Powrót

Projekt uchwały Rady Ministrów w sprawie „Rządowego programu ograniczania przestępczości i aspołecznych zachowań Razem bezpieczniej na lata 2025 – 2028”

{"register":{"columns":[{"header":"Numer projektu","value":"ID55","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"sequence":{"regex":"ID{#ID_1}"},"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Rodzaj dokumentu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"Projekty innych dokumentów rządowych","value":"Projekty innych dokumentów rządowych"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Typ dokumentu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"D – pozostałe projekty","value":"D – pozostałe projekty"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Cele projektu oraz informacja o przyczynach i potrzebie rozwiązań planowanych w projekcie","value":"Zapewnienie bezpieczeństwa i zagwarantowanie porządku publicznego są jednymi z fundamentalnych aspektów funkcjonowania państwa. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej nakłada na państwo obowiązek zapewniania bezpieczeństwa obywateli a Radę Ministrów zobowiązuje do zapewniania bezpieczeństwa wewnętrznego państwa oraz porządku publicznego. Jednakże bezpieczeństwo na poziomie lokalnym w znacznej mierze zależne jest od skutecznej współpracy właściwych organów państwa z jednostkami samorządu terytorialnego oraz organizacjami pozarządowymi. Bezpieczeństwo, poza wymiarem kwantyfikowalnym utożsamianym zazwyczaj ze wskaźnikami dotyczącymi liczby czynów zabronionych czy skuteczności organów państwa w zakresie ścigania ich sprawców, zależne jest bowiem od jego społecznej percepcji, a w konsekwencji prowadzone w tym zakresie działania muszą uwzględniać lokalną specyfikę i potrzeby. W całym procesie zapewniania bezpieczeństwa i porządku publicznego istotną rolę należy przypisać społecznościom lokalnym tworzonym przez mieszkańców, którzy najlepiej potrafią zidentyfikować problemy i potrzeby swojej wspólnoty.\nAgresja, przemoc, konflikt i nietolerancja coraz mocniej wpisują się w świadomość współczesnego człowieka, stają się komponentami systemu informacji, życia codziennego, masowej kultury i rozrywki. Rośnie liczba nieletnich sprawców przestępstw, zachowania antyspołeczne przenoszą się do cyberprzestrzeni, gdzie widoczne są takie zjawiska jak hejt, cyberbullying, kradzież tożsamości, rozpowszechnianie plotek i oszczerstw. \nBiorąc pod uwagę dane statystyczne przekazane przez KGP, w roku 2023 nastąpił nieznaczny spadek liczby przestępstw stwierdzonych, kryminalnych i pospolitych w porównaniu do roku 2022. \nNiepokój budzi wzrost liczby prób samobójczych w Polsce oraz fakt, iż co trzecia taka próba kończy się zgonem. Na szczególne podkreślenie zasługuje trend wzrostowy liczby samobójstw wśród dzieci i młodzieży w wieku 13-18 lat. \nRośnie także liczba wypełnionych formularzy „Niebieska Karta – A”. Odnotowano wzrost liczby osób, co do których istniało podejrzenie, że doznają przemocy w rodzinie/domowej oraz wzrost liczby osób, co do których istniało podejrzenie, że stosują przemoc w rodzinie/domową. \nJeśli chodzi o bezpieczeństwo ruchu drogowego, to w 2023 liczba wypadków drogowych nieznacznie spadła. Porównywalnie z rokiem 2022 wygląda liczba śmiertelnych wypadków. Zanotowano spadek liczby rannych w wypadkach drogowych, wzrost natomiast jest widoczny w przypadku kolizji drogowych, których w roku 2023 było więcej. Czynnikiem, który ma decydujący wpływ na bezpieczeństwo ruchu drogowego jest człowiek, którego zachowanie wpływa na powstawanie wypadków drogowych. Niepokojącym zjawiskiem jest istotny wzrost już w pierwszych czterech miesiącach roku 2024 (w porównaniu do analogicznego okresu 2023 r.) liczby wypadków drogowych ze skutkiem śmiertelnym i liczby śmiertelnych ofiar wypadków drogowych. \nRządowy program ograniczania przestępczości i aspołecznych zachowań Razem bezpieczniej na lata 2025-2028 ma na celu zarówno zwrócenie uwagi opinii publicznej na zjawisko przestępczości i aspołecznych zachowań, jak i podejmowanie odpowiednich działań profilaktyczno-edukacyjnych oraz zwiększenie profesjonalizmu służb państwowych (np. Policja) i społecznych (np. jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, organizacje pozarządowe) w podejmowaniu działań na rzecz ograniczania przestępczości i aspołecznych zachowań. \nProgram pozwala na realizację ponadstandardowych działań, które nie byłyby możliwe bez dodatkowego wsparcia finansowego. Szczególnie ważne jest to, że istnieje możliwość realizacji działań zgodnie z potrzebami lokalnymi. \nProgram wpisuje się w obszary, które zgodnie z założeniami Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju mają wpływ na osiągnięcie jej celów. Rozpoznawanie, monitorowanie i zapobieganie zagrożeniom, a także zapewnienie skutecznych mechanizmów reagowania oraz podnoszenie skuteczności służb państwowych to warunki konieczne do prawidłowego funkcjonowania państwa oraz realizacji jego celów rozwojowych. Aktywizacja i wspieranie inicjatyw lokalnych na rzecz poprawy bezpieczeństwa i porządku publicznego ma bezpośrednie przełożenie na zwiększenie skuteczności państwa w zakresie zapobiegania i zwalczania przestępczości.\nProgram ma charakter interdyscyplinarny i opiera się na współpracy z organami administracji rządowej, samorządowej i organizacjami pozarządowymi.\n","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Istota rozwiązań planowanych w projekcie, w tym proponowane środki realizacji","value":"Osiągnięcie celów, o których mowa w pkt 1, będzie możliwe przez kontunuowanie zapoczątkowanego w 2007 r. Rządowego programu ograniczania przestępczości i aspołecznych zachowań Razem bezpieczniej. \nProjekt Programu jest wynikiem doświadczeń uzyskanych w trakcie realizacji czterech edycji Rządowego programu ograniczania przestępczości i aspołecznych zachowań Razem bezpieczniej, tj. w latach 2007-2015, w latach 2016 – 2017, latach 2018-2020 i latach 2022-2024, a także wniosków wynikających z raportów ewaluacyjnych realizowanych na zlecenie MSWiA. Na tej postawie zidentyfikowano potrzeby wynikające z wdrożenia kolejnej edycji programu „Razem bezpieczniej”.\nZ perspektywy 17 lat obowiązywania czterech edycji Programu należy stwierdzić, że dzięki realizacji projektów, udało się zainicjować współpracę lokalnych podmiotów, które przygotowując wspólne przedsięwzięcia, przeprowadziły różnego rodzaju inicjatywy mające na celu poprawę różnych aspektów bezpieczeństwa na swoim terenie. \nW odpowiedzi na wskazane w Programie problemy wskazano cel główny i cele szczegółowe:\n- cel główny: poprawa stanu bezpieczeństwa w miejscach publicznych i podniesienie poczucia bezpieczeństwa mieszkańców społeczności lokalnych\n- cele szczegółowe:\n- cel nr 1: wzrost wiedzy oraz umiejętności w zakresie identyfikacji zagrożeń dla bezpieczeństwa i sposobów ograniczania i zapobiegania im w różnych sferach życia społecznego\n- cel nr 2: kształtowanie bezpiecznych przestrzeni w miejscach publicznych społeczności lokalnych\nW celu realizacji wyżej wymienionych założeń określono także 7 podstawowych obszarów zawierających kierunki działań oraz sprecyzowano oddziaływania wobec różnych grup odbiorców:\n1. propagowanie aktywnego i bezpiecznego stylu życia – obszar kierowany do ogółu społeczeństwa, \n2. tworzenie, rozwijanie i doskonalenie kompetencji społecznych w zakresie cyberbezpieczeństwa – edukacja społeczna i rozwijanie umiejętności wszystkich grup wiekowych w zakresie cyberbezpieczeństwa,\n3. kształtowanie pożądanych postaw obywatelskich, społecznych i etycznych – edukacja prawna z zakresu bezpieczeństwa skierowana do wszystkich grup wiekowych, \n4. propagowanie kultury bezpieczeństwa ruchu drogowego wśród obywateli – obszar kierowany do wszystkich uczestników ruchu drogowego, \n5. przeciwdziałanie przestępczości gospodarczej – wypracowanie dobrych praktyk - obszar kierowany do małych/średnich przedsiębiorców oraz (pośrednio) do nabywców towarów i usług, \n6. budowa/modernizacja dróg/przejść dla pieszych – obszar kierowany do JST, \n7. budowa/modernizacja monitoringu wizyjnego w przestrzeniach publicznych – obszar kierowany do JST. \nWyżej wymienione obszary skupiają się na:\n- diagnozie i eliminacji przestępczości i zachowań aspołecznych, \n- edukacji medialnej, przeciwdziałaniu cyberprzemocy, rozwijaniu kompetencji społecznych dzieci i młodzieży, \n- edukacji w sytuacjach zagrożenia kryzysowego, działaniach z zakresu zapobiegania radykalizacji, przestępstwom z nienawiści i przejawom mowy nienawiści, dyskryminacji, cyberprzemocy,\n- edukacji i profilaktyki w zakresie bezpieczeństwa ruchu drogowego,\n- wymianie wiedzy i doświadczeń w zakresie przeciwdziałania przestępczości gospodarczej z elementami bankowości mobilnej i cyberprzestępczości, \n- działaniach inwestycyjnych mających na celu budowanie bezpiecznych przestrzeni. \nKoordynacja i monitorowanie realizacji Programu będzie dokonywane na dwóch poziomach. \nZadania wynikające z Programu na poziomie centralnym będzie koordynował minister właściwy do spraw wewnętrznych, zwany dalej „Koordynatorem Programu”. Na szczeblach wojewódzkich realizatorami Programu będą wyznaczeni przez wojewodów Wojewódzcy Koordynatorzy Realizacji Rządowego programu ograniczania przestępczości i aspołecznych zachowań Razem bezpieczniej. \n","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Oddziaływanie na życie społeczne nowych regulacji prawnych","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Spodziewane skutki i następstwa projektowanych regulacji prawnych","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Sposoby mierzenia efektów nowych regulacji prawnych","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Organ odpowiedzialny za opracowanie projektu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"MSWiA","value":"MSWiA"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Osoba odpowiedzialna za opracowanie projektu","value":"Czesław Mroczek Sekretarz Stanu ","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Organ odpowiedzialny za przedłożenie projektu RM","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"MSWiA","value":"MSWiA"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Planowany termin przyjęcia projektu przez RM","value":"I kwartał 2025 r. ZREALIZOWANY Rada Ministrów przyjęła 31 marca 2025 r. w trybie obiegowym","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Informacja o rezygnacji z prac nad projektem","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Status realizacji","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"Zrealizowany","value":"Zrealizowany"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"}]}}
Numer projektu:
ID55
Rodzaj dokumentu:
Projekty innych dokumentów rządowych
Typ dokumentu:
D – pozostałe projekty
Cele projektu oraz informacja o przyczynach i potrzebie rozwiązań planowanych w projekcie:
Zapewnienie bezpieczeństwa i zagwarantowanie porządku publicznego są jednymi z fundamentalnych aspektów funkcjonowania państwa. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej nakłada na państwo obowiązek zapewniania bezpieczeństwa obywateli a Radę Ministrów zobowiązuje do zapewniania bezpieczeństwa wewnętrznego państwa oraz porządku publicznego. Jednakże bezpieczeństwo na poziomie lokalnym w znacznej mierze zależne jest od skutecznej współpracy właściwych organów państwa z jednostkami samorządu terytorialnego oraz organizacjami pozarządowymi. Bezpieczeństwo, poza wymiarem kwantyfikowalnym utożsamianym zazwyczaj ze wskaźnikami dotyczącymi liczby czynów zabronionych czy skuteczności organów państwa w zakresie ścigania ich sprawców, zależne jest bowiem od jego społecznej percepcji, a w konsekwencji prowadzone w tym zakresie działania muszą uwzględniać lokalną specyfikę i potrzeby. W całym procesie zapewniania bezpieczeństwa i porządku publicznego istotną rolę należy przypisać społecznościom lokalnym tworzonym przez mieszkańców, którzy najlepiej potrafią zidentyfikować problemy i potrzeby swojej wspólnoty.
Agresja, przemoc, konflikt i nietolerancja coraz mocniej wpisują się w świadomość współczesnego człowieka, stają się komponentami systemu informacji, życia codziennego, masowej kultury i rozrywki. Rośnie liczba nieletnich sprawców przestępstw, zachowania antyspołeczne przenoszą się do cyberprzestrzeni, gdzie widoczne są takie zjawiska jak hejt, cyberbullying, kradzież tożsamości, rozpowszechnianie plotek i oszczerstw.
Biorąc pod uwagę dane statystyczne przekazane przez KGP, w roku 2023 nastąpił nieznaczny spadek liczby przestępstw stwierdzonych, kryminalnych i pospolitych w porównaniu do roku 2022.
Niepokój budzi wzrost liczby prób samobójczych w Polsce oraz fakt, iż co trzecia taka próba kończy się zgonem. Na szczególne podkreślenie zasługuje trend wzrostowy liczby samobójstw wśród dzieci i młodzieży w wieku 13-18 lat.
Rośnie także liczba wypełnionych formularzy „Niebieska Karta – A”. Odnotowano wzrost liczby osób, co do których istniało podejrzenie, że doznają przemocy w rodzinie/domowej oraz wzrost liczby osób, co do których istniało podejrzenie, że stosują przemoc w rodzinie/domową.
Jeśli chodzi o bezpieczeństwo ruchu drogowego, to w 2023 liczba wypadków drogowych nieznacznie spadła. Porównywalnie z rokiem 2022 wygląda liczba śmiertelnych wypadków. Zanotowano spadek liczby rannych w wypadkach drogowych, wzrost natomiast jest widoczny w przypadku kolizji drogowych, których w roku 2023 było więcej. Czynnikiem, który ma decydujący wpływ na bezpieczeństwo ruchu drogowego jest człowiek, którego zachowanie wpływa na powstawanie wypadków drogowych. Niepokojącym zjawiskiem jest istotny wzrost już w pierwszych czterech miesiącach roku 2024 (w porównaniu do analogicznego okresu 2023 r.) liczby wypadków drogowych ze skutkiem śmiertelnym i liczby śmiertelnych ofiar wypadków drogowych.
Rządowy program ograniczania przestępczości i aspołecznych zachowań Razem bezpieczniej na lata 2025-2028 ma na celu zarówno zwrócenie uwagi opinii publicznej na zjawisko przestępczości i aspołecznych zachowań, jak i podejmowanie odpowiednich działań profilaktyczno-edukacyjnych oraz zwiększenie profesjonalizmu służb państwowych (np. Policja) i społecznych (np. jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, organizacje pozarządowe) w podejmowaniu działań na rzecz ograniczania przestępczości i aspołecznych zachowań.
Program pozwala na realizację ponadstandardowych działań, które nie byłyby możliwe bez dodatkowego wsparcia finansowego. Szczególnie ważne jest to, że istnieje możliwość realizacji działań zgodnie z potrzebami lokalnymi.
Program wpisuje się w obszary, które zgodnie z założeniami Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju mają wpływ na osiągnięcie jej celów. Rozpoznawanie, monitorowanie i zapobieganie zagrożeniom, a także zapewnienie skutecznych mechanizmów reagowania oraz podnoszenie skuteczności służb państwowych to warunki konieczne do prawidłowego funkcjonowania państwa oraz realizacji jego celów rozwojowych. Aktywizacja i wspieranie inicjatyw lokalnych na rzecz poprawy bezpieczeństwa i porządku publicznego ma bezpośrednie przełożenie na zwiększenie skuteczności państwa w zakresie zapobiegania i zwalczania przestępczości.
Program ma charakter interdyscyplinarny i opiera się na współpracy z organami administracji rządowej, samorządowej i organizacjami pozarządowymi.
Istota rozwiązań planowanych w projekcie, w tym proponowane środki realizacji:
Osiągnięcie celów, o których mowa w pkt 1, będzie możliwe przez kontunuowanie zapoczątkowanego w 2007 r. Rządowego programu ograniczania przestępczości i aspołecznych zachowań Razem bezpieczniej.
Projekt Programu jest wynikiem doświadczeń uzyskanych w trakcie realizacji czterech edycji Rządowego programu ograniczania przestępczości i aspołecznych zachowań Razem bezpieczniej, tj. w latach 2007-2015, w latach 2016 – 2017, latach 2018-2020 i latach 2022-2024, a także wniosków wynikających z raportów ewaluacyjnych realizowanych na zlecenie MSWiA. Na tej postawie zidentyfikowano potrzeby wynikające z wdrożenia kolejnej edycji programu „Razem bezpieczniej”.
Z perspektywy 17 lat obowiązywania czterech edycji Programu należy stwierdzić, że dzięki realizacji projektów, udało się zainicjować współpracę lokalnych podmiotów, które przygotowując wspólne przedsięwzięcia, przeprowadziły różnego rodzaju inicjatywy mające na celu poprawę różnych aspektów bezpieczeństwa na swoim terenie.
W odpowiedzi na wskazane w Programie problemy wskazano cel główny i cele szczegółowe:
- cel główny: poprawa stanu bezpieczeństwa w miejscach publicznych i podniesienie poczucia bezpieczeństwa mieszkańców społeczności lokalnych
- cele szczegółowe:
- cel nr 1: wzrost wiedzy oraz umiejętności w zakresie identyfikacji zagrożeń dla bezpieczeństwa i sposobów ograniczania i zapobiegania im w różnych sferach życia społecznego
- cel nr 2: kształtowanie bezpiecznych przestrzeni w miejscach publicznych społeczności lokalnych
W celu realizacji wyżej wymienionych założeń określono także 7 podstawowych obszarów zawierających kierunki działań oraz sprecyzowano oddziaływania wobec różnych grup odbiorców:
1. propagowanie aktywnego i bezpiecznego stylu życia – obszar kierowany do ogółu społeczeństwa,
2. tworzenie, rozwijanie i doskonalenie kompetencji społecznych w zakresie cyberbezpieczeństwa – edukacja społeczna i rozwijanie umiejętności wszystkich grup wiekowych w zakresie cyberbezpieczeństwa,
3. kształtowanie pożądanych postaw obywatelskich, społecznych i etycznych – edukacja prawna z zakresu bezpieczeństwa skierowana do wszystkich grup wiekowych,
4. propagowanie kultury bezpieczeństwa ruchu drogowego wśród obywateli – obszar kierowany do wszystkich uczestników ruchu drogowego,
5. przeciwdziałanie przestępczości gospodarczej – wypracowanie dobrych praktyk - obszar kierowany do małych/średnich przedsiębiorców oraz (pośrednio) do nabywców towarów i usług,
6. budowa/modernizacja dróg/przejść dla pieszych – obszar kierowany do JST,
7. budowa/modernizacja monitoringu wizyjnego w przestrzeniach publicznych – obszar kierowany do JST.
Wyżej wymienione obszary skupiają się na:
- diagnozie i eliminacji przestępczości i zachowań aspołecznych,
- edukacji medialnej, przeciwdziałaniu cyberprzemocy, rozwijaniu kompetencji społecznych dzieci i młodzieży,
- edukacji w sytuacjach zagrożenia kryzysowego, działaniach z zakresu zapobiegania radykalizacji, przestępstwom z nienawiści i przejawom mowy nienawiści, dyskryminacji, cyberprzemocy,
- edukacji i profilaktyki w zakresie bezpieczeństwa ruchu drogowego,
- wymianie wiedzy i doświadczeń w zakresie przeciwdziałania przestępczości gospodarczej z elementami bankowości mobilnej i cyberprzestępczości,
- działaniach inwestycyjnych mających na celu budowanie bezpiecznych przestrzeni.
Koordynacja i monitorowanie realizacji Programu będzie dokonywane na dwóch poziomach.
Zadania wynikające z Programu na poziomie centralnym będzie koordynował minister właściwy do spraw wewnętrznych, zwany dalej „Koordynatorem Programu”. Na szczeblach wojewódzkich realizatorami Programu będą wyznaczeni przez wojewodów Wojewódzcy Koordynatorzy Realizacji Rządowego programu ograniczania przestępczości i aspołecznych zachowań Razem bezpieczniej.
Organ odpowiedzialny za opracowanie projektu:
MSWiA
Osoba odpowiedzialna za opracowanie projektu:
Czesław Mroczek Sekretarz Stanu
Organ odpowiedzialny za przedłożenie projektu RM:
MSWiA
Planowany termin przyjęcia projektu przez RM:
I kwartał 2025 r. ZREALIZOWANY Rada Ministrów przyjęła 31 marca 2025 r. w trybie obiegowym
Informacja o rezygnacji z prac nad projektem:
Status realizacji:
Zrealizowany