Projekt ustawy o wdrożeniu europejskiego systemu wymiany dowodów elektronicznych w postepowaniu karnym
1.0
03.11.2026 11:19 Agnieszka Kowalska
Aby uzyskać archiwalną wersję należy skontaktować się z Redakcją BIP
{"register":{"columns":[{"header":"Numer projektu","value":"UC172","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"sequence":{"regex":"UC{#UC_1}"},"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Rodzaj dokumentu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"Projekty ustaw","value":"Projekty ustaw"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Typ dokumentu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"C – projekty implementujące UE","value":"C – projekty implementujące UE"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Informacja dodatkowa","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Cele projektu oraz informacja o przyczynach i potrzebie rozwiązań planowanych w projekcie","value":"Projekt ma na celu wdrożenie do krajowego porządku prawnego tzw. „pakietu e-evidence” w postępowaniu karnym. Projekt składa się z przepisów dotyczących wyznaczania przez dostawców usług (m.in. łączności elektronicznej czy społeczeństwa informacyjnego umożliwiającego komunikację użytkowników lub przechowywanie, przetwarzania lub udostępnianie danych na rzecz użytkownika, jeżeli przechowywanie danych stanowi istotny element usługi) z usługami zakładów i przedstawicieli w Polsce, nadzorczej roli Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej i systemu administracyjnych kar pieniężnych za niewywiązanie się z nałożonych obowiązków oraz zmian w Kodeksie postępowania karnego, które dotyczą zarówno sytuacji, kiedy to polskie organy wydają nakaz przekazania albo zabezpieczenia dowodów elektronicznych, jak i sytuacji, kiedy taki wniosek wpływa do działającego w Polsce dostawcy usług. Termin transpozycji dyrektywy 2023/1544 upłynął 18 lutego 2026 r. (art. 15 ust. 1 dyrektywy). Polska nie wdrożyła dotychczas wymaganych przepisów, co naraża ją na ryzyko wszczęcia przez Komisję Europejską postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego na podstawie art. 258 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Niezależnie od tego brak transpozycji powoduje również szereg praktycznych problemów związanych ze stosowaniem systemu e-evidence.\n27 marca 2026 r. Komisja Europejska formalnie wszczęła postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom przeciwko 22 państwom członkowskim (w tym Polsce) za brak pełnej transpozycji dyrektywy 2023/1544 do terminu 18 lutego 2026 r. — wysyłając wezwania do usunięcia uchybienia z dwumiesięcznym terminem odpowiedzi do końca maja 2026 r.","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Istota rozwiązań planowanych w projekcie, w tym proponowane środki realizacji","value":"Projekt wdraża tzw. „pakiet e-evidence”, obejmujący dwa powiązane akty prawa Unii Europejskiej: dyrektywę 2023/1544, wymagającą transpozycji do prawa krajowego (art. 1–10 i art. 12 projektu), oraz rozporządzenie 2023/1543, stosowane bezpośrednio od dnia 18 sierpnia 2026 r., którego praktyczne stosowanie projekt umożliwia (art. 11 i art. 12 projektu). Proponowane środki realizacji obejmują:\n1) Obowiązek ustanowienia podmiotu odbierającego nakazy. Dostawca usług cyfrowych oferujący usługi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej będzie obowiązany ustanowić co najmniej jeden podmiot uprawniony do odbioru i wykonywania europejskich nakazów wydania (EPOC) oraz europejskich nakazów zabezpieczenia dowodów elektronicznych (EPOC-PR). Projekt przewiduje dwie ścieżki: dostawca posiadający w Unii Europejskiej zakład mający osobowość prawną formalnie wyznacza go jako wyznaczony zakład odpowiedzialny za odbiór nakazów; dostawca nieposiadający takiego zakładu ustanawia przedstawiciela prawnego – osobę fizyczną lub prawną upoważnioną do działania w jego imieniu, niekoniecznie należącą do jego struktury. Dane kontaktowe wyznaczonego zakładu albo przedstawiciela prawnego, wraz ze wskazaniem języka komunikacji, dostawca przekazuje Prezesowi Urzędu Komunikacji Elektronicznej i aktualizuje na bieżąco.\n2) Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej jako organ centralny. Projekt powierza Prezesowi UKE prowadzenie rejestru danych kontaktowych dostawców usług, współpracę z organami centralnymi innych państw członkowskich i Komisją Europejską oraz nakładanie administracyjnych kar pieniężnych. Wybór ten wynika z posiadanych już przez Prezesa UKE kompetencji regulacyjnych na rynku usług telekomunikacyjnych oraz doświadczenia w nakładaniu kar administracyjnych, co pozwala uniknąć tworzenia nowego, odrębnego organu administracji.\n3) Prokuratura Krajowa jako organ przymuszający. Projekt wprowadza do ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego nowy rozdział regulujący wykonywanie w Polsce nakazów EPOC i EPOC-PR wydanych przez organy innych państw członkowskich. Rolę organu przymuszającego, odpowiedzialnego za egzekwowanie ich wykonania wobec dostawców usług działających w Polsce, w tym za prowadzenie postępowania przymuszającego i występowanie z wnioskiem o nałożenie kary administracyjnej, pełnić będzie Prokuratura Krajowa.\n4) Sąd albo prokurator jako organ wydający. Projekt wprowadza podstawę prawną do wydawania EPOC i EPOC-PR przez polskie sądy i prokuratorów w toczących się postępowaniach karnych, w tym wobec dostawców usług działających w innych państwach członkowskich. Zachowane zostają gwarancje procesowe – na postanowienie o wydaniu EPOC przysługuje zażalenie, w którym można kwestionować zasadność, proporcjonalność oraz legalność nakazu.\n5) Administracyjne kary pieniężne. Niedopełnienie przez dostawcę usług obowiązków wynikających z projektu, w tym brak ustanowienia wyznaczonego zakładu albo przedstawiciela prawnego oraz brak przekazania lub aktualizacji danych kontaktowych, a także niewykonanie EPOC lub EPOC-PR bez uzasadnionej przyczyny, podlega administracyjnej karze pieniężnej nakładanej przez Prezesa UKE na zasadach określonych w ustawie z dnia 12 lipca 2024 r. – Prawo komunikacji elektronicznej.\n6) Kanał komunikacji. Przekazywanie EPOC, EPOC-PR, powiadomień i pozostałej korespondencji będzie odbywać się za pośrednictwem unijnego, zdecentralizowanego systemu teleinformatycznego, o którym mowa w rozporządzeniu 2023/1543, opartego na europejskim systemie e-CODEX i umożliwiającego bezpośrednią wymianę danych między organami a dostawcami usług. System ten jest uzupełniony rozwiązaniem krajowym, administrowanym przez Ministerstwo Sprawiedliwości, służącym do przekazywania nakazów i powiadomień na poziomie krajowym, nad którym nadzór sprawuje Prezes UKE.\n7) Przepisy przejściowe i wejście w życie. Dostawcy usług cyfrowych oferujący usługi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w dniu wejścia w życie ustawy mają 6 miesięcy na ustanowienie wyznaczonego zakładu albo przedstawiciela prawnego; dostawcy rozpoczynający działalność po tej dacie – 6 miesięcy od dnia rozpoczęcia oferowania usług. ","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Oddziaływanie na życie społeczne nowych regulacji prawnych","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Spodziewane skutki i następstwa projektowanych regulacji prawnych","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Sposoby mierzenia efektów nowych regulacji prawnych","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Organ odpowiedzialny za opracowanie projektu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"MS","value":"MS"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Organ współpracujący przy opracowaniu projektu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Osoba odpowiedzialna za opracowanie projektu","value":"Dariusz Mazur Podsekretarz Stanu ","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Organ odpowiedzialny za przedłożenie projektu RM","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"MS","value":"MS"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Planowany termin przyjęcia projektu przez RM","value":"I kwartał 2027 r.","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Informacja o rezygnacji z prac nad projektem","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Status realizacji","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"}]}}
Numer projektu:
UC172
Rodzaj dokumentu:
Projekty ustaw
Typ dokumentu:
C – projekty implementujące UE
Cele projektu oraz informacja o przyczynach i potrzebie rozwiązań planowanych w projekcie:
Projekt ma na celu wdrożenie do krajowego porządku prawnego tzw. „pakietu e-evidence” w postępowaniu karnym. Projekt składa się z przepisów dotyczących wyznaczania przez dostawców usług (m.in. łączności elektronicznej czy społeczeństwa informacyjnego umożliwiającego komunikację użytkowników lub przechowywanie, przetwarzania lub udostępnianie danych na rzecz użytkownika, jeżeli przechowywanie danych stanowi istotny element usługi) z usługami zakładów i przedstawicieli w Polsce, nadzorczej roli Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej i systemu administracyjnych kar pieniężnych za niewywiązanie się z nałożonych obowiązków oraz zmian w Kodeksie postępowania karnego, które dotyczą zarówno sytuacji, kiedy to polskie organy wydają nakaz przekazania albo zabezpieczenia dowodów elektronicznych, jak i sytuacji, kiedy taki wniosek wpływa do działającego w Polsce dostawcy usług. Termin transpozycji dyrektywy 2023/1544 upłynął 18 lutego 2026 r. (art. 15 ust. 1 dyrektywy). Polska nie wdrożyła dotychczas wymaganych przepisów, co naraża ją na ryzyko wszczęcia przez Komisję Europejską postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego na podstawie art. 258 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Niezależnie od tego brak transpozycji powoduje również szereg praktycznych problemów związanych ze stosowaniem systemu e-evidence. 27 marca 2026 r. Komisja Europejska formalnie wszczęła postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom przeciwko 22 państwom członkowskim (w tym Polsce) za brak pełnej transpozycji dyrektywy 2023/1544 do terminu 18 lutego 2026 r. — wysyłając wezwania do usunięcia uchybienia z dwumiesięcznym terminem odpowiedzi do końca maja 2026 r.
Istota rozwiązań planowanych w projekcie, w tym proponowane środki realizacji:
Projekt wdraża tzw. „pakiet e-evidence”, obejmujący dwa powiązane akty prawa Unii Europejskiej: dyrektywę 2023/1544, wymagającą transpozycji do prawa krajowego (art. 1–10 i art. 12 projektu), oraz rozporządzenie 2023/1543, stosowane bezpośrednio od dnia 18 sierpnia 2026 r., którego praktyczne stosowanie projekt umożliwia (art. 11 i art. 12 projektu). Proponowane środki realizacji obejmują: 1) Obowiązek ustanowienia podmiotu odbierającego nakazy. Dostawca usług cyfrowych oferujący usługi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej będzie obowiązany ustanowić co najmniej jeden podmiot uprawniony do odbioru i wykonywania europejskich nakazów wydania (EPOC) oraz europejskich nakazów zabezpieczenia dowodów elektronicznych (EPOC-PR). Projekt przewiduje dwie ścieżki: dostawca posiadający w Unii Europejskiej zakład mający osobowość prawną formalnie wyznacza go jako wyznaczony zakład odpowiedzialny za odbiór nakazów; dostawca nieposiadający takiego zakładu ustanawia przedstawiciela prawnego – osobę fizyczną lub prawną upoważnioną do działania w jego imieniu, niekoniecznie należącą do jego struktury. Dane kontaktowe wyznaczonego zakładu albo przedstawiciela prawnego, wraz ze wskazaniem języka komunikacji, dostawca przekazuje Prezesowi Urzędu Komunikacji Elektronicznej i aktualizuje na bieżąco. 2) Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej jako organ centralny. Projekt powierza Prezesowi UKE prowadzenie rejestru danych kontaktowych dostawców usług, współpracę z organami centralnymi innych państw członkowskich i Komisją Europejską oraz nakładanie administracyjnych kar pieniężnych. Wybór ten wynika z posiadanych już przez Prezesa UKE kompetencji regulacyjnych na rynku usług telekomunikacyjnych oraz doświadczenia w nakładaniu kar administracyjnych, co pozwala uniknąć tworzenia nowego, odrębnego organu administracji. 3) Prokuratura Krajowa jako organ przymuszający. Projekt wprowadza do ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego nowy rozdział regulujący wykonywanie w Polsce nakazów EPOC i EPOC-PR wydanych przez organy innych państw członkowskich. Rolę organu przymuszającego, odpowiedzialnego za egzekwowanie ich wykonania wobec dostawców usług działających w Polsce, w tym za prowadzenie postępowania przymuszającego i występowanie z wnioskiem o nałożenie kary administracyjnej, pełnić będzie Prokuratura Krajowa. 4) Sąd albo prokurator jako organ wydający. Projekt wprowadza podstawę prawną do wydawania EPOC i EPOC-PR przez polskie sądy i prokuratorów w toczących się postępowaniach karnych, w tym wobec dostawców usług działających w innych państwach członkowskich. Zachowane zostają gwarancje procesowe – na postanowienie o wydaniu EPOC przysługuje zażalenie, w którym można kwestionować zasadność, proporcjonalność oraz legalność nakazu. 5) Administracyjne kary pieniężne. Niedopełnienie przez dostawcę usług obowiązków wynikających z projektu, w tym brak ustanowienia wyznaczonego zakładu albo przedstawiciela prawnego oraz brak przekazania lub aktualizacji danych kontaktowych, a także niewykonanie EPOC lub EPOC-PR bez uzasadnionej przyczyny, podlega administracyjnej karze pieniężnej nakładanej przez Prezesa UKE na zasadach określonych w ustawie z dnia 12 lipca 2024 r. – Prawo komunikacji elektronicznej. 6) Kanał komunikacji. Przekazywanie EPOC, EPOC-PR, powiadomień i pozostałej korespondencji będzie odbywać się za pośrednictwem unijnego, zdecentralizowanego systemu teleinformatycznego, o którym mowa w rozporządzeniu 2023/1543, opartego na europejskim systemie e-CODEX i umożliwiającego bezpośrednią wymianę danych między organami a dostawcami usług. System ten jest uzupełniony rozwiązaniem krajowym, administrowanym przez Ministerstwo Sprawiedliwości, służącym do przekazywania nakazów i powiadomień na poziomie krajowym, nad którym nadzór sprawuje Prezes UKE. 7) Przepisy przejściowe i wejście w życie. Dostawcy usług cyfrowych oferujący usługi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w dniu wejścia w życie ustawy mają 6 miesięcy na ustanowienie wyznaczonego zakładu albo przedstawiciela prawnego; dostawcy rozpoczynający działalność po tej dacie – 6 miesięcy od dnia rozpoczęcia oferowania usług.
