Projekt uchwały Rady Ministrów w sprawie przyjęcia strategii „Sprawne i Nowoczesne Państwo 2030”
{"register":{"columns":[{"header":"Numer projektu","value":"ID63","registerId":20476989,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"sequence":{},"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Rodzaj dokumentu","registerId":20476989,"dictionaryValues":[{"id":"Projekty innych dokumentów rządowych","value":"Projekty innych dokumentów rządowych"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Typ dokumentu","registerId":20476989,"dictionaryValues":[{"id":"D – pozostałe projekty","value":"D – pozostałe projekty"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Informacje o przyczynach i potrzebie wprowadzenia rozwiązań planowanych w projekcie","value":"Strategia „Sprawne Państwo 2020” (SSP) została przyjęta przez Radę Ministrów w drodze uchwały w dniu 12 lutego 2013 r. (M.P. poz. 136). Strategia przestanie obowiązywać z końcem grudnia 2020 r. Od momentu jej przyjęcia zaszły zmiany społeczno-gospodarcze, organizacyjne, prawne, itp. wpływające na ocenę stopnia wdrożenia strategii. Wśród nich wyróżnić należy globalne wahania koniunktury gospodarczej, podjęcie decyzji kierunkowych przez Radę Ministrów w kwestiach związanych z rozwojem gospodarczym kraju oraz zmiany w krajowym systemie zarządzania rozwojem, w tym przyjęcie 14 lutego 2017 r. Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju do roku 2020 (z perspektywą do 2030 r.), która na nowo zdefiniowała wizję strategiczną, zasady, cele i priorytety rozwoju kraju w wymiarze gospodarczym, społecznym i przestrzennym. Wymieniona średniookresowa strategia rozwoju kraju jest podstawą dla przygotowywania dokumentów składających się na spójny system dokumentów strategicznych: sektorowych strategii rozwoju, polityk, programów i projektów.\n\nKomitet Koordynacyjny ds. Polityki Rozwoju (KKPR) w drodze uchwały nr 65 pozytywnie zaopiniował dokument pn. Aktualizacja systemu dokumentów strategicznych, wynikająca z przyjętej przez Radę Ministrów w dniu 14 lutego 2017 r. Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju do roku 2020 (z perspektywą do 2030 r.) – zakres oraz sposób organizacji prac, który ramowo określił zakres oraz sposób organizacji prac nad zintegrowanymi strategiami rozwoju. We wskazanym dokumencie zaproponowano przygotowanie dziewięciu strategii rozwoju, stanowiących aktualizację dotychczasowych tzw. zintegrowanych strategii rozwoju w kontekście zapisów SOR. Przy czym Strategia rozwoju systemu bezpieczeństwa narodowego przestanie obowiązywać. W tym obszarze obowiązywać będzie Strategia Bezpieczeństwa Narodowego RP wynikająca z ustawy o powszechnym obowiązku obrony.\n\nKKPR w drodze uchwały powołał międzyresortowe zespoły do opracowania właściwych projektów aktualizacji strategii zintegrowanych, w tym Zespół ds. strategii sprawne państwo powierzając jego koordynację Ministerstwu Spraw Wewnętrznych i Administracji.\n\nPonadto Rada Ministrów przyjęła uchwałę nr 162/2018 z dnia 29 października 2018 r. w sprawie przyjęcia „Systemu zarządzania rozwojem Polski”. Projektowana strategia „Sprawne i Nowoczesne Państwo 2030” (dalej: SNP) wpisuje się w ten nowy system zarządzania rozwojem.\n\nProjektowana strategia będzie spójna i wzajemnie uzupełniająca się z pozostałymi 8 zintegrowanymi strategiami rozwoju kraju. Brak jednej strategii w przyjętym systemie zarządzania będzie wskazywał na brak odniesienia do określonego zakresu tematycznego wraz ze wskazaniem kierunków planowanych interwencji oraz wynikających z tego tytułu osiągniętych rezultatów.\n\nZakres tematyczny strategii wynika m.in. z zapisów SOR, czy wyżej wymienionej uchwały nr 65 KKPR. W strategii poruszona będzie problematyka odnosząca się do prawa, instytucji publicznych, informatyzacji, finansów oraz bezpieczeństwa zewnętrznego i wewnętrznego oraz polityki zagranicznej.\n\nPrzyjęcie „Strategii Sprawne i Nowoczesne Państwo 2030” będzie równoznaczne z uchyleniem uchwały nr 17 Rady Ministrów z dnia 12 lutego 2013 r. w sprawie przyjęcia strategii „Sprawne Państwo 2020” oraz uchwały nr 67 Rady Ministrów z dnia 9 kwietnia 2013 r. sprawie przyjęcia „Strategii rozwoju systemu bezpieczeństwa narodowego Rzeczypospolitej Polskiej 2022” (M.P. poz. 377).","registerId":20476989,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Istota rozwiązań ujętych w projekcie","value":"Uchylenie uchwały nr 17 Rady Ministrów z dnia 12 lutego 2013 r. w sprawie przyjęcia strategii „Sprawne Państwo 2020” oraz uchwały nr 67 Rady Ministrów z dnia 9 kwietnia 2013 r. w sprawie przyjęcia „Strategii rozwoju systemu bezpieczeństwa narodowego Rzeczypospolitej Polskiej 2022” przyczyni się do usunięcia z porządku prawnego uchwał, które utraciły przymiot aktualności z równoczesnym przyjęciem strategii wyznaczającej wyzwania i kierunki interwencji działań Rady Ministrów w perspektywie do 2030 r.\n\nPrzygotowany przez MSWiA we współpracy z innymi resortami (m.in. Ministerstwo Finansów, Ministerstwo Cyfryzacji, Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej) projekt dokumentu rządowego uszczegóławia Strategię na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju do roku 2020 (z perspektywą do 2030 r.). Zakres tematyczny wynika z uchwały nr 65 Komitetu Koordynacyjnego ds. Polityki Rozwoju, w której Komitet pozytywnie zaopiniował dokument pn. Aktualizacja systemu dokumentów strategicznych, wynikająca z przyjętej przez Radę Ministrów w dniu 14 lutego 2017 r. Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju do roku 2020 (z perspektywą do 2030 r.) – zakres oraz sposób organizacji prac.\n\nSNP spełnia wymogi określone w przepisach ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz.U. z 2019 r. poz. 1295, z późn. zm.) i stanowi aktualizację przyjętej przez Radę Ministrów strategii „Sprawne Państwo 2020”.\n\nSNP ramowo określa kierunki interwencji do 2030 roku planowane do podjęcia w celu usprawnienia i zapewnienia spójnej i efektywnej realizacji polityki rozwojowej Polski w prowadzeniu działalności gospodarczej, czy zapewniających bezpieczeństwo w realizacji planów gospodarczych, a także realizacji potrzeb obywateli.\n\nHoryzont obowiązywania strategii pokrywa się z horyzontem obowiązywania SOR, tj. do 2030 r., co umożliwi stopniowe wdrażanie proponowanych instrumentów o charakterze instytucjonalno-prawno-finansowym. Równocześnie zapewnione zostanie ich wykorzystanie przy programowaniu działań współfinansowanych w ramach kolejnej perspektywy finansowej Unii Europejskiej. Horyzont czasowy SNP pokrywający się z horyzontem obowiązywania SOR wynika z potrzeby zachowania spójności obu dokumentów.\n\nZakres tematyczny SNP w trakcie prac Zespołu dodatkowo został zaktualizowany i uzupełniony o nowe zagadnienia. Ostatecznie SNP obejmuje tematykę odnoszącą się do zagadnień związanych z:\na) jakością i stanowieniem prawa,\nb) organizacją i funkcjonowaniem instytucji publicznych oraz świadczonych przez nie usług,\nc) systemem strategicznej koordynacji i zarządzania rozwojem kraju,\nd) procesem informatyzacji kraju,\ne) zapewnieniem stabilności finansów publicznych,\nf) wzmocnieniem bezpieczeństwa i polityki zagranicznej.\nPo przeprowadzeniu diagnozy obszarów objętych zakresem tematycznym SNP na podstawie dostępnych danych, ekspertyz, opinii1) sformułowano wyzwania rozwojowe, które uwzględniają oceny uwarunkowań makroekonomicznych, technologicznych, społecznych i europejskich. SNP odpowiada na 6 wyzwań, którym sprostanie przyczyni się do systematycznej budowy sprawnego i nowoczesnego państwa. Kluczowym wyzwaniem spośród 6 niżej wymienionych jest poprawa sprawności instytucji państwa, poprawa koordynacji i wzrost efektywności ich działań, a także klarowny podział kompetencji między administracją rządową a samorządową. Innym wyzwaniem o charakterze fundamentalnym jest zapewnienie optymalnego wykorzystania rozwiązań cyfrowych w budowie nowoczesnego państwa z uwzględnieniem kształtowania umiejętności cyfrowych. Wyzwaniem jest ponadto zapewnienie stabilności finansów publicznych czy poprawa skuteczności funkcjonowania sądów oraz prokuratury.\n\nWyzwania rozwojowe sformułowane w SNP to:\n1) usprawnienie procesu stanowienia prawa i poprawa jego jakości;\n2) sprawne i efektywne instytucje świadczące usługi o wysokiej jakości;\n3) efektywne i sprawne działanie sądów i prokuratury;\n4) stabilne finanse publiczne;\n5) wzmocnienie systemu bezpieczeństwa i porządku publicznego,\n6) szerokie wykorzystanie technologii cyfrowych.\nBudowa sprawnego państwa, w którym obywatele mają realne przełożenie na sprawy publiczne, wymaga skoordynowanych działań, podwyższenia istniejących i uzupełnienia brakujących kompetencji, oraz wsparcia finansowego i merytorycznego obecnie prowadzonych działań. Nowoczesne państwo to nowoczesne instytucje państwa działające kompetentnie, sprawie i efektywnie. Metody zarządcze służące podnoszeniu skuteczności działania winny być wykorzystywane przez administrację publiczną w kierunku usprawniania działalności i lepszego świadczenia usług publicznych. Kluczowe znaczenie w tym kontekście ma budowa sprawnej i przyjaznej e-administracji korzystającej z nowoczesnych rozwiązań technologicznych, które sprzyjają rozwijaniu kompetencji cyfrowych, podnoszenia jakości i dostępności usług publicznych oraz lepszego stanowienia prawa i polityk publicznych.\n\nSNP określa cel główny i cele szczegółowe oraz kierunki interwencji; zawiera diagnozę opracowaną dla każdego celu szczegółowego w oparciu o dostępne raporty, sprawozdania czy opinie; wskazuje trendy rozwojowe i oczekiwane efekty dla każdego celu szczegółowego; podnosi kwestie realizacji, wdrażania i monitorowania, a także określa ramy finansowania.\nPodmiotami zaangażowanymi w realizację strategii będą podmioty administracji rządowej. Z kolei dla podmiotów zaangażowanych pośrednio - organów jednostek samorządu terytorialnego - SNP stanowi inspirację do podejmowania działań dla sprawnego funkcjonowania urzędów, wzrostu zaangażowania obywateli w życie społeczne wspólnoty samorządowej, aktywnego uczestnictwa w procesach tworzenia regulacji prawnych, opiniowania rozwiązań i przedstawiania propozycji usprawnień w zakresie funkcjonowania samorządu terytorialnego, itp.\n\nCel główny SNP: sprawne i nowoczesne państwo służące obywatelom, środowisku oraz sprzyjające rozwojowi gospodarczemu.\n\nCel główny odpowiada celowi szczegółowemu III SOR: Skuteczne państwo i instytucje służące wzrostowi oraz włączeniu społecznemu i gospodarczemu. Do osiągnięcia celu głównego SNP w perspektywie do 2030 r. przyczyniać się będzie 5 celów szczegółowych, które nawiązują do celu szczegółowego III SOR (obszary: Prawo w służbie obywatelom i gospodarce, Instytucje prorozwojowe i strategiczne zarządzanie rozwojem, E-państwo, Finanse publiczne, Efektywność wykorzystania środków UE), gdzie cel szczegółowy V Zapewnienie obywatelom bezpieczeństwa wewnętrznego i zewnętrznego stanowi odniesienie do tzw. obszarów horyzontalnych (obszary wpływające na osiągnięcie celów SOR), w szczególności dotyczących cyfryzacji i bezpieczeństwa narodowego.\nPoszczególne cele szczegółowe SNP podnoszą kwestie tematyczne wskazane przez Komitet Koordynacyjny ds. Polityki Rozwoju.\n\nCel szczegółowy I: Lepsze prawo dotyczy redukcji obciążeń regulacyjnych oraz eliminacji niespójności\ni niejednoznaczności przepisów prawnych, upowszechnienia zasad oceny wpływu regulacji, zwiększenia przejrzystości stanowienia prawa i wzmocnienia współpracy z podmiotami społecznymi i korporacyjnymi.\n\nCel szczegółowy II: Sprawne instytucje państwa obejmuje problematykę doskonalenia funkcjonowania jednostek samorządu terytorialnego, zwiększenia sprawności funkcjonowania administracji rządowej, zwiększenia zdolności administracji rządowej i służby publicznej do kreowania i zarządzania polityką państwa, poprawy funkcjonowania organów wymiaru sprawiedliwości i prokuratury, a także zintegrowania planowania społecznego, gospodarczego\ni przestrzennego, w tym zagospodarowania przestrzennego obszarów morskich.\n\nW celu szczegółowym III: Podniesienie sprawności realizacji zadań państwa poprzez wykorzystanie technologii cyfrowych i zmianę sposobu działania stosownie do możliwości, jakie stwarza technologia podnoszona jest kwestia stworzenia spójnego systemu informacyjnego państwa zapewniającego efektywną komunikację drogą elektroniczną.\nW ramach tego celu podejmowane będą działania związane z: udostępnieniem szerokiego zakresu usług administracji publicznej drogą elektroniczną, które będą na coraz wyższym poziomie dojrzałości (np. usługi transakcyjne eliminujące udział urzędnika w procesie obsługi), wykorzystaniem zestandaryzowanych, interoperacyjnych i horyzontalnych rozwiązań informatycznych, elektronizacją procesów wewnątrz administracji umożliwiającą przeniesienie obowiązków\nz obywatela na administrację, udostępnianiem danych publicznych przy zachowaniu standardów ochrony danych osobowych, ich ponownym wykorzystywaniem i promocją. Wdrażanie rozwiązań z wykorzystaniem zaawansowanych technologii cyfrowych będzie stanowiło istotne wsparcie i konieczne uzupełnienie działań opisanych w celu szczegółowym oraz zmian legislacyjnych, umożliwiających upowszechnianie z powodzeniem przeprowadzonych wdrożeń\nz wykorzystaniem nowych technologii, jak internet rzeczy, sztuczna inteligencja, czy rejestry rozproszone (blockchain).\nW celu tym będą również prowadzone działania na rzecz dostępności cyfrowej, czyli pełnego udostępnienia wszelkich danych w formie elektronicznej dla osób z niepełnosprawnościami, bez względu na rodzaj niepełnosprawności. A dla wsparcia celu głównego opracowanie polityki publicznej dla stworzenia warunków dla tworzenia i rozwoju sztucznej inteligencji i ram ekosystemu oraz centrum skoordynowanego zarządzania dynamicznymi wymiarami tego ekosystemu, jak ramy prawne, etyczne, standardy techniczne i organizacyjne, relacje międzynarodowe oraz czynniki rozwoju sztucznej inteligencji jakimi są: polityka danych (nie tylko osobowych czy publicznych, ale pozostałych), wiedza i kompetencje, infrastruktura oraz finasowanie, co w całości pozwoli na realizacją celu głównego SNP.\nWszystkie działania związane z rozwojem wykorzystania technologii cyfrowych muszą być prowadzone z zachowaniem wysokich standardów cyberbezpieczeństwa.\n\nW celu podniesienia poziomu cyberbezpieczeństwa należy konsekwentnie realizować plan działań na rzecz wdrożenia Strategii Cyberbezpieczeństwa Rzeczypospolitej Polskiej na lata 2019–2024. Plan działań na rzecz wdrożenia Strategii Cyberbezpieczeństwa zawiera w szczególności informacje o podmiotach odpowiedzialnych za realizację poszczególnych działań, wskaźniki monitorowania oraz wskazanie źródeł finansowania (krajowych i europejskich).\n\nCel szczegółowy IV: Efektywne planowanie i wykorzystanie środków finansowych podnosi zagadnienia wprowadzenia zmian regulacyjno-instytucjonalnych zmierzających do zapewnienia dochodów budżetowych niezbędnych dla sfinansowania wydatków państwa, wdrożenia nowego systemu budżetowego wspierającego osiąganie celów strategicznych i priorytetów rozwojowych w perspektywie wieloletniej, reformy systemu rachunkowości publicznej\ni reformy systemu finansowania jednostek samorządu terytorialnego oraz modernizacji systemu sprawozdawczości finansowej - uproszczenia w zakresie rachunkowości, a także wykorzystania środków Unii Europejskiej na rzecz innowacyjności, konkurencyjności i zrównoważonego rozwoju.\n\nCel szczegółowy V: Zapewnienie obywatelom bezpieczeństwa wewnętrznego i zewnętrznego zorientowany jest na zwiększenie potencjału Sił Zbrojnych RP, przeciwdziałanie i zwalczanie przestępczości oraz zagrożeń dla bezpieczeństwa i porządku publicznego, usprawnienie ratownictwa, ochrony ludności i zarządzania kryzysowego, zapewnienie bezpieczeństwa migracyjnego, zintegrowanie zarządzania granicą RP z uwzględnieniem zapewnienia bezpieczeństwa granicy UE/Schengen, wzmocnienie pozycji Polski w środowisku międzynarodowym.\n\nDla każdego celu przygotowano diagnozę, trendy rozwojowe i oczekiwane efekty, wskaźniki monitorowania, kierunki interwencji oraz wykaz projektów strategicznych.\n\nNa osiągnięcie celów szczegółowych w perspektywie do 2030 r. będą miały istotny wpływ przedsięwzięcia wynikające z różnych programów/planów o charakterze strategicznym czy strategii sektorowych, a także podejmowane działania o charakterze krótkoterminowym, mieszczące się w ramach bieżącej, operacyjnej działalności danej instytucji.\n\nSNP będzie realizowana z wykorzystaniem podejścia projektowego, łącząc - podobnie jak SOR - wymiar strategiczny z wymiarem operacyjnym. Poszczególnym celom szczegółowym przyporządkowano projekty strategiczne, których wykazy mają charakter otwarty i będą aktualizowane zgodnie z zasadami zawartymi w dokumencie pn. System Monitorowania „Strategii Na Rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju” oraz dziewięciu strategii rozwoju.\n\nPrzewidywane w SNP przedsięwzięcia będą koncentrować się na eliminacji słabych stron państwa z uwzględnieniem wytycznych sformułowanych w średniookresowej strategii rozwoju kraju (SOR) i uwzględniać będą zidentyfikowane wyzwania rozwojowe na najbliższe lata. Podmioty podejmujące przedsięwzięcia w ramach wyznaczonych kierunków interwencji będą w swoich działaniach uwzględniać jedno ze znaczących współczesnych wyzwań państwa, a mianowicie oprócz troski o obywatela2) (lepsze prawo, skuteczniejsze instytucje, bezpieczeństwo, itp.) uwzględniana będzie także troska o środowisko przyrodnicze, w którym obywatel żyje i realizuje swoje cele. Z drugiej strony tempo wdrażania przedsięwzięć/działań będzie uzależnione od wielu czynników, w tym sytuacji makroekonomicznej i może stanowić istotną przyczynę odmiennego podejścia do danego zagadnienia czy wyboru priorytetowych działań niż wskazane w SNP. Stworzenie państwa sprawnie i skutecznie działającego i równocześnie przyjaznego obywatelom jest kluczowe dla pobudzenia szans na stabilny rozwój.\n\nProjekt SNP został opracowany przy współudziale ministerstw, uwzględnia uwagi zgłoszone przez ekspertów zewnętrznych opracowujących raport ex ante, uwzględnia wymogi wynikające z przepisów ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, w tym ramy finansowe (opracowane przez MFiPR), tryb koordynacji i współpracy, wskaźniki monitorowania wraz z ich definicjami, a także wykazy projektów strategicznych dla każdego celu szczegółowego.\n\nPrzedmiotowy projekt nie wymaga opracowania oceny oddziaływania na środowisko i nie jest wymagany przez Komisję Europejską.\n\n\n\n\n1) Wykorzystane dla potrzeb niniejszej strategii prognozy zostały zaczerpnięte z: Wieloletniego Planu Finansowego Państwa na lata 2017-2020, Programu Konwergencji. Aktualizacja 2017, Krajowego Programu Reform Europa 2020. Aktualizacja 2017/2018, Raportu o rozwoju społeczno-gospodarczym, regionalnym oraz przestrzennym oraz Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju do roku 2020 (z perspektywą do 2030 r.).\n\n\n\n2) Obywatel oznacza na potrzeby niniejszego dokumentu obywateli Polski, osoby nie posiadające polskiego obywatelstwa, podmioty prowadzące działalność gospodarczą organizacje społeczne. Obywatel to klient instytucji publicznych[2]; odbiorca regulacji prawnych, informacji czy komunikatów instytucji publicznych; nadawca wniosków, petycji czy wystąpień do instytucji publicznych; partner, wyborca, współdecydent w procesach rządzenia i zarządzania; konsument, pracownik, przedsiębiorca, itp.","registerId":20476989,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Organ odpowiedzialny za opracowanie projektu","registerId":20476989,"dictionaryValues":[{"id":"MSWiA","value":"MSWiA"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Osoba odpowiedzialna za opracowanie projektu","value":"Paweł Szefernaker Sekretarz Stanu","registerId":20476989,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Organ odpowiedzialny za przedłożenie projektu RM","registerId":20476989,"dictionaryValues":[{"id":"MSWiA","value":"MSWiA"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Planowany termin przyjęcia projektu przez RM","value":"IV kwartał 2022 r. WYCOFANY","registerId":20476989,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Informacja o rezygnacji z prac nad projektem","value":"Prace nad projektem strategii „Sprawne i Nowoczesne Państwo 2030” zostały wstrzymane, na co istotny wpływ miał wybuch pandemii COVID-19, a także agresja Rosji na terytorium Ukrainy. \nDynamika międzynarodowa, społeczno-gospodarcza, a także dynamika działań podejmowanych przez polski Rząd (m.in. prace nad Krajowym Planem Odbudowy i Zwiększenia Odporności, wdrażanie dokumentu kierunkowego Polski Ład) oraz tych podejmowanych na forum Unii Europejskiej powodują, że założenia projektowanej strategii szybko się dezaktualizują \ni wymagają podejmowania od nowa dyskusji o sposobie realizacji nowych wyzwań. Jednocześnie należy zaznaczyć, że przygotowany w 2020 roku we współpracy z innymi ministerstwami projekt strategii pośród konkretnych reform zakładał przede wszystkim działania rozwojowe szeroko pojętej cyfryzacji, świadczenie e-usług, rozwój systemów teleinformatycznych. \nSkoordynowanie i przygotowanie strategii jako dokumentu programowego/kierunkowego do 2030 roku, który obejmuje bezpośrednio lub pośrednio wszystkie resorty, nie jest w obecnej sytuacji możliwe. Ponadto, większość projektów strategicznych, które miałyby wdrażać projektowaną strategię „Sprawne i Nowoczesne Państwo 2030” odnosiła się do kwestii rozwoju cyfrowego w danej dziedzinie, np. usprawnienia funkcjonowania sądów, a to z kolei wiąże się z bieżącą działalnością poszczególnych resortów. \n","registerId":20476989,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Status realizacji","registerId":20476989,"dictionaryValues":[{"id":"Wycofany","value":"Wycofany"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"}]}}
Numer projektu:
ID63
Rodzaj dokumentu:
Projekty innych dokumentów rządowych
Typ dokumentu:
D – pozostałe projekty
Informacje o przyczynach i potrzebie wprowadzenia rozwiązań planowanych w projekcie:
Strategia „Sprawne Państwo 2020” (SSP) została przyjęta przez Radę Ministrów w drodze uchwały w dniu 12 lutego 2013 r. (M.P. poz. 136). Strategia przestanie obowiązywać z końcem grudnia 2020 r. Od momentu jej przyjęcia zaszły zmiany społeczno-gospodarcze, organizacyjne, prawne, itp. wpływające na ocenę stopnia wdrożenia strategii. Wśród nich wyróżnić należy globalne wahania koniunktury gospodarczej, podjęcie decyzji kierunkowych przez Radę Ministrów w kwestiach związanych z rozwojem gospodarczym kraju oraz zmiany w krajowym systemie zarządzania rozwojem, w tym przyjęcie 14 lutego 2017 r. Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju do roku 2020 (z perspektywą do 2030 r.), która na nowo zdefiniowała wizję strategiczną, zasady, cele i priorytety rozwoju kraju w wymiarze gospodarczym, społecznym i przestrzennym. Wymieniona średniookresowa strategia rozwoju kraju jest podstawą dla przygotowywania dokumentów składających się na spójny system dokumentów strategicznych: sektorowych strategii rozwoju, polityk, programów i projektów.
Komitet Koordynacyjny ds. Polityki Rozwoju (KKPR) w drodze uchwały nr 65 pozytywnie zaopiniował dokument pn. Aktualizacja systemu dokumentów strategicznych, wynikająca z przyjętej przez Radę Ministrów w dniu 14 lutego 2017 r. Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju do roku 2020 (z perspektywą do 2030 r.) – zakres oraz sposób organizacji prac, który ramowo określił zakres oraz sposób organizacji prac nad zintegrowanymi strategiami rozwoju. We wskazanym dokumencie zaproponowano przygotowanie dziewięciu strategii rozwoju, stanowiących aktualizację dotychczasowych tzw. zintegrowanych strategii rozwoju w kontekście zapisów SOR. Przy czym Strategia rozwoju systemu bezpieczeństwa narodowego przestanie obowiązywać. W tym obszarze obowiązywać będzie Strategia Bezpieczeństwa Narodowego RP wynikająca z ustawy o powszechnym obowiązku obrony.
KKPR w drodze uchwały powołał międzyresortowe zespoły do opracowania właściwych projektów aktualizacji strategii zintegrowanych, w tym Zespół ds. strategii sprawne państwo powierzając jego koordynację Ministerstwu Spraw Wewnętrznych i Administracji.
Ponadto Rada Ministrów przyjęła uchwałę nr 162/2018 z dnia 29 października 2018 r. w sprawie przyjęcia „Systemu zarządzania rozwojem Polski”. Projektowana strategia „Sprawne i Nowoczesne Państwo 2030” (dalej: SNP) wpisuje się w ten nowy system zarządzania rozwojem.
Projektowana strategia będzie spójna i wzajemnie uzupełniająca się z pozostałymi 8 zintegrowanymi strategiami rozwoju kraju. Brak jednej strategii w przyjętym systemie zarządzania będzie wskazywał na brak odniesienia do określonego zakresu tematycznego wraz ze wskazaniem kierunków planowanych interwencji oraz wynikających z tego tytułu osiągniętych rezultatów.
Zakres tematyczny strategii wynika m.in. z zapisów SOR, czy wyżej wymienionej uchwały nr 65 KKPR. W strategii poruszona będzie problematyka odnosząca się do prawa, instytucji publicznych, informatyzacji, finansów oraz bezpieczeństwa zewnętrznego i wewnętrznego oraz polityki zagranicznej.
Przyjęcie „Strategii Sprawne i Nowoczesne Państwo 2030” będzie równoznaczne z uchyleniem uchwały nr 17 Rady Ministrów z dnia 12 lutego 2013 r. w sprawie przyjęcia strategii „Sprawne Państwo 2020” oraz uchwały nr 67 Rady Ministrów z dnia 9 kwietnia 2013 r. sprawie przyjęcia „Strategii rozwoju systemu bezpieczeństwa narodowego Rzeczypospolitej Polskiej 2022” (M.P. poz. 377).
Istota rozwiązań ujętych w projekcie:
Uchylenie uchwały nr 17 Rady Ministrów z dnia 12 lutego 2013 r. w sprawie przyjęcia strategii „Sprawne Państwo 2020” oraz uchwały nr 67 Rady Ministrów z dnia 9 kwietnia 2013 r. w sprawie przyjęcia „Strategii rozwoju systemu bezpieczeństwa narodowego Rzeczypospolitej Polskiej 2022” przyczyni się do usunięcia z porządku prawnego uchwał, które utraciły przymiot aktualności z równoczesnym przyjęciem strategii wyznaczającej wyzwania i kierunki interwencji działań Rady Ministrów w perspektywie do 2030 r.
Przygotowany przez MSWiA we współpracy z innymi resortami (m.in. Ministerstwo Finansów, Ministerstwo Cyfryzacji, Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej) projekt dokumentu rządowego uszczegóławia Strategię na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju do roku 2020 (z perspektywą do 2030 r.). Zakres tematyczny wynika z uchwały nr 65 Komitetu Koordynacyjnego ds. Polityki Rozwoju, w której Komitet pozytywnie zaopiniował dokument pn. Aktualizacja systemu dokumentów strategicznych, wynikająca z przyjętej przez Radę Ministrów w dniu 14 lutego 2017 r. Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju do roku 2020 (z perspektywą do 2030 r.) – zakres oraz sposób organizacji prac.
SNP spełnia wymogi określone w przepisach ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz.U. z 2019 r. poz. 1295, z późn. zm.) i stanowi aktualizację przyjętej przez Radę Ministrów strategii „Sprawne Państwo 2020”.
SNP ramowo określa kierunki interwencji do 2030 roku planowane do podjęcia w celu usprawnienia i zapewnienia spójnej i efektywnej realizacji polityki rozwojowej Polski w prowadzeniu działalności gospodarczej, czy zapewniających bezpieczeństwo w realizacji planów gospodarczych, a także realizacji potrzeb obywateli.
Horyzont obowiązywania strategii pokrywa się z horyzontem obowiązywania SOR, tj. do 2030 r., co umożliwi stopniowe wdrażanie proponowanych instrumentów o charakterze instytucjonalno-prawno-finansowym. Równocześnie zapewnione zostanie ich wykorzystanie przy programowaniu działań współfinansowanych w ramach kolejnej perspektywy finansowej Unii Europejskiej. Horyzont czasowy SNP pokrywający się z horyzontem obowiązywania SOR wynika z potrzeby zachowania spójności obu dokumentów.
Zakres tematyczny SNP w trakcie prac Zespołu dodatkowo został zaktualizowany i uzupełniony o nowe zagadnienia. Ostatecznie SNP obejmuje tematykę odnoszącą się do zagadnień związanych z: a) jakością i stanowieniem prawa, b) organizacją i funkcjonowaniem instytucji publicznych oraz świadczonych przez nie usług, c) systemem strategicznej koordynacji i zarządzania rozwojem kraju, d) procesem informatyzacji kraju, e) zapewnieniem stabilności finansów publicznych, f) wzmocnieniem bezpieczeństwa i polityki zagranicznej. Po przeprowadzeniu diagnozy obszarów objętych zakresem tematycznym SNP na podstawie dostępnych danych, ekspertyz, opinii1) sformułowano wyzwania rozwojowe, które uwzględniają oceny uwarunkowań makroekonomicznych, technologicznych, społecznych i europejskich. SNP odpowiada na 6 wyzwań, którym sprostanie przyczyni się do systematycznej budowy sprawnego i nowoczesnego państwa. Kluczowym wyzwaniem spośród 6 niżej wymienionych jest poprawa sprawności instytucji państwa, poprawa koordynacji i wzrost efektywności ich działań, a także klarowny podział kompetencji między administracją rządową a samorządową. Innym wyzwaniem o charakterze fundamentalnym jest zapewnienie optymalnego wykorzystania rozwiązań cyfrowych w budowie nowoczesnego państwa z uwzględnieniem kształtowania umiejętności cyfrowych. Wyzwaniem jest ponadto zapewnienie stabilności finansów publicznych czy poprawa skuteczności funkcjonowania sądów oraz prokuratury.
Wyzwania rozwojowe sformułowane w SNP to: 1) usprawnienie procesu stanowienia prawa i poprawa jego jakości; 2) sprawne i efektywne instytucje świadczące usługi o wysokiej jakości; 3) efektywne i sprawne działanie sądów i prokuratury; 4) stabilne finanse publiczne; 5) wzmocnienie systemu bezpieczeństwa i porządku publicznego, 6) szerokie wykorzystanie technologii cyfrowych. Budowa sprawnego państwa, w którym obywatele mają realne przełożenie na sprawy publiczne, wymaga skoordynowanych działań, podwyższenia istniejących i uzupełnienia brakujących kompetencji, oraz wsparcia finansowego i merytorycznego obecnie prowadzonych działań. Nowoczesne państwo to nowoczesne instytucje państwa działające kompetentnie, sprawie i efektywnie. Metody zarządcze służące podnoszeniu skuteczności działania winny być wykorzystywane przez administrację publiczną w kierunku usprawniania działalności i lepszego świadczenia usług publicznych. Kluczowe znaczenie w tym kontekście ma budowa sprawnej i przyjaznej e-administracji korzystającej z nowoczesnych rozwiązań technologicznych, które sprzyjają rozwijaniu kompetencji cyfrowych, podnoszenia jakości i dostępności usług publicznych oraz lepszego stanowienia prawa i polityk publicznych.
SNP określa cel główny i cele szczegółowe oraz kierunki interwencji; zawiera diagnozę opracowaną dla każdego celu szczegółowego w oparciu o dostępne raporty, sprawozdania czy opinie; wskazuje trendy rozwojowe i oczekiwane efekty dla każdego celu szczegółowego; podnosi kwestie realizacji, wdrażania i monitorowania, a także określa ramy finansowania. Podmiotami zaangażowanymi w realizację strategii będą podmioty administracji rządowej. Z kolei dla podmiotów zaangażowanych pośrednio - organów jednostek samorządu terytorialnego - SNP stanowi inspirację do podejmowania działań dla sprawnego funkcjonowania urzędów, wzrostu zaangażowania obywateli w życie społeczne wspólnoty samorządowej, aktywnego uczestnictwa w procesach tworzenia regulacji prawnych, opiniowania rozwiązań i przedstawiania propozycji usprawnień w zakresie funkcjonowania samorządu terytorialnego, itp.
Cel główny SNP: sprawne i nowoczesne państwo służące obywatelom, środowisku oraz sprzyjające rozwojowi gospodarczemu.
Cel główny odpowiada celowi szczegółowemu III SOR: Skuteczne państwo i instytucje służące wzrostowi oraz włączeniu społecznemu i gospodarczemu. Do osiągnięcia celu głównego SNP w perspektywie do 2030 r. przyczyniać się będzie 5 celów szczegółowych, które nawiązują do celu szczegółowego III SOR (obszary: Prawo w służbie obywatelom i gospodarce, Instytucje prorozwojowe i strategiczne zarządzanie rozwojem, E-państwo, Finanse publiczne, Efektywność wykorzystania środków UE), gdzie cel szczegółowy V Zapewnienie obywatelom bezpieczeństwa wewnętrznego i zewnętrznego stanowi odniesienie do tzw. obszarów horyzontalnych (obszary wpływające na osiągnięcie celów SOR), w szczególności dotyczących cyfryzacji i bezpieczeństwa narodowego. Poszczególne cele szczegółowe SNP podnoszą kwestie tematyczne wskazane przez Komitet Koordynacyjny ds. Polityki Rozwoju.
Cel szczegółowy I: Lepsze prawo dotyczy redukcji obciążeń regulacyjnych oraz eliminacji niespójności i niejednoznaczności przepisów prawnych, upowszechnienia zasad oceny wpływu regulacji, zwiększenia przejrzystości stanowienia prawa i wzmocnienia współpracy z podmiotami społecznymi i korporacyjnymi.
Cel szczegółowy II: Sprawne instytucje państwa obejmuje problematykę doskonalenia funkcjonowania jednostek samorządu terytorialnego, zwiększenia sprawności funkcjonowania administracji rządowej, zwiększenia zdolności administracji rządowej i służby publicznej do kreowania i zarządzania polityką państwa, poprawy funkcjonowania organów wymiaru sprawiedliwości i prokuratury, a także zintegrowania planowania społecznego, gospodarczego i przestrzennego, w tym zagospodarowania przestrzennego obszarów morskich.
W celu szczegółowym III: Podniesienie sprawności realizacji zadań państwa poprzez wykorzystanie technologii cyfrowych i zmianę sposobu działania stosownie do możliwości, jakie stwarza technologia podnoszona jest kwestia stworzenia spójnego systemu informacyjnego państwa zapewniającego efektywną komunikację drogą elektroniczną. W ramach tego celu podejmowane będą działania związane z: udostępnieniem szerokiego zakresu usług administracji publicznej drogą elektroniczną, które będą na coraz wyższym poziomie dojrzałości (np. usługi transakcyjne eliminujące udział urzędnika w procesie obsługi), wykorzystaniem zestandaryzowanych, interoperacyjnych i horyzontalnych rozwiązań informatycznych, elektronizacją procesów wewnątrz administracji umożliwiającą przeniesienie obowiązków z obywatela na administrację, udostępnianiem danych publicznych przy zachowaniu standardów ochrony danych osobowych, ich ponownym wykorzystywaniem i promocją. Wdrażanie rozwiązań z wykorzystaniem zaawansowanych technologii cyfrowych będzie stanowiło istotne wsparcie i konieczne uzupełnienie działań opisanych w celu szczegółowym oraz zmian legislacyjnych, umożliwiających upowszechnianie z powodzeniem przeprowadzonych wdrożeń z wykorzystaniem nowych technologii, jak internet rzeczy, sztuczna inteligencja, czy rejestry rozproszone (blockchain). W celu tym będą również prowadzone działania na rzecz dostępności cyfrowej, czyli pełnego udostępnienia wszelkich danych w formie elektronicznej dla osób z niepełnosprawnościami, bez względu na rodzaj niepełnosprawności. A dla wsparcia celu głównego opracowanie polityki publicznej dla stworzenia warunków dla tworzenia i rozwoju sztucznej inteligencji i ram ekosystemu oraz centrum skoordynowanego zarządzania dynamicznymi wymiarami tego ekosystemu, jak ramy prawne, etyczne, standardy techniczne i organizacyjne, relacje międzynarodowe oraz czynniki rozwoju sztucznej inteligencji jakimi są: polityka danych (nie tylko osobowych czy publicznych, ale pozostałych), wiedza i kompetencje, infrastruktura oraz finasowanie, co w całości pozwoli na realizacją celu głównego SNP. Wszystkie działania związane z rozwojem wykorzystania technologii cyfrowych muszą być prowadzone z zachowaniem wysokich standardów cyberbezpieczeństwa.
W celu podniesienia poziomu cyberbezpieczeństwa należy konsekwentnie realizować plan działań na rzecz wdrożenia Strategii Cyberbezpieczeństwa Rzeczypospolitej Polskiej na lata 2019–2024. Plan działań na rzecz wdrożenia Strategii Cyberbezpieczeństwa zawiera w szczególności informacje o podmiotach odpowiedzialnych za realizację poszczególnych działań, wskaźniki monitorowania oraz wskazanie źródeł finansowania (krajowych i europejskich).
Cel szczegółowy IV: Efektywne planowanie i wykorzystanie środków finansowych podnosi zagadnienia wprowadzenia zmian regulacyjno-instytucjonalnych zmierzających do zapewnienia dochodów budżetowych niezbędnych dla sfinansowania wydatków państwa, wdrożenia nowego systemu budżetowego wspierającego osiąganie celów strategicznych i priorytetów rozwojowych w perspektywie wieloletniej, reformy systemu rachunkowości publicznej i reformy systemu finansowania jednostek samorządu terytorialnego oraz modernizacji systemu sprawozdawczości finansowej - uproszczenia w zakresie rachunkowości, a także wykorzystania środków Unii Europejskiej na rzecz innowacyjności, konkurencyjności i zrównoważonego rozwoju.
Cel szczegółowy V: Zapewnienie obywatelom bezpieczeństwa wewnętrznego i zewnętrznego zorientowany jest na zwiększenie potencjału Sił Zbrojnych RP, przeciwdziałanie i zwalczanie przestępczości oraz zagrożeń dla bezpieczeństwa i porządku publicznego, usprawnienie ratownictwa, ochrony ludności i zarządzania kryzysowego, zapewnienie bezpieczeństwa migracyjnego, zintegrowanie zarządzania granicą RP z uwzględnieniem zapewnienia bezpieczeństwa granicy UE/Schengen, wzmocnienie pozycji Polski w środowisku międzynarodowym.
Dla każdego celu przygotowano diagnozę, trendy rozwojowe i oczekiwane efekty, wskaźniki monitorowania, kierunki interwencji oraz wykaz projektów strategicznych.
Na osiągnięcie celów szczegółowych w perspektywie do 2030 r. będą miały istotny wpływ przedsięwzięcia wynikające z różnych programów/planów o charakterze strategicznym czy strategii sektorowych, a także podejmowane działania o charakterze krótkoterminowym, mieszczące się w ramach bieżącej, operacyjnej działalności danej instytucji.
SNP będzie realizowana z wykorzystaniem podejścia projektowego, łącząc - podobnie jak SOR - wymiar strategiczny z wymiarem operacyjnym. Poszczególnym celom szczegółowym przyporządkowano projekty strategiczne, których wykazy mają charakter otwarty i będą aktualizowane zgodnie z zasadami zawartymi w dokumencie pn. System Monitorowania „Strategii Na Rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju” oraz dziewięciu strategii rozwoju.
Przewidywane w SNP przedsięwzięcia będą koncentrować się na eliminacji słabych stron państwa z uwzględnieniem wytycznych sformułowanych w średniookresowej strategii rozwoju kraju (SOR) i uwzględniać będą zidentyfikowane wyzwania rozwojowe na najbliższe lata. Podmioty podejmujące przedsięwzięcia w ramach wyznaczonych kierunków interwencji będą w swoich działaniach uwzględniać jedno ze znaczących współczesnych wyzwań państwa, a mianowicie oprócz troski o obywatela2) (lepsze prawo, skuteczniejsze instytucje, bezpieczeństwo, itp.) uwzględniana będzie także troska o środowisko przyrodnicze, w którym obywatel żyje i realizuje swoje cele. Z drugiej strony tempo wdrażania przedsięwzięć/działań będzie uzależnione od wielu czynników, w tym sytuacji makroekonomicznej i może stanowić istotną przyczynę odmiennego podejścia do danego zagadnienia czy wyboru priorytetowych działań niż wskazane w SNP. Stworzenie państwa sprawnie i skutecznie działającego i równocześnie przyjaznego obywatelom jest kluczowe dla pobudzenia szans na stabilny rozwój.
Projekt SNP został opracowany przy współudziale ministerstw, uwzględnia uwagi zgłoszone przez ekspertów zewnętrznych opracowujących raport ex ante, uwzględnia wymogi wynikające z przepisów ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, w tym ramy finansowe (opracowane przez MFiPR), tryb koordynacji i współpracy, wskaźniki monitorowania wraz z ich definicjami, a także wykazy projektów strategicznych dla każdego celu szczegółowego.
Przedmiotowy projekt nie wymaga opracowania oceny oddziaływania na środowisko i nie jest wymagany przez Komisję Europejską.
1) Wykorzystane dla potrzeb niniejszej strategii prognozy zostały zaczerpnięte z: Wieloletniego Planu Finansowego Państwa na lata 2017-2020, Programu Konwergencji. Aktualizacja 2017, Krajowego Programu Reform Europa 2020. Aktualizacja 2017/2018, Raportu o rozwoju społeczno-gospodarczym, regionalnym oraz przestrzennym oraz Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju do roku 2020 (z perspektywą do 2030 r.).
2) Obywatel oznacza na potrzeby niniejszego dokumentu obywateli Polski, osoby nie posiadające polskiego obywatelstwa, podmioty prowadzące działalność gospodarczą organizacje społeczne. Obywatel to klient instytucji publicznych[2]; odbiorca regulacji prawnych, informacji czy komunikatów instytucji publicznych; nadawca wniosków, petycji czy wystąpień do instytucji publicznych; partner, wyborca, współdecydent w procesach rządzenia i zarządzania; konsument, pracownik, przedsiębiorca, itp.
Organ odpowiedzialny za opracowanie projektu:
MSWiA
Osoba odpowiedzialna za opracowanie projektu:
Paweł Szefernaker Sekretarz Stanu
Organ odpowiedzialny za przedłożenie projektu RM:
MSWiA
Planowany termin przyjęcia projektu przez RM:
IV kwartał 2022 r. WYCOFANY
Informacja o rezygnacji z prac nad projektem:
Prace nad projektem strategii „Sprawne i Nowoczesne Państwo 2030” zostały wstrzymane, na co istotny wpływ miał wybuch pandemii COVID-19, a także agresja Rosji na terytorium Ukrainy. Dynamika międzynarodowa, społeczno-gospodarcza, a także dynamika działań podejmowanych przez polski Rząd (m.in. prace nad Krajowym Planem Odbudowy i Zwiększenia Odporności, wdrażanie dokumentu kierunkowego Polski Ład) oraz tych podejmowanych na forum Unii Europejskiej powodują, że założenia projektowanej strategii szybko się dezaktualizują i wymagają podejmowania od nowa dyskusji o sposobie realizacji nowych wyzwań. Jednocześnie należy zaznaczyć, że przygotowany w 2020 roku we współpracy z innymi ministerstwami projekt strategii pośród konkretnych reform zakładał przede wszystkim działania rozwojowe szeroko pojętej cyfryzacji, świadczenie e-usług, rozwój systemów teleinformatycznych. Skoordynowanie i przygotowanie strategii jako dokumentu programowego/kierunkowego do 2030 roku, który obejmuje bezpośrednio lub pośrednio wszystkie resorty, nie jest w obecnej sytuacji możliwe. Ponadto, większość projektów strategicznych, które miałyby wdrażać projektowaną strategię „Sprawne i Nowoczesne Państwo 2030” odnosiła się do kwestii rozwoju cyfrowego w danej dziedzinie, np. usprawnienia funkcjonowania sądów, a to z kolei wiąże się z bieżącą działalnością poszczególnych resortów.