Projekt uchwały Rady Ministrów w sprawie zatwierdzenia Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej na lata 2027-2031
1.0
14.07.2026 15:46 Magdalena Kucharska
Aby uzyskać archiwalną wersję należy skontaktować się z Redakcją BIP
{"register":{"columns":[{"header":"Numer projektu","value":"ID279","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"sequence":{"regex":"ID{#ID_1}"},"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Rodzaj dokumentu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"Projekty innych dokumentów rządowych","value":"Projekty innych dokumentów rządowych"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Typ dokumentu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"D – pozostałe projekty","value":"D – pozostałe projekty"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Informacja dodatkowa","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Cele projektu oraz informacja o przyczynach i potrzebie rozwiązań planowanych w projekcie","value":"Celem wydania Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej na lata 2027-2031 oraz funkcjonowania systemu ochrony ludności jest zapewnienie bezpieczeństwa ludności przez ochronę życia i zdrowia ludzi, mienia, w tym zwierząt, infrastruktury niezbędnej do zaspokojenia potrzeb bytowych, dóbr kultury i środowiska w sytuacji zagrożenia. System ochrony ludności funkcjonuje w czasie pokoju, a w czasie stanu wojennego i w czasie wojny przekształca się w obronę cywilną. W celu realizacji zadań ochrony ludności niezbędne jest zapewnienie sił i środków, w tym zasobów i personelu, wytworzenie zdolności organów i podmiotów do zapewnienia ciągłości działania i świadczenia usług w przypadku zagrożenia, wytworzenie odporności społecznej oraz stworzenie infrastruktury chroniącej ludność i zasoby przed bezpośrednim oddziaływaniem zagrożeń. Obecnie obowiązujący Program Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej realizowany jest w latach 2025-2026, w związku z powyższym istnieje potrzeba wydania Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej na lata 2027-2031, dla zapewnienia ciągłości ochrony ludności i odbudowy systemu obrony cywilnej kraju, wraz z niezbędnymi zasobami oraz wzmacnianiem odporności struktur państwa i całego społeczeństwa na współczesne zagrożenia, co również stanowi realizację delegacji ustawowej dla ministra właściwego do spraw wewnętrznych.\nW nowym Programie wyodrębniono kluczowe cele systemu ochrony ludności, uznane za priorytetowe na lata 2027-2031:\n1. zapewnienie wyszkolonego personelu do realizacji zadań ochrony ludności i obrony cywilnej,\n2. zapewnienie ciągłości dostarczania podstawowych usług oraz zasobów w sytuacji zagrożenia, z uwzględnieniem odporności i zastępowalności zasobów,\n3. zapewnienie wyposażenia dla organów i podmiotów ochrony ludności, w tym wyposażenia ochronnego do działania w czasie wojny i ewakuacji ludności, mienia i ruchomych dóbr kultury,\n4. stworzenie i rozwój systemu bezpiecznej łączności, wykrywania, ostrzegania i alarmowania oraz wymiany informacji i środków cyberbezpieczeństwa,\n5. odbudowa systemu infrastruktury ochronnej, w tym tworzenie obiektów zbiorowej ochrony i punktów schronienia, z uwzględnieniem lokalizacji i gęstości infrastruktury ochronnej, \n6. edukacja ludności w zakresie zachowania się w sytuacji zagrożenia oraz przeciwdziałanie dezinformacji i budowanie odporności społecznej w warunkach wojny kognitywnej, \n7. zapewnienie zabezpieczenia medycznego na wypadek sytuacji kryzysowych i wojny.\nRealizacja inwestycji z Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej ma na celu stworzenie zdolności do działania w sytuacji nadzwyczajnego zagrożenia, w tym w czasie konfliktu zbrojnego, a nie tylko zabezpieczenie bieżącej działalności podmiotów i organów ochrony ludności. Przy realizacji zadań wynikających z Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej należy brać pod uwagę czynniki wpływające na skuteczność budowania systemu ochrony ludności przez poszczególne inwestycje, tj. adekwatność zasobów do wniosków z analizy ryzyka zagrożeń, zgodność z planowaniem obronnym oraz prawidłową dyslokację geograficzną zasobów, sił i środków. Przy ocenie zagrożeń należy wziąć pod uwagę sześć podstawowych skutków krytycznych: głód, pragnienie, choroby, urazy, następstwa zbyt wysokich temperatur oraz następstwa zbyt niskich temperatur, przed którymi należy zabezpieczyć ludność. Przy tworzeniu zasobów i infrastruktury należy brać pod uwagę wyrażoną w ustawie z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej w art. 4 ust. 2 zasadę odporności, tj. zapewnienia ciągłości działania w przypadku uszkodzenia bądź zniszczenia części infrastruktury lub zasobów, w tym przez ich zastępowalność. Przy realizacji Programu należy całościowo uwzględniać współdziałanie wszystkich elementów systemu ochrony ludności: organów ochrony ludności, podmiotów ochrony ludności (zarówno publicznych, jak i organizacji pozarządowych oraz przedsiębiorców), a także społeczeństwa. Celem Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej jest określenie sposobu finansowania w odniesieniu do środków finansowych na realizację celów kluczowych systemu ochrony ludności. Cele kluczowe systemu ochrony ludności znajdują odzwierciedlenie w obszarach, podobszarach i zadaniach Programu.","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Istota rozwiązań planowanych w projekcie, w tym proponowane środki realizacji","value":"Zgodnie z art. 7 ustawy podstawą finansowania realizacji zadań ochrony ludności i obrony cywilnej jest Program Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej. Program jest najważniejszym dokumentem wykonawczym, zapewniającym prawidłowe finansowanie realizacji zadań ochrony ludności i obrony cywilnej. \nNa finansowanie zadań z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej przeznacza się corocznie środki w wysokości nie niższej niż 0,3% produktu krajowego brutto, a w skład tych środków wchodzą:\n1) środki przeznaczone na realizację zadań z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych i wojewodów oraz wydatki Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych;\n2) środki przeznaczone na realizację zadań z zakresu budowy i rozbudowy systemów alarmowania, ostrzegania i powiadamiania ludności oraz zadań, o których mowa w ustawie z dnia 22 listopada 2013 r. o systemie powiadamiania ratunkowego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1354), przez ministra właściwego do spraw administracji publicznej;\n3) środki przeznaczone na realizację zadań z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej przez ministra właściwego do spraw zdrowia w zakresie środków przeznaczonych na finansowanie zadań, o których mowa w art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym;\n4) środki przeznaczone na realizację zadań z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia w zakresie środków przeznaczonych na finansowanie świadczeń opieki zdrowotnej z zakresu ratownictwa medycznego;\n5) środki ujęte w ramach limitu wydatków na finansowanie potrzeb obronnych, o którym mowa w art. 40 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny, w wysokości 0,15% produktu krajowego brutto.\nŚrodki ujęte w ramach limitu wydatków na finansowanie potrzeb obronnych, o którym mowa w art. 40 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny, w wysokości 0,15% produktu krajowego brutto przeznacza się na finansowanie lub dofinansowanie organów ochrony ludności i podmiotów ochrony ludności w zakresie realizacji zadań ochrony ludności i obrony cywilnej, w tym na zadania o charakterze obronnym Rzeczypospolitej Polskiej. Zadaniami o charakterze obronnym są zadania ochrony ludności realizowane w czasie stanu wojennego i w czasie wojny jako obrona cywilna. Zgodnie z art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej, z chwilą wprowadzenia stanu wojennego i w czasie wojny ochrona ludności staje się obroną cywilną. Środki te są ujmowane w dziale 752 - Obrona narodowa, w rozdziale 75281 - Zadania o charakterze obronnym wynikające z ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej oraz rozdziale 75282 - Zadania o charakterze obronnym wynikające z ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej realizowane przez Państwową Straż Pożarną. Ustawa w art. 156 reguluje zasady opracowywania i przyjmowania Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej. Program przyjmowany jest, w drodze uchwały, na wniosek ministra właściwego do spraw wewnętrznych przez Radę Ministrów. Ustawa określa zawartość Programu, są to m.in. środki w podziale na poszczególne lata i poszczególnych dysponentów, o których mowa w art. 155 ust. 2 ustawy, odrębnie dla dysponentów z art. 155 ust. 2 pkt 1 i 2 oraz pkt 3. Perspektywa czasowa Programu została określona w ustawie na 5 lat. Oznacza to, że Program będzie obowiązywał od 1 stycznia 2027 r. do 31 grudnia 2031 r.","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Oddziaływanie na życie społeczne nowych regulacji prawnych","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Spodziewane skutki i następstwa projektowanych regulacji prawnych","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Sposoby mierzenia efektów nowych regulacji prawnych","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Organ odpowiedzialny za opracowanie projektu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"MSWiA","value":"MSWiA"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Organ współpracujący przy opracowaniu projektu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Osoba odpowiedzialna za opracowanie projektu","value":"Wiesław Leśniakiewicz Podsekretarz Stanu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Organ odpowiedzialny za przedłożenie projektu RM","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"MSWiA","value":"MSWiA"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Planowany termin przyjęcia projektu przez RM","value":"III kwartał 2026 r.","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Informacja o rezygnacji z prac nad projektem","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Status realizacji","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"}]}}
Numer projektu:
ID279
Rodzaj dokumentu:
Projekty innych dokumentów rządowych
Typ dokumentu:
D – pozostałe projekty
Cele projektu oraz informacja o przyczynach i potrzebie rozwiązań planowanych w projekcie:
Celem wydania Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej na lata 2027-2031 oraz funkcjonowania systemu ochrony ludności jest zapewnienie bezpieczeństwa ludności przez ochronę życia i zdrowia ludzi, mienia, w tym zwierząt, infrastruktury niezbędnej do zaspokojenia potrzeb bytowych, dóbr kultury i środowiska w sytuacji zagrożenia. System ochrony ludności funkcjonuje w czasie pokoju, a w czasie stanu wojennego i w czasie wojny przekształca się w obronę cywilną. W celu realizacji zadań ochrony ludności niezbędne jest zapewnienie sił i środków, w tym zasobów i personelu, wytworzenie zdolności organów i podmiotów do zapewnienia ciągłości działania i świadczenia usług w przypadku zagrożenia, wytworzenie odporności społecznej oraz stworzenie infrastruktury chroniącej ludność i zasoby przed bezpośrednim oddziaływaniem zagrożeń. Obecnie obowiązujący Program Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej realizowany jest w latach 2025-2026, w związku z powyższym istnieje potrzeba wydania Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej na lata 2027-2031, dla zapewnienia ciągłości ochrony ludności i odbudowy systemu obrony cywilnej kraju, wraz z niezbędnymi zasobami oraz wzmacnianiem odporności struktur państwa i całego społeczeństwa na współczesne zagrożenia, co również stanowi realizację delegacji ustawowej dla ministra właściwego do spraw wewnętrznych. W nowym Programie wyodrębniono kluczowe cele systemu ochrony ludności, uznane za priorytetowe na lata 2027-2031: 1. zapewnienie wyszkolonego personelu do realizacji zadań ochrony ludności i obrony cywilnej, 2. zapewnienie ciągłości dostarczania podstawowych usług oraz zasobów w sytuacji zagrożenia, z uwzględnieniem odporności i zastępowalności zasobów, 3. zapewnienie wyposażenia dla organów i podmiotów ochrony ludności, w tym wyposażenia ochronnego do działania w czasie wojny i ewakuacji ludności, mienia i ruchomych dóbr kultury, 4. stworzenie i rozwój systemu bezpiecznej łączności, wykrywania, ostrzegania i alarmowania oraz wymiany informacji i środków cyberbezpieczeństwa, 5. odbudowa systemu infrastruktury ochronnej, w tym tworzenie obiektów zbiorowej ochrony i punktów schronienia, z uwzględnieniem lokalizacji i gęstości infrastruktury ochronnej, 6. edukacja ludności w zakresie zachowania się w sytuacji zagrożenia oraz przeciwdziałanie dezinformacji i budowanie odporności społecznej w warunkach wojny kognitywnej, 7. zapewnienie zabezpieczenia medycznego na wypadek sytuacji kryzysowych i wojny. Realizacja inwestycji z Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej ma na celu stworzenie zdolności do działania w sytuacji nadzwyczajnego zagrożenia, w tym w czasie konfliktu zbrojnego, a nie tylko zabezpieczenie bieżącej działalności podmiotów i organów ochrony ludności. Przy realizacji zadań wynikających z Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej należy brać pod uwagę czynniki wpływające na skuteczność budowania systemu ochrony ludności przez poszczególne inwestycje, tj. adekwatność zasobów do wniosków z analizy ryzyka zagrożeń, zgodność z planowaniem obronnym oraz prawidłową dyslokację geograficzną zasobów, sił i środków. Przy ocenie zagrożeń należy wziąć pod uwagę sześć podstawowych skutków krytycznych: głód, pragnienie, choroby, urazy, następstwa zbyt wysokich temperatur oraz następstwa zbyt niskich temperatur, przed którymi należy zabezpieczyć ludność. Przy tworzeniu zasobów i infrastruktury należy brać pod uwagę wyrażoną w ustawie z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej w art. 4 ust. 2 zasadę odporności, tj. zapewnienia ciągłości działania w przypadku uszkodzenia bądź zniszczenia części infrastruktury lub zasobów, w tym przez ich zastępowalność. Przy realizacji Programu należy całościowo uwzględniać współdziałanie wszystkich elementów systemu ochrony ludności: organów ochrony ludności, podmiotów ochrony ludności (zarówno publicznych, jak i organizacji pozarządowych oraz przedsiębiorców), a także społeczeństwa. Celem Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej jest określenie sposobu finansowania w odniesieniu do środków finansowych na realizację celów kluczowych systemu ochrony ludności. Cele kluczowe systemu ochrony ludności znajdują odzwierciedlenie w obszarach, podobszarach i zadaniach Programu.
Istota rozwiązań planowanych w projekcie, w tym proponowane środki realizacji:
Zgodnie z art. 7 ustawy podstawą finansowania realizacji zadań ochrony ludności i obrony cywilnej jest Program Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej. Program jest najważniejszym dokumentem wykonawczym, zapewniającym prawidłowe finansowanie realizacji zadań ochrony ludności i obrony cywilnej. Na finansowanie zadań z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej przeznacza się corocznie środki w wysokości nie niższej niż 0,3% produktu krajowego brutto, a w skład tych środków wchodzą: 1) środki przeznaczone na realizację zadań z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych i wojewodów oraz wydatki Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych; 2) środki przeznaczone na realizację zadań z zakresu budowy i rozbudowy systemów alarmowania, ostrzegania i powiadamiania ludności oraz zadań, o których mowa w ustawie z dnia 22 listopada 2013 r. o systemie powiadamiania ratunkowego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1354), przez ministra właściwego do spraw administracji publicznej; 3) środki przeznaczone na realizację zadań z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej przez ministra właściwego do spraw zdrowia w zakresie środków przeznaczonych na finansowanie zadań, o których mowa w art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym; 4) środki przeznaczone na realizację zadań z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia w zakresie środków przeznaczonych na finansowanie świadczeń opieki zdrowotnej z zakresu ratownictwa medycznego; 5) środki ujęte w ramach limitu wydatków na finansowanie potrzeb obronnych, o którym mowa w art. 40 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny, w wysokości 0,15% produktu krajowego brutto. Środki ujęte w ramach limitu wydatków na finansowanie potrzeb obronnych, o którym mowa w art. 40 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny, w wysokości 0,15% produktu krajowego brutto przeznacza się na finansowanie lub dofinansowanie organów ochrony ludności i podmiotów ochrony ludności w zakresie realizacji zadań ochrony ludności i obrony cywilnej, w tym na zadania o charakterze obronnym Rzeczypospolitej Polskiej. Zadaniami o charakterze obronnym są zadania ochrony ludności realizowane w czasie stanu wojennego i w czasie wojny jako obrona cywilna. Zgodnie z art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej, z chwilą wprowadzenia stanu wojennego i w czasie wojny ochrona ludności staje się obroną cywilną. Środki te są ujmowane w dziale 752 - Obrona narodowa, w rozdziale 75281 - Zadania o charakterze obronnym wynikające z ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej oraz rozdziale 75282 - Zadania o charakterze obronnym wynikające z ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej realizowane przez Państwową Straż Pożarną. Ustawa w art. 156 reguluje zasady opracowywania i przyjmowania Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej. Program przyjmowany jest, w drodze uchwały, na wniosek ministra właściwego do spraw wewnętrznych przez Radę Ministrów. Ustawa określa zawartość Programu, są to m.in. środki w podziale na poszczególne lata i poszczególnych dysponentów, o których mowa w art. 155 ust. 2 ustawy, odrębnie dla dysponentów z art. 155 ust. 2 pkt 1 i 2 oraz pkt 3. Perspektywa czasowa Programu została określona w ustawie na 5 lat. Oznacza to, że Program będzie obowiązywał od 1 stycznia 2027 r. do 31 grudnia 2031 r.
