Adaptacje i rozbudowy
Zasadniczo nadbudowy, przebudowy i rozbudowy nie są dopuszczalne w przypadku architektury zabytkowej, ponieważ inwestycja nie może prowadzić do utraty wartości zabytkowych, które zakwalifikowały obiekt do ochrony konserwatorskiej. Wszelkie odstępstwa od tej reguły są efektem indywidualnej analizy przypadku, alternatywnych możliwości i interesu społecznego, jak na przykład w przypadku modernizacji szpitali.
Zamierzenie budowlane prowadzące do zniekształcenia oryginalnej bryły, wystroju i artykulacji elewacji, detalu architektonicznego, pokrycia dachowego, zmiany wielkości otworów okiennych oraz głębokości osadzenia stolarek czy głównego układu funkcjonalno-przestrzennego i pomieszczeń o charakterze reprezentacyjnym sprawi, że obiekt zatraci swój pierwotny charakter a tym samym swą zabytkową autentyczność.
W przypadku konieczności zwiększenia powierzchni użytkowej, należy rozważyć adaptację poddaszy oraz piwnic. W określonych przypadkach dopuszczalne jest powiększenie kubatury np. w formie ukrytej kondygnacji podziemnej lub jako odrębne budynki połączone z obiektem zabytkowym minimalistycznym łącznikiem, podkreślającym odrębność architektoniczną obu brył.
Analizując rozwiązania dotyczące wymogów technicznych, warunkujących dopuszczenie obiektu do użytkowania, np. w zakresie przepisów pożarowych lub doświetlenia pomieszczeń, należy uwzględnić fakt, iż zgodnie z art. 9 ust 1. ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo Budowlane (Dz.U. z 2018 r. poz. 1202), w przypadkach uzasadnionych, w szczególności wobec zabytków, dopuszcza się odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych określonych m.in. w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1422).