostarczania pakietów innowacji oraz przeciwdziałania wykluczeniu obszarów wiejskich, a także przedstawicieli Strategii UE dla Regionu Morza Bałtyckiego, w tym partnera wiodącego projektu PACINNO-3 w ramach Policy Area Innovation – the Baltic Institute of Finland, który równocześnie uczestniczy w Konsorcjum i nadzoruje projekt w Bułgarii.
Tematy poruszone podczas spotkania:
- Poszukiwanie innowacyjnych rozwiązań połączenia polityki regionalnej z założeniami polityki centralnej UE;
- Poszukiwanie ścieżek budowy współpracy pomiędzy regionami mocniej i słabiej rozwiniętymi w ramach UE;
- Diagnoza kompetencji niezbędnych do budowania efektywnej komunikacji z społecznościami małych miast i wsi;
- Budowanie kompleksowych programów obejmujących implementacje innowacji zarówno w sferze gospodarczej, społecznej jak i kulturowej
Na temat udziału lokalnych społeczności w budowaniu polityki centralnej swoimi doświadczeniem podzielili się przedstawiciele projektu SMART Era. Koordynator Projektu opowiedział o budowaniu strategii rozwoju technologii cyfrowej i aktywizacji interesariuszy proponowanych zmian. Każdy aspekt był omawiany z udziałem lokalnych społeczności, co powodowało ich faktyczne zaangażowanie w proces. Szczególnie istotna była zmiana nastawienia mieszkańców do proponowanych zmian. Wzrósł poziom odpowiedzialności i świadomości wartości regionu dla lokalnych społeczności, co stanowi niezbędne „ koło zamachowe” do ich rozwoju, szczególnie cyfrowego.
Istotnym zagadnieniem w budowaniu szerszej polityki rozwoju regionów wiejskich jest dzielenie się doświadczeniem z innymi regionami.
Podczas wydarzenia, w ramach dzielenia się wiedzą, można było się zapoznać z praktycznymi przykładami zmian wdrożonych w regionach, których realizowane są projekty w ramach SMART ERA.
Ważnym aspektem spotkania było również ogłoszenie drugiego naboru (Open Call) w ramach SMART ERA, które oferuje wsparcie finansowe (do ok. 60 000 €) oraz doradcze w realizacji inicjatyw regionalnych.
Z ramienia Ministerstwa Nauki i Szkolenictwa Wyższego udział w wydarzeniu brały dwie delegatki: Pani Karolina Pawłoś i Pani Angelika Gniadek. W ramach wymiany doświadczeń, delegatki dzieliły się dobrymi polskimi praktykami. Jako przykład rozwijania potencjału regionalnego w Polsce, poruszony został temat programu MNiSW „Regionalna inicjatywa doskonałości”. Temat wzbudził duże zainteresowanie przedstawicieli fińskiego Uniwersytetu w Oulu, z którym nawiązany został kontakt mailowy.