Projekt uchwały Rady Ministrów w sprawie zmiany programu „Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021–2027”
3.0
26.03.2025 11:47 Ewelina Smolińska
Projekt uchwały Rady Ministrów w sprawie zmiany programu „Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021–2027”
2.0
06.03.2025 10:24 Monika Majewska
Projekt uchwały Rady Ministrów w sprawie zmiany programu „Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021–2027”
1.0
28.02.2025 09:46 Monika Majewska
Aby uzyskać archiwalną wersję należy skontaktować się z Redakcją BIP
{"register":{"columns":[{"header":"Numer projektu","value":"ID106","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"sequence":{"regex":"ID{#ID_1}"},"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Rodzaj dokumentu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"Projekty innych dokumentów rządowych","value":"Projekty innych dokumentów rządowych"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Typ dokumentu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"D – pozostałe projekty","value":"D – pozostałe projekty"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Cele projektu oraz informacja o przyczynach i potrzebie rozwiązań planowanych w projekcie","value":"Projekt uchwały Rady Ministrów w sprawie zmiany programu „Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021-2027” (dalej: FEnIKS, program) jest kontynuacją zmian zainicjowanych w uchwale nr 131 z dnia 5 listopada 2024 r. w sprawie przyjęcia projektu zmiany programu „Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021–2027”, czyli w ramach tzw. szybkiej zmiany powodziowej. W ww. uchwale Rada Ministrów stwierdziła, że dopełnieniem szybkiej zmiany programu FEnIKS będzie kolejna zmiana programu FEnIKS, która w sposób kompleksowy zaadresuje wsparcie na projekty związane z przeciwdziałaniem skutkom powodzi, która miała miejsce we wrześniu 2024 r., oraz działania związane z przeciwdziałaniem przyszłym tego typu zagrożeniom. W tejże uchwale stwierdzono ponadto, że przeprowadzenie kolejnej zmiany będzie możliwe po uzgodnienie z KE szczegółowych warunków w sprawie odstępstw od przyjętych warunków wdrażania, w tym zmian w obowiązujących regulacjach prawnych UE.\nWprowadzane aktualnie zmiany są wypełnieniem wskazanych powyżej przesłanek, tzn. są wynikiem uzgodnień z KE odstępstw od przyjętych warunków wdrażania zawartych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady UE – tzw. RESTORE. Dokonanie zmian w zapisach programowych umożliwi w sposób kompleksowy, zgodny z zakresem wsparcia programu, obudowę obszarów dotkniętych skutkami powodzi.\nJednocześnie, w ramach procedowanej zmiany FEnIKS zawarte zostały wyniki oceny wdrażania programu w ramach tzw. przeglądu śródokresowego, o której mówi art. 18 tzw. rozporządzenia ogólnego dotyczącego funduszy polityki spójności . Dzięki wprowadzonym w wyniku oceny zmianom nastąpi poprawa ukierunkowania zasobów programu na rzecz efektywnego i skutecznego osiągniecia celów ustanowionych w ramach poszczególnych priorytetów.\nDodatkowo, w dokumencie zawarto szereg zmian dostosowujących zapisy programu do aktualnego stanu wdrażania.\n","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Istota rozwiązań planowanych w projekcie, w tym proponowane środki realizacji","value":"Główne, proponowane zmiany w Programie dotyczą zmian danych finansowych w tabelach indykatywnych programu, tj.\n- przesunięcie 47 mln EUR z kat. 44 (efektywność energetyczna budynków użyteczności publicznej) do kat. 41 (Program Czyste Powietrze), w obrębie priorytetu I: Wsparcie sektorów energetyka i środowisko z Funduszu Spójności, cel szczegółowy 2.1, co de facto oznacza przeznaczenie dodatkowych środków na planowane do uruchomienia wsparcie dla budynków jednorodzinnych dotkniętych skutkami powodzi w ramach Programu Czyste Powietrze\n- przesunięcie 200 mln EUR z kat. 54 (nieefektywne systemy ciepłownicze, cel szczegółowy 2.1) do kat. 48 (Program Mój Prąd, cel szczegółowy 2.2) w obrębie priorytetu II Wsparcie sektorów energetyka i środowisko z EFRR,\n- przesunięcie 9 mln EUR z kat. 56 (usunięcie tej kategorii dot. kogeneracji gazowej, cel szczegółowy 2.1) do kat. 57 (infrastruktura gazowa, cel szczegółowy 2.3) w obrębie priorytetu II,\n- przesunięcie 20 mln EUR z kat. 60 (Miejskie Plany Adaptacji) do kat. 59 (projekty Państwowej Straży Pożarnej), w obrębie priorytetu II, cel szczegółowy 2.4,\n- przesunięcie 80 mln EUR z kat. 91 (usunięcie tej kategorii dot. przebudowanych lub zmodernizowanych autostrad i dróg – sieć bazowa TEN-T) do kat. 87 (nowo wybudowane lub rozbudowane autostrady i drogi – sieć bazowa TEN-T), w obrębie priorytetu IV Wsparcie sektora transportu z Funduszu Spójności, cel szczegółowy 3.1,\n- przesunięcie 1 300 mln EUR z kat. 88 (nowo wybudowane lub rozbudowane autostrady i drogi – sieć kompleksowa TEN-T) i 92 (usunięcie tej kategorii dot. przebudowanych lub zmodernizowanych autostrad i dróg – sieć kompleksowa TEN-T), cel szczegółowy 3.1, do kat. 87 (utworzenie tej kategorii dot. nowo wybudowanych lub rozbudowanych autostrad i dróg – sieć bazowa TEN-T, cel szczegółowy 3.2) w obrębie priorytetu V Wsparcie sektora transportu z EFRR,\n- przesunięcie 100 mln EUR z kat. 89 (usunięcie tej kategorii dot. nowo wybudowanych lub rozbudowanych drugorzędnych połączeń drogowych z siecią drogową i węzłami TEN-T) do kat. 88 (utworzenie tej kategorii dot. nowo wybudowanych lub rozbudowanych autostrad i dróg – sieć kompleksowa TEN-T) w obrębie priorytetu V (cel szczegółowy 3.2).\n- przesunięcie 12 mln EUR z kat. 60 (Miejskie Planty Adaptacji) do kat. 58 (projekty przygotowawcze PGW Wody Polskie), w obrębie priorytetu II, cel szczegółowy 2.4,\n- przesunięcie 200 mln EUR z kat. 101 (przebudowane lub zmodernizowane linie kolejowe – sieć kompleksowa TEN-T) do kat. 105 (ERTMS), w obrębie priorytetu IV, cel szczegółowy 3.1,\n- przesunięcie 1 150 mln EUR z kat. 99 (inne nowo wybudowane lub rozbudowane linie kolejowe – elektryczne/bezemisyjne), 101 (przebudowane lub zmodernizowane linie kolejowe – sieć kompleksowa TEN-T), 103 (inne przebudowane lub zmodernizowane linie kolejowe - elektryczne/bezemisyjne) i 104 (cyfryzacja transportu kolejowego) do kat. 97 (utworzenie tej kategorii dot. nowo wybudowanych lub rozbudowanych linii kolejowych – sieć kompleksowa TEN-T) w obrębie priorytetu V, cel szczegółowy 3.2,\n- przesunięcie 95 mln EUR z kat. 114 (usunięcie tej kategorii dot. śródlądowych dróg wodnych i portów TEN-T, cel szczegółowy 3.1) do kat. 116 (śródlądowe drogi wodne i porty regionalne i lokalne, cel szczegółowy 3.2) w obrębie priorytetu V;\nDokonano również transferu alokacji do regionów słabiej rozwiniętych w ramach priorytetu V, do obszaru dotyczącego transportu kolejowego, w celu dostosowania budżetu programu do zidentyfikowanych i potencjalnych inwestycji w tym obszarze. W wyniku proponowanego transferu alokacja na regiony słabiej rozwinięte wzrośnie o 399 705 881 EUR, alokacja na regiony w okresie przejściowym spadnie o 382 705 881 EUR, a w regionach lepiej rozwiniętych spadnie o 17 000 000 EUR. W rezultacie zaproponowanych zmian na poziomie programu zmniejsza się wielkość minimalnego wkładu krajowego o 149 574 053 EUR (w szczególności pochodzącego ze środków budżetu państwa i budżetu samorządów terytorialnych);\nWprowadzono ponadto zapisy będące podstawą dla kontynuowania działań związanych z reakcją na skutki wystąpienia powodzi w Polsce we wrześniu 2024 r. W szczególności, wydzielone zostało wsparcie na odbudowę obszarów dotkniętych klęską poprzez utworzenie nowych priorytetów w zakresie gospodarki wodno-ściekowej oraz infrastruktury służącej do zaopatrzenia ludności w wodę. Umożliwienie wsparcia powyższych działań w programie FEnIKS będzie wynikało z przesunięć w ramach:\nFunduszu Spójności - z celu szczegółowego dedykowanego inwestycjom z zakresu gospodarki wodno-ściekowej do nowego priorytetu X Wsparcie obszarów popowodziowych z Funduszu Spójności planowanego do realizacji w oparciu o rozporządzenie RESTORE, \nEuropejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego – z celu szczegółowego dedykowanego inwestycjom w infrastrukturę służącą do zaopatrzenia w wodę do priorytetu XI Wsparcie obszarów popowodziowych z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego planowanego do realizacji w oparciu o rozporządzenie RESTORE.\nDzięki przesunięciu środków między priorytetami, do nowoutworzonych dwóch priorytetów „powodziowych”, na cele związane z usuwaniem skutków i przeciwdziałaniem powodzi zmobilizowano łączną kwotę 240 mln EUR, co dotyczy projektów inwestycyjnych w priorytetach X i XI.\nNowe priorytety na rzecz odbudowy po powodzi zasilono z następujących źródeł:\n- przesunięcie 12 mln EUR w ramach kategorii 064 Gospodarka wodna i ochrona zasobów wodnych (w tym gospodarowanie wodami w dorzeczu, konkretne działania w zakresie przystosowania się do zmian klimatu, ponowne użycie, ograniczanie wycieków) z priorytetu I (cel szczegółowy 2.5) do priorytetu X,\n- przesunięcie 108 mln EUR w ramach kategorii 065 (Odprowadzanie i oczyszczanie ścieków) z priorytetu I (cel szczegółowy 2.5) do priorytetu X,\n- przesunięcie 120 mln EUR w ramach kategorii 062 Dostarczanie wody do spożycia przez ludzi (infrastruktura do celów ujęcia, uzdatniania, magazynowania i dystrybucji, działania na rzecz efektywności, zaopatrzenie w wodę do spożycia) z priorytetu II (cel szczegółowy 2.5) do priorytetu XI;\nNa podstawie art. 37 Rozporządzenia ogólnego wprowadzono także dodatkowy priorytet dotyczący pomocy technicznej w celu zabezpieczenia środków na realizację działań przez wszystkie instytucje – beneficjentów pomocy technicznej programu w zakresie wydatków na przygotowanie, wdrażanie, monitorowanie i kontrolę projektów, zasilony środkami w wysokości 37 mln EUR.\nNowy priorytet pomocy technicznej (IX Pomoc techniczna nie powiązana z kosztami) zasilono z następujących źródeł:\n- z budżetu priorytetu I \"Wsparcie sektorów energetyka i środowisko z Funduszu Spójności\" przesunięcie 30 mln EUR z kategorii 060 (Działania w zakresie przystosowania się do zmian klimatu oraz zapobieganie ryzykom związanym z klimatem i zarządzanie nimi: inne ryzyka, np. burze i susze (w tym zwiększanie świadomości, ochrona ludności i systemy zarządzania klęskami żywiołowymi i katastrofami, infrastruktura i podejście ekosystemowe), cel szczegółowy 2.4,\n- z budżetu priorytetu IV \"Wsparcie sektora transportu z Funduszu Spójności\", przesunięcie 7 mln EUR z kategorii 118 (transport lotniczy) w celu szczegółowym 3.1. \nWsparcie takich działań jest realizowane w drodze finansowania niepowiązanego z kosztami stosownych operacji, zgodnie z art. 95 tego Rozporządzenia, w oparciu o spełnienie warunków określonych w tym priorytecie;\nPozostałe zmiany w programie:\n- usunięcie zapisów dotyczących źródeł gazowych w obszarze wsparcia wysokosprawnej kogeneracji (wsparcie w tym obszarze koncentruje się wyłącznie na OZE)\n- uporządkowania zapisów dotyczących działań na rzecz redukcji ubóstwa energetycznego\n- rozszerzenie zakresu wsparcia dokumentacji planistycznej w ramach celu szczegółowego 2.7 na potrzeby stworzenia Krajowego Planu Odbudowy Zasobów Przyrodniczych oraz Krajowej Strategii Ochrony Różnorodności Biologicznej.\n- dostosowanie zakresu i środków UE do aktualnego zapotrzebowania w projektach drogowych (budowa nowych dróg, zmiana lokalizacji dróg w odniesieniu do nowego kształtu sieci TEN-T, kolejowych (budowa nowej linii kolejowej) i wodnych śródlądowych (planowana realizacja projektów poza siecią TEN-T),\n- włączenie do wsparcia w ramach priorytetu VI Zdrowie działań na rzecz jednostek podstawowej opieki zdrowotnej, które zostały poszkodowane wskutek powodzi,\n- usunięcie zapisów programu mówiących o planowanym pierwotnie wsparciu w zakresie przeprofilowania monospecjalistycznych szpitali psychiatrycznych poprzez przenoszenie oddziałów psychiatrycznych do szpitali wielospecjalistycznych.\nProjekt zawiera także propozycje aktualizacji, w tym dotyczące opisu spełnienia warunków podstawowych i aktualizacji danych w Wykazie operacji o znaczeniu strategicznym oraz redakcyjnym.\nNależy zaznaczyć, że w myśl przepisów ww. rozporządzenia unijnego, do dnia 31 marca 2025 r. ma zostać przedłożona Komisji Europejskiej ocena wyników przeglądu śródokresowego wraz z propozycją zmian w programie. Podjęcie niniejszej uchwały przez Radę Ministrów jest warunkiem wydania przez KE zgody na rozdysponowanie tzw. kwoty elastyczności wskazanej w programie w odniesieniu do poszczególnych priorytetów programu.","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Oddziaływanie na życie społeczne nowych regulacji prawnych","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Spodziewane skutki i następstwa projektowanych regulacji prawnych","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Sposoby mierzenia efektów nowych regulacji prawnych","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Organ odpowiedzialny za opracowanie projektu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"MFiPR","value":"MFiPR"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Osoba odpowiedzialna za opracowanie projektu","value":"Jan Szyszko Sekretarz Stanu ","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Organ odpowiedzialny za przedłożenie projektu RM","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"MFiPR","value":"MFiPR"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Planowany termin przyjęcia projektu przez RM","value":"I kwartał 2025 r. ZREALIZOWANY Rada Ministrów przyjęła 25 marca 2025 r. \n","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Informacja o rezygnacji z prac nad projektem","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Status realizacji","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"Zrealizowany","value":"Zrealizowany"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"}]}}
Numer projektu:
ID106
Rodzaj dokumentu:
Projekty innych dokumentów rządowych
Typ dokumentu:
D – pozostałe projekty
Cele projektu oraz informacja o przyczynach i potrzebie rozwiązań planowanych w projekcie:
Projekt uchwały Rady Ministrów w sprawie zmiany programu „Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021-2027” (dalej: FEnIKS, program) jest kontynuacją zmian zainicjowanych w uchwale nr 131 z dnia 5 listopada 2024 r. w sprawie przyjęcia projektu zmiany programu „Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021–2027”, czyli w ramach tzw. szybkiej zmiany powodziowej. W ww. uchwale Rada Ministrów stwierdziła, że dopełnieniem szybkiej zmiany programu FEnIKS będzie kolejna zmiana programu FEnIKS, która w sposób kompleksowy zaadresuje wsparcie na projekty związane z przeciwdziałaniem skutkom powodzi, która miała miejsce we wrześniu 2024 r., oraz działania związane z przeciwdziałaniem przyszłym tego typu zagrożeniom. W tejże uchwale stwierdzono ponadto, że przeprowadzenie kolejnej zmiany będzie możliwe po uzgodnienie z KE szczegółowych warunków w sprawie odstępstw od przyjętych warunków wdrażania, w tym zmian w obowiązujących regulacjach prawnych UE. Wprowadzane aktualnie zmiany są wypełnieniem wskazanych powyżej przesłanek, tzn. są wynikiem uzgodnień z KE odstępstw od przyjętych warunków wdrażania zawartych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady UE – tzw. RESTORE. Dokonanie zmian w zapisach programowych umożliwi w sposób kompleksowy, zgodny z zakresem wsparcia programu, obudowę obszarów dotkniętych skutkami powodzi. Jednocześnie, w ramach procedowanej zmiany FEnIKS zawarte zostały wyniki oceny wdrażania programu w ramach tzw. przeglądu śródokresowego, o której mówi art. 18 tzw. rozporządzenia ogólnego dotyczącego funduszy polityki spójności . Dzięki wprowadzonym w wyniku oceny zmianom nastąpi poprawa ukierunkowania zasobów programu na rzecz efektywnego i skutecznego osiągniecia celów ustanowionych w ramach poszczególnych priorytetów. Dodatkowo, w dokumencie zawarto szereg zmian dostosowujących zapisy programu do aktualnego stanu wdrażania.
Istota rozwiązań planowanych w projekcie, w tym proponowane środki realizacji:
Główne, proponowane zmiany w Programie dotyczą zmian danych finansowych w tabelach indykatywnych programu, tj. - przesunięcie 47 mln EUR z kat. 44 (efektywność energetyczna budynków użyteczności publicznej) do kat. 41 (Program Czyste Powietrze), w obrębie priorytetu I: Wsparcie sektorów energetyka i środowisko z Funduszu Spójności, cel szczegółowy 2.1, co de facto oznacza przeznaczenie dodatkowych środków na planowane do uruchomienia wsparcie dla budynków jednorodzinnych dotkniętych skutkami powodzi w ramach Programu Czyste Powietrze - przesunięcie 200 mln EUR z kat. 54 (nieefektywne systemy ciepłownicze, cel szczegółowy 2.1) do kat. 48 (Program Mój Prąd, cel szczegółowy 2.2) w obrębie priorytetu II Wsparcie sektorów energetyka i środowisko z EFRR, - przesunięcie 9 mln EUR z kat. 56 (usunięcie tej kategorii dot. kogeneracji gazowej, cel szczegółowy 2.1) do kat. 57 (infrastruktura gazowa, cel szczegółowy 2.3) w obrębie priorytetu II, - przesunięcie 20 mln EUR z kat. 60 (Miejskie Plany Adaptacji) do kat. 59 (projekty Państwowej Straży Pożarnej), w obrębie priorytetu II, cel szczegółowy 2.4, - przesunięcie 80 mln EUR z kat. 91 (usunięcie tej kategorii dot. przebudowanych lub zmodernizowanych autostrad i dróg – sieć bazowa TEN-T) do kat. 87 (nowo wybudowane lub rozbudowane autostrady i drogi – sieć bazowa TEN-T), w obrębie priorytetu IV Wsparcie sektora transportu z Funduszu Spójności, cel szczegółowy 3.1, - przesunięcie 1 300 mln EUR z kat. 88 (nowo wybudowane lub rozbudowane autostrady i drogi – sieć kompleksowa TEN-T) i 92 (usunięcie tej kategorii dot. przebudowanych lub zmodernizowanych autostrad i dróg – sieć kompleksowa TEN-T), cel szczegółowy 3.1, do kat. 87 (utworzenie tej kategorii dot. nowo wybudowanych lub rozbudowanych autostrad i dróg – sieć bazowa TEN-T, cel szczegółowy 3.2) w obrębie priorytetu V Wsparcie sektora transportu z EFRR, - przesunięcie 100 mln EUR z kat. 89 (usunięcie tej kategorii dot. nowo wybudowanych lub rozbudowanych drugorzędnych połączeń drogowych z siecią drogową i węzłami TEN-T) do kat. 88 (utworzenie tej kategorii dot. nowo wybudowanych lub rozbudowanych autostrad i dróg – sieć kompleksowa TEN-T) w obrębie priorytetu V (cel szczegółowy 3.2). - przesunięcie 12 mln EUR z kat. 60 (Miejskie Planty Adaptacji) do kat. 58 (projekty przygotowawcze PGW Wody Polskie), w obrębie priorytetu II, cel szczegółowy 2.4, - przesunięcie 200 mln EUR z kat. 101 (przebudowane lub zmodernizowane linie kolejowe – sieć kompleksowa TEN-T) do kat. 105 (ERTMS), w obrębie priorytetu IV, cel szczegółowy 3.1, - przesunięcie 1 150 mln EUR z kat. 99 (inne nowo wybudowane lub rozbudowane linie kolejowe – elektryczne/bezemisyjne), 101 (przebudowane lub zmodernizowane linie kolejowe – sieć kompleksowa TEN-T), 103 (inne przebudowane lub zmodernizowane linie kolejowe - elektryczne/bezemisyjne) i 104 (cyfryzacja transportu kolejowego) do kat. 97 (utworzenie tej kategorii dot. nowo wybudowanych lub rozbudowanych linii kolejowych – sieć kompleksowa TEN-T) w obrębie priorytetu V, cel szczegółowy 3.2, - przesunięcie 95 mln EUR z kat. 114 (usunięcie tej kategorii dot. śródlądowych dróg wodnych i portów TEN-T, cel szczegółowy 3.1) do kat. 116 (śródlądowe drogi wodne i porty regionalne i lokalne, cel szczegółowy 3.2) w obrębie priorytetu V; Dokonano również transferu alokacji do regionów słabiej rozwiniętych w ramach priorytetu V, do obszaru dotyczącego transportu kolejowego, w celu dostosowania budżetu programu do zidentyfikowanych i potencjalnych inwestycji w tym obszarze. W wyniku proponowanego transferu alokacja na regiony słabiej rozwinięte wzrośnie o 399 705 881 EUR, alokacja na regiony w okresie przejściowym spadnie o 382 705 881 EUR, a w regionach lepiej rozwiniętych spadnie o 17 000 000 EUR. W rezultacie zaproponowanych zmian na poziomie programu zmniejsza się wielkość minimalnego wkładu krajowego o 149 574 053 EUR (w szczególności pochodzącego ze środków budżetu państwa i budżetu samorządów terytorialnych); Wprowadzono ponadto zapisy będące podstawą dla kontynuowania działań związanych z reakcją na skutki wystąpienia powodzi w Polsce we wrześniu 2024 r. W szczególności, wydzielone zostało wsparcie na odbudowę obszarów dotkniętych klęską poprzez utworzenie nowych priorytetów w zakresie gospodarki wodno-ściekowej oraz infrastruktury służącej do zaopatrzenia ludności w wodę. Umożliwienie wsparcia powyższych działań w programie FEnIKS będzie wynikało z przesunięć w ramach: Funduszu Spójności - z celu szczegółowego dedykowanego inwestycjom z zakresu gospodarki wodno-ściekowej do nowego priorytetu X Wsparcie obszarów popowodziowych z Funduszu Spójności planowanego do realizacji w oparciu o rozporządzenie RESTORE, Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego – z celu szczegółowego dedykowanego inwestycjom w infrastrukturę służącą do zaopatrzenia w wodę do priorytetu XI Wsparcie obszarów popowodziowych z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego planowanego do realizacji w oparciu o rozporządzenie RESTORE. Dzięki przesunięciu środków między priorytetami, do nowoutworzonych dwóch priorytetów „powodziowych”, na cele związane z usuwaniem skutków i przeciwdziałaniem powodzi zmobilizowano łączną kwotę 240 mln EUR, co dotyczy projektów inwestycyjnych w priorytetach X i XI. Nowe priorytety na rzecz odbudowy po powodzi zasilono z następujących źródeł: - przesunięcie 12 mln EUR w ramach kategorii 064 Gospodarka wodna i ochrona zasobów wodnych (w tym gospodarowanie wodami w dorzeczu, konkretne działania w zakresie przystosowania się do zmian klimatu, ponowne użycie, ograniczanie wycieków) z priorytetu I (cel szczegółowy 2.5) do priorytetu X, - przesunięcie 108 mln EUR w ramach kategorii 065 (Odprowadzanie i oczyszczanie ścieków) z priorytetu I (cel szczegółowy 2.5) do priorytetu X, - przesunięcie 120 mln EUR w ramach kategorii 062 Dostarczanie wody do spożycia przez ludzi (infrastruktura do celów ujęcia, uzdatniania, magazynowania i dystrybucji, działania na rzecz efektywności, zaopatrzenie w wodę do spożycia) z priorytetu II (cel szczegółowy 2.5) do priorytetu XI; Na podstawie art. 37 Rozporządzenia ogólnego wprowadzono także dodatkowy priorytet dotyczący pomocy technicznej w celu zabezpieczenia środków na realizację działań przez wszystkie instytucje – beneficjentów pomocy technicznej programu w zakresie wydatków na przygotowanie, wdrażanie, monitorowanie i kontrolę projektów, zasilony środkami w wysokości 37 mln EUR. Nowy priorytet pomocy technicznej (IX Pomoc techniczna nie powiązana z kosztami) zasilono z następujących źródeł: - z budżetu priorytetu I "Wsparcie sektorów energetyka i środowisko z Funduszu Spójności" przesunięcie 30 mln EUR z kategorii 060 (Działania w zakresie przystosowania się do zmian klimatu oraz zapobieganie ryzykom związanym z klimatem i zarządzanie nimi: inne ryzyka, np. burze i susze (w tym zwiększanie świadomości, ochrona ludności i systemy zarządzania klęskami żywiołowymi i katastrofami, infrastruktura i podejście ekosystemowe), cel szczegółowy 2.4, - z budżetu priorytetu IV "Wsparcie sektora transportu z Funduszu Spójności", przesunięcie 7 mln EUR z kategorii 118 (transport lotniczy) w celu szczegółowym 3.1. Wsparcie takich działań jest realizowane w drodze finansowania niepowiązanego z kosztami stosownych operacji, zgodnie z art. 95 tego Rozporządzenia, w oparciu o spełnienie warunków określonych w tym priorytecie; Pozostałe zmiany w programie: - usunięcie zapisów dotyczących źródeł gazowych w obszarze wsparcia wysokosprawnej kogeneracji (wsparcie w tym obszarze koncentruje się wyłącznie na OZE) - uporządkowania zapisów dotyczących działań na rzecz redukcji ubóstwa energetycznego - rozszerzenie zakresu wsparcia dokumentacji planistycznej w ramach celu szczegółowego 2.7 na potrzeby stworzenia Krajowego Planu Odbudowy Zasobów Przyrodniczych oraz Krajowej Strategii Ochrony Różnorodności Biologicznej. - dostosowanie zakresu i środków UE do aktualnego zapotrzebowania w projektach drogowych (budowa nowych dróg, zmiana lokalizacji dróg w odniesieniu do nowego kształtu sieci TEN-T, kolejowych (budowa nowej linii kolejowej) i wodnych śródlądowych (planowana realizacja projektów poza siecią TEN-T), - włączenie do wsparcia w ramach priorytetu VI Zdrowie działań na rzecz jednostek podstawowej opieki zdrowotnej, które zostały poszkodowane wskutek powodzi, - usunięcie zapisów programu mówiących o planowanym pierwotnie wsparciu w zakresie przeprofilowania monospecjalistycznych szpitali psychiatrycznych poprzez przenoszenie oddziałów psychiatrycznych do szpitali wielospecjalistycznych. Projekt zawiera także propozycje aktualizacji, w tym dotyczące opisu spełnienia warunków podstawowych i aktualizacji danych w Wykazie operacji o znaczeniu strategicznym oraz redakcyjnym. Należy zaznaczyć, że w myśl przepisów ww. rozporządzenia unijnego, do dnia 31 marca 2025 r. ma zostać przedłożona Komisji Europejskiej ocena wyników przeglądu śródokresowego wraz z propozycją zmian w programie. Podjęcie niniejszej uchwały przez Radę Ministrów jest warunkiem wydania przez KE zgody na rozdysponowanie tzw. kwoty elastyczności wskazanej w programie w odniesieniu do poszczególnych priorytetów programu.
Organ odpowiedzialny za opracowanie projektu:
MFiPR
Osoba odpowiedzialna za opracowanie projektu:
Jan Szyszko Sekretarz Stanu
Organ odpowiedzialny za przedłożenie projektu RM:
MFiPR
Planowany termin przyjęcia projektu przez RM:
I kwartał 2025 r. ZREALIZOWANY Rada Ministrów przyjęła 25 marca 2025 r.