Projekt ustawy o wykonywaniu pracy za pośrednictwem cyfrowych platform pracy
1.0
04.08.2026 14:51 Magdalena Kucharska
Aby uzyskać archiwalną wersję należy skontaktować się z Redakcją BIP
{"register":{"columns":[{"header":"Numer projektu","value":"UC160","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"sequence":{"regex":"UC{#UC_1}"},"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Rodzaj dokumentu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"Projekty ustaw","value":"Projekty ustaw"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Typ dokumentu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"C – projekty implementujące UE","value":"C – projekty implementujące UE"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Informacja dodatkowa","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Cele projektu oraz informacja o przyczynach i potrzebie rozwiązań planowanych w projekcie","value":"Projekt ustawy o wykonywaniu pracy za pośrednictwem cyfrowych platform ma na celu implementację dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/2831 z dnia 23 października 4 r. w sprawie poprawy warunków pracy za pośrednictwem platform, zwanej dalej „dyrektywą”. Dyrektywa została opublikowana w Dzienniku Urzędowym UE w dniu 11 listopada 2024 r. i weszła w życie 1 grudnia 2024 r. Państwa członkowskie – zgodnie z art. 29 ust. 1 dyrektywy – mają obowiązek wdrożyć ją do krajowych porządków prawnych do dnia 2 grudnia 2026 r.\nDyrektywa ma na celu poprawę warunków pracy i ochrony danych osobowych w odniesieniu do pracy za pośrednictwem platform poprzez:\n- wprowadzenie środków ułatwiających określanie prawidłowego statusu zatrudnienia osób wykonujących pracę za pośrednictwem platform;\n- promowanie przejrzystości, sprawiedliwości, nadzoru ludzkiego, bezpieczeństwa i rozliczalności w zarządzaniu algorytmicznym w odniesieniu do pracy za pośrednictwem platform; oraz zwiększenie przejrzystości w ramach pracy za pośrednictwem platform, w tym w sytuacjach transgranicznych.\nDyrektywa ustanowiła minimalne prawa mające zastosowanie do każdej osoby wykonującej pracę za pośrednictwem platform w Unii, która jest związana umową o pracę lub pozostaje w stosunku pracy lub którą na podstawie oceny okoliczności faktycznych uznaje się za związaną taką umową lub pozostającą w takim stosunku pracy.\nW celu wdrożenia tych praw państwa członkowskie mają obowiązek w szczególności wprowadzić odpowiednie i skuteczne procedury weryfikowania i zapewniania określania prawidłowego statusu zatrudnienia osób wykonujących pracę za pośrednictwem platform, w tym poprzez stosowanie ułatwienia proceduralnego ustalenia istnienia stosunku pracy. Zgodnie z wymogami dyrektywy ustalenie istnienia stosunku pracy ma się opierać na okolicznościach faktycznych związanych z rzeczywistym wykonywaniem pracy, w tym ze stosowaniem zautomatyzowanych systemów monitorujących lub zautomatyzowanych systemów decyzyjnych, niezależnie od nazwania stosunku umownego przez strony. Dodatkowo, aby zapewnić przestrzeganie przez cyfrowe platformy pracy przepisów prawa pracy, w szczególności, gdy siedziba cyfrowej platformy pracy znajduje się w innym państwie niż to, w którym pracownik platformy wykonuje pracę, dyrektywa nakłada także obowiązek zgłaszania pracy wykonywanej przez pracowników platform właściwym organom. Wzmocnieniu ochrony pracowników platform mają służyć także regulacje dyrektywy dotyczące bezpieczeństwa i zdrowia pracowników (w szczególności w zakresie przeprowadzania oceny ryzyka związanego ze stosowaniem zautomatyzowanych systemów monitorujących i decyzyjnych dla bezpieczeństwa i zdrowia pracowników) oraz przewidziany w dyrektywie zakaz stosowania zautomatyzowanych systemów monitorujących lub decyzyjnych, które wywierają nadmierną presję na pracownika platformy lub w inny sposób zagrażają bezpieczeństwu i higienie pracy oraz zdrowiu fizycznemu i psychicznemu tego pracownika.\nDyrektywa ustanowiła również przepisy mające na celu zwiększenie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem ich danych osobowych poprzez zapewnienie środków odnoszących się do zarządzania algorytmicznego. Mają one mieć zastosowanie do wszystkich osób wykonujących pracę za pośrednictwem platform, także niepozostających w stosunku pracy.\nW tym zakresie dyrektywa nakłada na cyfrowe platformy pracy w szczególności obowiązek:\n- udostępniania określonych w dyrektywie informacji na temat pracy wykonywanej za pośrednictwem platform właściwym organom i przedstawicielom osób wykonujących pracę na rzecz platformy (np. liczby osób wykonujących pracę za pośrednictwem platform w podziale na poziom działalności oraz ich status umowny lub status zatrudnienia);\n- przekazywania wskazanych w dyrektywie informacji dotyczących zautomatyzowanych systemów monitorujących i decyzyjnych osobom wykonującym pracę za pośrednictwem platformy jak również przedstawicielom takich osób i na żądanie właściwym organom (np. informacji, że takie systemy są w użyciu lub są wprowadzane);\n- wprowadzenia środków nadzoru nad zautomatyzowanymi systemami, które polegają m.in. na nadzorowaniu i regularnym ocenianiu wpływu indywidualnych decyzji podejmowanych lub wspieranych przez zautomatyzowane systemy na osoby wykonujące pracę za pośrednictwem platformy. Dodatkowo dyrektywa wskazuje rodzaje decyzji, które muszą być podjęte wyłącznie przez człowieka (m.in. dot. ograniczenia, zawieszenia lub rozwiązania stosunku umownego);\n- weryfikacji przez człowieka decyzji podjętych przez zautomatyzowane systemy decyzyjne. Taka weryfikacja ma polegać m.in. na udzielaniu wyjaśnień osobom wykonującym pracę na rzecz platformy dotyczących decyzji podjętej lub wspieranej przez zautomatyzowany system decyzyjny, a także przekazywaniu pisemnego uzasadnienia wymienionych w dyrektywie decyzji podjętych lub wspieranych przez taki system (np. decyzji dot. ograniczenia, zawieszenia lub usunięcia konta). W dyrektywie ustanowiono także przepisy szczegółowe względem rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych), które odpowiadają na konkretne problemy związane z przetwarzaniem danych osobowych za pomocą zautomatyzowanych systemów monitorujących lub zautomatyzowanych systemów decyzyjnych w kontekście pracy za pośrednictwem platform. Organy odpowiedzialne za monitorowanie stosowania powołanego rozporządzenia są również odpowiedzialne za monitorowanie i egzekwowanie stosowania przepisów dyrektywy w zakresie spraw dotyczących ochrony danych. Do naruszeń przepisów dyrektywy dotyczących przetwarzania danych osobowych należy odpowiednio stosować administracyjne kary pieniężne, o których mowa w art. 83 ust. 5 ww. rozporządzenia w zakresie wskazanym w dyrektywie.\nZgodnie z dyrektywą państwa członkowskie mają także obowiązek wprowadzić regulacje szczególne mające na celu ochronę osób wykonujących pracę za pośrednictwem platform (w niektórych przypadkach także ich przedstawicieli), które korzystają z praw przyznanych im na mocy dyrektywy.\nTakie środki powinny objąć:\n- ochronę przed niekorzystnym traktowaniem oraz przed negatywnymi konsekwencjami na skutek skargi złożonej do cyfrowej platformy pracy lub postępowania wszczętego w celu wyegzekwowania przestrzegania praw przewidzianych w dyrektywie;\n- zakaz zwalniania osób wykonujących pracę za pośrednictwem platform lub rozwiązywania z nimi umów lub równoważnych czynności oraz wszelkich przygotowań do zwolnienia, rozwiązania umowy lub równoważnych czynności z powodu korzystania przez te osoby z praw przewidzianych w dyrektywie;\n- prawo wystąpienia do cyfrowej platformy pracy o przedstawienie uzasadnionych powodów zwolnienia, rozwiązania umowy lub równoważnych czynności. W takim przypadku obowiązek udowodnienia, że takie czynności nastąpiły z innych powodów niż korzystanie z praw przyznanych dyrektywą, spoczywać będzie na cyfrowej platformie pracy;\n- wprowadzenie regulacji zapewniających, by w przypadku, gdy cyfrowa platforma pracy korzysta z usług pośredników, osoby wykonujące pracę za pośrednictwem platform, które pozostają w stosunku umownym z pośrednikiem, korzystały z takiego samego poziomu ochrony co osoby mające umowę zawartą bezpośrednio z cyfrową platformą pracy.\nW zakresie dochodzenia roszczeń dyrektywa wymaga zapewnienia, aby osoby wykonujące pracę za pośrednictwem platform – w tym osoby, których stosunek pracy lub inny stosunek umowny ustały – miały dostęp do terminowego, skutecznego i bezstronnego rozstrzygania sporów oraz prawo dochodzenia roszczeń, w tym odpowiedniego odszkodowania za poniesioną szkodę, w przypadku, gdy naruszone zostały ich prawa wynikające z dyrektywy. Natomiast odnośnie sankcji dyrektywa wskazuje, iż muszą być one skuteczne, odstraszające i proporcjonalne do charakteru, wagi i czasu trwania naruszenia popełnionego przez przedsiębiorstwo oraz do liczby pracowników, których dotyczy naruszenie.\nW polskim systemie prawnym brak jest regulacji poświęconej wykonywaniu pracy za pośrednictwem cyfrowych platform pracy, w szczególności nie istnieją odrębne regulacje, które bezpośrednio odnosiłyby się do osób świadczących pracę za pośrednictwem cyfrowej platformy pracy.\n-----------------------------------------------------\n[1] Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 marca 2007 r., wydany w sprawie o sygn. akt K 40/04.","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Istota rozwiązań planowanych w projekcie, w tym proponowane środki realizacji","value":"Z uwagi na wymóg wdrożenia dyrektywy i brak stosownych regulacji w prawie krajowym konieczne jest wystąpienie z inicjatywą legislacyjną. Istotą projektowanych rozwiązań będzie stworzenie kompleksowej ustawy regulującej pracę wykonywaną za pośrednictwem platform internetowych. \nProjektowana ustawa stanowi wdrożenie dyrektywy i nie wychodzi poza jej zakres.\nZgodnie z projektem ustawy na cyfrową platformę pracy zostanie nałożony obowiązek:\n1) informowania Państwowej Inspekcji Pracy o zatrudnieniu na terenie Polski pracownika platformy oraz o określonych przypadkach zastosowania ułatwienia proceduralnego ustalenia istnienia stosunku pracy. Dodatkowo na cyfrowej platformie pracy będzie ciążył obowiązek przekazywania Państwowej Inspekcji Pracy oraz przedstawicielom osób wykonujących pracę za pośrednictwem platformy niektórych informacji dotyczących wykonywania pracy za pośrednictwem platformy (np. liczby osób wykonujących taką pracę w podziale na rodzaj zawartej umowy oraz poziom ich aktywności na koncie);\n2) w zakresie ochrony danych osobowych:\n- nieprzetwarzania za pomocą zautomatyzowanych systemów monitorujących lub decyzyjnych określonych danych osobowych osób pracujących za pośrednictwem platformy (np. stanu emocjonalnego lub psychicznego),\n- zasięgania opinii osób pracujących na rzecz platformy oraz ich przedstawicieli przy dokonywaniu oceny skutków przetwarzania danych osobowych przez zautomatyzowane systemy monitorujące lub decyzyjne dla ochrony danych osobowych osób wykonujących pracę na rzecz platformy oraz przekazywaniu przedstawicielom takiej oceny,\n- realizacji prawa osoby wykonującej pracę na rzecz platformy do przenoszenia danych osobowych wytworzonych podczas wykonywania przez nią pracy z wykorzystaniem zautomatyzowanych systemów monitorujących lub decyzyjnych oraz zapewnienia nieodpłatnych narzędzi ułatwiających skuteczne korzystanie z tego prawa,\n- realizacji żądania osoby wykonującej pracę na rzecz platformy przekazania jej danych osobowych bezpośrednio innemu podmiotowi;\n3) przekazywania osobom wykonującym pracę za pośrednictwem platformy, przedstawicielom tych osób, a także Państwowej Inspekcji Pracy lub Prezesowi Urzędu Ochrony Danych Osobowych – na ich żądanie, informacji obejmującej wskazane dane dotyczące zautomatyzowanych systemów monitorujących oraz decyzyjnych (np. potwierdzenie, że takie systemy są stosowane lub wprowadzane). Projekt określi także termin i formę przekazania takiej informacji;\n4) nadzoru oraz regularnej oceny wpływu decyzji podejmowanych lub wspieranych przez zautomatyzowane systemy na osoby wykonujące pracę na rzecz platformy, a także do przekazywania uzyskanych w tym zakresie informacji tym osobom, ich przedstawicielom i na żądanie także Państwowej Inspekcji Pracy i Prezesowi Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Jeżeli zaś wynik nadzoru lub oceny wskaże, iż korzystanie ze tych systemów powoduje wysokie ryzyko dyskryminacji osób wykonujących pracę lub decyzje podjęte lub wspierane przez te systemy naruszyły prawa tych osób – zobowiązanie do podjęcia przez cyfrową platformę pracy niezbędnych kroków w celu zaradzenia ujawnionemu ryzyku lub naruszeniu;\n5) zapewnienia, aby podejmowanie decyzji dotyczących rozwiązania umowy z osobą wykonującą pracę na rzecz platformy lub ograniczenia, zawieszenia lub usunięcia jej konta albo decyzji powodującej równoważną szkodę – następowało wyłącznie przez człowieka;\n6) udzielania na żądanie osoby wykonującej pracę wyjaśnień dotyczących decyzji podjętej lub wspieranej przez zautomatyzowany system decyzyjny. Dodatkowo wprowadzony zostanie obowiązek przekazywania osobie wykonującej pracę na rzecz platformy uzasadnienia wymienionych w projekcie decyzji podjętych lub wspieranych przez zautomatyzowany system decyzyjny (np. dotyczących ograniczenia lub zawieszenia lub usunięcia konta) oraz - na jej żądanie – także weryfikacji takich decyzji i udzielenia uzasadnionej odpowiedzi. W przypadku zaś, gdy taka decyzja naruszy prawa tej osoby – zobowiązanie do jej zmiany, a jeśli nie jest ona możliwa do zaproponowania odpowiedniego odszkodowania lub zadośćuczynienia;\n7) zapewnienia, aby informowanie i przeprowadzanie konsultacji, o których mowa w ustawie z dnia 7 kwietnia 2006 r. o informowaniu pracowników i przeprowadzaniu z nimi konsultacji, podejmowane przez cyfrową platformę obejmowało także planowane decyzje, które mogą skutkować wprowadzeniem zautomatyzowanych systemów monitorujących lub decyzyjnych lub istotnymi zmianami w ich stosowaniu. W przypadku braku przedstawicieli pracowników obowiązek cyfrowej platformy pracy poinformowania o tej kwestii bezpośrednio pracowników platformy;\n8) wzmocnienia bezpieczeństwa i higieny pracy pracowników platformy polegającego m.in. na konieczności oceny ryzyka związanego ze stosowaniem zautomatyzowanych systemów monitorujących lub decyzyjnych dla zdrowia pracowników platformy oraz podjęcie w tym zakresie odpowiednich działań zapobiegawczych i ochronnych. Dodatkowo unormowany zostanie zakaz stosowania zautomatyzowanych systemów, które wywierają nadmierną presję na osoby wykonujące pracę za pośrednictwem platformy lub w inny sposób zagrażają ich bezpieczeństwu i higienie pracy oraz zdrowiu fizycznemu i psychicznemu, a także obowiązek wprowadzenia środków zapobiegawczych, w tym skutecznych kanałów dokonywania zgłoszeń takich zagrożeń.\nProjektowana ustawa wprowadzi także regulacje mające na celu wzmocnienie ochrony osób wykonujących pracę na rzecz platformy.\nZaliczyć do nich należy w szczególności wprowadzenie: ułatwień proceduralnych dla osób wykonujących pracę za pośrednictwem platformy w zakresie ustalenia istnienia stosunku pracy. Takim osobom (lub ich przedstawicielom) wystarczy uprawdopodobnienie na podstawie okoliczności faktycznych, że cyfrowa platforma pracy sprawuje nad nimi kierownictwo, w szczególności kontrolę, przede wszystkim stosując zautomatyzowane systemy monitorujące lub decyzyjne. Przyjęcie istnienia stosunku pracy będzie wzruszalne przez obie strony, jednak w przypadku wystąpienia z taką inicjatywą przez cyfrową platformę pracy, to na niej będzie spoczywać ciężar dowodu, że stosunek prawny łączący ją z osobą pracującą za pośrednictwem platformy, nie jest stosunkiem pracy w rozumieniu art. 22 § 1 Kodeksu pracy;\n2) obowiązku cyfrowej platformy pracy zapewnienia osobom wykonującym pracę na rzecz tej platformy możliwości prywatnych i bezpiecznych kontaktów oraz komunikacji, jak również powstrzymania się od dostępu do nich lub ich monitorowania;\n3) zakazu jakiegokolwiek niekorzystnego traktowania osób wykonujących pracę za pośrednictwem platformy oraz ich przedstawicieli, a także powodowania jakichkolwiek negatywnych konsekwencji dla tych osób z tytułu wszczęcia postępowania mającego na celu wyegzekwowanie praw przewidzianych w projektowanej ustawie lub złożenia skargi w tym zakresie do cyfrowej platformy pracy;\n4) regulacji ochronnej w ramach postępowania dotyczącego ustalenia istnienia stosunku pracy, zgodnie z którą, jeżeli w okresie między datą rozpoczęcia kontroli albo wszczęciem postępowania a datą upływu terminu do wniesienia odwołania albo datą uprawomocnienia się orzeczenia sądu dojdzie do rozwiązania umowy z inicjatywy cyfrowej platformy pracy albo pośrednika, datą zawarcia umowy o pracę będzie data rozpoczęcia kontroli albo wszczęcia postępowania. W takim przypadku stosować się będzie wyłącznie przepisy Kodeksu pracy dotyczące powszechnej i szczególnej ochrony pracowników przed wypowiedzeniem lub rozwiązaniem umowy o pracę;\n5) zakazu wypowiedzenia albo rozwiązania bez wypowiedzenia umowy będącej podstawą świadczenia pracy, a także zastosowania działania mającego skutek równoważny z rozwiązaniem tych umów z powodu skorzystania przez osobę świadczącą pracę na rzecz platformy z praw zawartych w projekcie ustawy. W razie sporu to na cyfrowej platformie pracy będzie spoczywać ciężar dowodu, że przy rozwiązywaniu umowy lub zastosowaniu działania mającego skutek równoważny z rozwiązaniem takiej umowy kierowała się innymi powodami niż skorzystanie przez osobę wykonującą pracę na rzecz platformy z jej ustawowych praw. Dodatkowo, taka osoba będzie uprawniona do zażądania od cyfrowej platformy pracy wskazania przyczyny uzasadniającej rozwiązanie umowy albo zastosowanie innego działania, natomiast cyfrowa platforma pracy będzie zobowiązana do udzielenia jej odpowiedzi;\n6) prawa osoby wykonującej pracę za pośrednictwem platformy (oraz osoby, której stosunek pracy lub inny stosunek prawny już ustał), która poniosła szkodę wskutek naruszenia praw przewidzianych w projektowanej ustawie do dochodzenia roszczeń niematerialnych i materialnych, w tym odpowiedniego odszkodowania lub zadośćuczynienia;\n7) gwarancji korzystania z równego poziomu ochrony przewidzianego w projekcie ustawy przez osoby wykonujące pracę za pośrednictwem platformy na podstawie umowy zawartej z pośrednikiem w porównaniu do osób wykonujących taką pracę na podstawie umowy zawartej bezpośrednio z cyfrową platformą pracy. Cyfrowa platforma pracy oraz pośrednik będą zobowiązani ustalić skuteczny sposób, w jaki osoba wykonująca pracę będzie mogła korzystać z niektórych praw przewidzianych projektem ustawy. Dodatkowo wprowadzona zostanie odpowiedzialność solidarna platformy i pośrednika w odniesieniu do roszczeń związanych z niewypełnieniem ww. obowiązków oraz z tytułu odszkodowania lub zadośćuczynienia za naruszenie praw przewidzianych w projektowanej ustawie. Projektowana ustawa wprowadzi także nadzór Państwowej Inspekcji Pracy (we współpracy z innymi organami) nad pracą organizowaną przez cyfrowe platformy pracy, w tym także nad stosowaniem przez nie zautomatyzowanych systemów monitorujących lub decyzyjnych.\nPaństwowa Inspekcja Pracy będzie zobowiązana do:\n1) przyjmowania informacji przekazywanych przez cyfrowe platformy, które dotyczą pracy wykonywanej na rzecz tej platformy oraz kontroli prawidłowości zatrudnienia osób wykonujących pracę za jej pośrednictwem, w szczególności kontroli tych platform pracy, w których doszło do skutecznego ustalenia istnienia stosunku pracy;\n2) prowadzenia postępowań administracyjnych, których celem będzie ustalenie istnienia stosunku pracy.\nWszczęcie takiego postępowania będzie możliwe z urzędu (wskutek przeprowadzonej kontroli) lub na wniosek. W przypadku złożenia wniosku, który nie spełnia ustawowych wymogów okręgowy inspektor pracy będzie wzywał wnioskodawcę do usunięcia braków, a w razie nieusunięcia braków pozostawi go bez rozpoznania. W wyniku wszczęcia postępowania, jeżeli inspektor stwierdzi istnienie kierownictwa, w szczególności kontroli zostanie wydana decyzja administracyjna o ustaleniu istnienia stosunku pracy osoby wykonującej pracę za pośrednictwem platformy, jeżeli żadna ze stron wcześniej nie podważy istnienia stosunku pracy albo nie zrzeknie się prawa do tego podważenia. Decyzja ustali stosunek pracy od dnia jej wydania, natomiast w zakresie ustalenia istnienia stosunku pracy za okres wcześniejszy, okręgowy inspektor pracy będzie wnosił powództwo do sądu pracy. Odwołanie od decyzji będzie przysługiwać do sądu na zasadach określonych w Kodeksie postępowania cywilnego;\n3) podejmowania działań zapewniających prawidłowe stosowanie ułatwień proceduralnych mających na celu ustalenie istnienia stosunku pracy, polegających m.in. na opracowaniu szczegółowych zaleceń dla cyfrowych platform pracy, osób wykonujących pracę, przedstawicieli tych osób, związków zawodowych oraz organizacji pracodawców, umożliwiających właściwe rozumienie i wdrażanie tej procedury. Dodatkowo inspekcja współpracować będzie z innymi organami (w tym ZUS, KAS oraz z właściwymi organami państw członkowskich), w celu identyfikowania cyfrowych platform pracy, które nie przestrzegają przepisów dotyczących prawidłowego zatrudnienia i ich kontroli;\n4) współpracy z Prezesem UODO w zakresie egzekwowania obowiązków nałożonych na platformy pracy, w szczególności w zakresie wpływu zautomatyzowanych systemów monitorujących lub decyzyjnych na osoby wykonujące pracę za pośrednictwem platformy. Taka współpraca będzie polegać na wymianie informacji, w tym w szczególności uzyskanych w ramach przeprowadzonych kontroli lub innych postępowań wyjaśniających;\n5) współpracy z właściwymi organami państwa członkowskiego, na terenie którego siedzibę ma cyfrowa platforma pracy w przypadku, gdy osoba wykonuje pracę na rzecz tej platformy na terenie Polski – w celu egzekwowania obowiązków nałożonych na cyfrowe platformy pracy.\nW projekcie ustawy zostały przewidziane sankcje w przypadku, gdy cyfrowa platforma pracy lub pośrednik lub osoba działająca w ich imieniu nie realizują obowiązków nałożonych projektowaną ustawą. Proponuje się wprowadzenie kary grzywny w wysokości od 2000 do 60000 zł.\nOdnośnie do kar za naruszenie przepisów dotyczących ochrony danych osobowych projektowane regulacje odsyłają do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych). W ramach projektu ustawy zmienione zostaną również przepisy ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz.U. z 2026 r. poz. 468, z późn. zm.) w celu zapewnienia inspekcji możliwości właściwej i skutecznej realizacji zadań nałożonych ustawą oraz w niezbędnym zakresie także przepisy Kodeksu postępowania cywilnego. Efektem projektu będzie wdrożenie dyrektywy oraz w konsekwencji istotna poprawa warunków pracy osób wykonujących pracę za pośrednictwem cyfrowych platform pracy.","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Oddziaływanie na życie społeczne nowych regulacji prawnych","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Spodziewane skutki i następstwa projektowanych regulacji prawnych","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Sposoby mierzenia efektów nowych regulacji prawnych","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Organ odpowiedzialny za opracowanie projektu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"MRPiPS","value":"MRPiPS"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Organ współpracujący przy opracowaniu projektu","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":false,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Osoba odpowiedzialna za opracowanie projektu","value":"Agnieszka Dziemianowicz-Bąk Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Organ odpowiedzialny za przedłożenie projektu RM","registerId":20874195,"dictionaryValues":[{"id":"MRPiPS","value":"MRPiPS"}],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Planowany termin przyjęcia projektu przez RM","value":"IV kwartał 2026 r.","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Informacja o rezygnacji z prac nad projektem","value":"","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Status realizacji","registerId":20874195,"dictionaryValues":[],"nestedValues":[],"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"}]}}
Numer projektu:
UC160
Rodzaj dokumentu:
Projekty ustaw
Typ dokumentu:
C – projekty implementujące UE
Cele projektu oraz informacja o przyczynach i potrzebie rozwiązań planowanych w projekcie:
Projekt ustawy o wykonywaniu pracy za pośrednictwem cyfrowych platform ma na celu implementację dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/2831 z dnia 23 października 4 r. w sprawie poprawy warunków pracy za pośrednictwem platform, zwanej dalej „dyrektywą”. Dyrektywa została opublikowana w Dzienniku Urzędowym UE w dniu 11 listopada 2024 r. i weszła w życie 1 grudnia 2024 r. Państwa członkowskie – zgodnie z art. 29 ust. 1 dyrektywy – mają obowiązek wdrożyć ją do krajowych porządków prawnych do dnia 2 grudnia 2026 r. Dyrektywa ma na celu poprawę warunków pracy i ochrony danych osobowych w odniesieniu do pracy za pośrednictwem platform poprzez: - wprowadzenie środków ułatwiających określanie prawidłowego statusu zatrudnienia osób wykonujących pracę za pośrednictwem platform; - promowanie przejrzystości, sprawiedliwości, nadzoru ludzkiego, bezpieczeństwa i rozliczalności w zarządzaniu algorytmicznym w odniesieniu do pracy za pośrednictwem platform; oraz zwiększenie przejrzystości w ramach pracy za pośrednictwem platform, w tym w sytuacjach transgranicznych. Dyrektywa ustanowiła minimalne prawa mające zastosowanie do każdej osoby wykonującej pracę za pośrednictwem platform w Unii, która jest związana umową o pracę lub pozostaje w stosunku pracy lub którą na podstawie oceny okoliczności faktycznych uznaje się za związaną taką umową lub pozostającą w takim stosunku pracy. W celu wdrożenia tych praw państwa członkowskie mają obowiązek w szczególności wprowadzić odpowiednie i skuteczne procedury weryfikowania i zapewniania określania prawidłowego statusu zatrudnienia osób wykonujących pracę za pośrednictwem platform, w tym poprzez stosowanie ułatwienia proceduralnego ustalenia istnienia stosunku pracy. Zgodnie z wymogami dyrektywy ustalenie istnienia stosunku pracy ma się opierać na okolicznościach faktycznych związanych z rzeczywistym wykonywaniem pracy, w tym ze stosowaniem zautomatyzowanych systemów monitorujących lub zautomatyzowanych systemów decyzyjnych, niezależnie od nazwania stosunku umownego przez strony. Dodatkowo, aby zapewnić przestrzeganie przez cyfrowe platformy pracy przepisów prawa pracy, w szczególności, gdy siedziba cyfrowej platformy pracy znajduje się w innym państwie niż to, w którym pracownik platformy wykonuje pracę, dyrektywa nakłada także obowiązek zgłaszania pracy wykonywanej przez pracowników platform właściwym organom. Wzmocnieniu ochrony pracowników platform mają służyć także regulacje dyrektywy dotyczące bezpieczeństwa i zdrowia pracowników (w szczególności w zakresie przeprowadzania oceny ryzyka związanego ze stosowaniem zautomatyzowanych systemów monitorujących i decyzyjnych dla bezpieczeństwa i zdrowia pracowników) oraz przewidziany w dyrektywie zakaz stosowania zautomatyzowanych systemów monitorujących lub decyzyjnych, które wywierają nadmierną presję na pracownika platformy lub w inny sposób zagrażają bezpieczeństwu i higienie pracy oraz zdrowiu fizycznemu i psychicznemu tego pracownika. Dyrektywa ustanowiła również przepisy mające na celu zwiększenie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem ich danych osobowych poprzez zapewnienie środków odnoszących się do zarządzania algorytmicznego. Mają one mieć zastosowanie do wszystkich osób wykonujących pracę za pośrednictwem platform, także niepozostających w stosunku pracy. W tym zakresie dyrektywa nakłada na cyfrowe platformy pracy w szczególności obowiązek: - udostępniania określonych w dyrektywie informacji na temat pracy wykonywanej za pośrednictwem platform właściwym organom i przedstawicielom osób wykonujących pracę na rzecz platformy (np. liczby osób wykonujących pracę za pośrednictwem platform w podziale na poziom działalności oraz ich status umowny lub status zatrudnienia); - przekazywania wskazanych w dyrektywie informacji dotyczących zautomatyzowanych systemów monitorujących i decyzyjnych osobom wykonującym pracę za pośrednictwem platformy jak również przedstawicielom takich osób i na żądanie właściwym organom (np. informacji, że takie systemy są w użyciu lub są wprowadzane); - wprowadzenia środków nadzoru nad zautomatyzowanymi systemami, które polegają m.in. na nadzorowaniu i regularnym ocenianiu wpływu indywidualnych decyzji podejmowanych lub wspieranych przez zautomatyzowane systemy na osoby wykonujące pracę za pośrednictwem platformy. Dodatkowo dyrektywa wskazuje rodzaje decyzji, które muszą być podjęte wyłącznie przez człowieka (m.in. dot. ograniczenia, zawieszenia lub rozwiązania stosunku umownego); - weryfikacji przez człowieka decyzji podjętych przez zautomatyzowane systemy decyzyjne. Taka weryfikacja ma polegać m.in. na udzielaniu wyjaśnień osobom wykonującym pracę na rzecz platformy dotyczących decyzji podjętej lub wspieranej przez zautomatyzowany system decyzyjny, a także przekazywaniu pisemnego uzasadnienia wymienionych w dyrektywie decyzji podjętych lub wspieranych przez taki system (np. decyzji dot. ograniczenia, zawieszenia lub usunięcia konta). W dyrektywie ustanowiono także przepisy szczegółowe względem rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych), które odpowiadają na konkretne problemy związane z przetwarzaniem danych osobowych za pomocą zautomatyzowanych systemów monitorujących lub zautomatyzowanych systemów decyzyjnych w kontekście pracy za pośrednictwem platform. Organy odpowiedzialne za monitorowanie stosowania powołanego rozporządzenia są również odpowiedzialne za monitorowanie i egzekwowanie stosowania przepisów dyrektywy w zakresie spraw dotyczących ochrony danych. Do naruszeń przepisów dyrektywy dotyczących przetwarzania danych osobowych należy odpowiednio stosować administracyjne kary pieniężne, o których mowa w art. 83 ust. 5 ww. rozporządzenia w zakresie wskazanym w dyrektywie. Zgodnie z dyrektywą państwa członkowskie mają także obowiązek wprowadzić regulacje szczególne mające na celu ochronę osób wykonujących pracę za pośrednictwem platform (w niektórych przypadkach także ich przedstawicieli), które korzystają z praw przyznanych im na mocy dyrektywy. Takie środki powinny objąć: - ochronę przed niekorzystnym traktowaniem oraz przed negatywnymi konsekwencjami na skutek skargi złożonej do cyfrowej platformy pracy lub postępowania wszczętego w celu wyegzekwowania przestrzegania praw przewidzianych w dyrektywie; - zakaz zwalniania osób wykonujących pracę za pośrednictwem platform lub rozwiązywania z nimi umów lub równoważnych czynności oraz wszelkich przygotowań do zwolnienia, rozwiązania umowy lub równoważnych czynności z powodu korzystania przez te osoby z praw przewidzianych w dyrektywie; - prawo wystąpienia do cyfrowej platformy pracy o przedstawienie uzasadnionych powodów zwolnienia, rozwiązania umowy lub równoważnych czynności. W takim przypadku obowiązek udowodnienia, że takie czynności nastąpiły z innych powodów niż korzystanie z praw przyznanych dyrektywą, spoczywać będzie na cyfrowej platformie pracy; - wprowadzenie regulacji zapewniających, by w przypadku, gdy cyfrowa platforma pracy korzysta z usług pośredników, osoby wykonujące pracę za pośrednictwem platform, które pozostają w stosunku umownym z pośrednikiem, korzystały z takiego samego poziomu ochrony co osoby mające umowę zawartą bezpośrednio z cyfrową platformą pracy. W zakresie dochodzenia roszczeń dyrektywa wymaga zapewnienia, aby osoby wykonujące pracę za pośrednictwem platform – w tym osoby, których stosunek pracy lub inny stosunek umowny ustały – miały dostęp do terminowego, skutecznego i bezstronnego rozstrzygania sporów oraz prawo dochodzenia roszczeń, w tym odpowiedniego odszkodowania za poniesioną szkodę, w przypadku, gdy naruszone zostały ich prawa wynikające z dyrektywy. Natomiast odnośnie sankcji dyrektywa wskazuje, iż muszą być one skuteczne, odstraszające i proporcjonalne do charakteru, wagi i czasu trwania naruszenia popełnionego przez przedsiębiorstwo oraz do liczby pracowników, których dotyczy naruszenie. W polskim systemie prawnym brak jest regulacji poświęconej wykonywaniu pracy za pośrednictwem cyfrowych platform pracy, w szczególności nie istnieją odrębne regulacje, które bezpośrednio odnosiłyby się do osób świadczących pracę za pośrednictwem cyfrowej platformy pracy. ----------------------------------------------------- [1] Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 marca 2007 r., wydany w sprawie o sygn. akt K 40/04.
Istota rozwiązań planowanych w projekcie, w tym proponowane środki realizacji:
Z uwagi na wymóg wdrożenia dyrektywy i brak stosownych regulacji w prawie krajowym konieczne jest wystąpienie z inicjatywą legislacyjną. Istotą projektowanych rozwiązań będzie stworzenie kompleksowej ustawy regulującej pracę wykonywaną za pośrednictwem platform internetowych. Projektowana ustawa stanowi wdrożenie dyrektywy i nie wychodzi poza jej zakres. Zgodnie z projektem ustawy na cyfrową platformę pracy zostanie nałożony obowiązek: 1) informowania Państwowej Inspekcji Pracy o zatrudnieniu na terenie Polski pracownika platformy oraz o określonych przypadkach zastosowania ułatwienia proceduralnego ustalenia istnienia stosunku pracy. Dodatkowo na cyfrowej platformie pracy będzie ciążył obowiązek przekazywania Państwowej Inspekcji Pracy oraz przedstawicielom osób wykonujących pracę za pośrednictwem platformy niektórych informacji dotyczących wykonywania pracy za pośrednictwem platformy (np. liczby osób wykonujących taką pracę w podziale na rodzaj zawartej umowy oraz poziom ich aktywności na koncie); 2) w zakresie ochrony danych osobowych: - nieprzetwarzania za pomocą zautomatyzowanych systemów monitorujących lub decyzyjnych określonych danych osobowych osób pracujących za pośrednictwem platformy (np. stanu emocjonalnego lub psychicznego), - zasięgania opinii osób pracujących na rzecz platformy oraz ich przedstawicieli przy dokonywaniu oceny skutków przetwarzania danych osobowych przez zautomatyzowane systemy monitorujące lub decyzyjne dla ochrony danych osobowych osób wykonujących pracę na rzecz platformy oraz przekazywaniu przedstawicielom takiej oceny, - realizacji prawa osoby wykonującej pracę na rzecz platformy do przenoszenia danych osobowych wytworzonych podczas wykonywania przez nią pracy z wykorzystaniem zautomatyzowanych systemów monitorujących lub decyzyjnych oraz zapewnienia nieodpłatnych narzędzi ułatwiających skuteczne korzystanie z tego prawa, - realizacji żądania osoby wykonującej pracę na rzecz platformy przekazania jej danych osobowych bezpośrednio innemu podmiotowi; 3) przekazywania osobom wykonującym pracę za pośrednictwem platformy, przedstawicielom tych osób, a także Państwowej Inspekcji Pracy lub Prezesowi Urzędu Ochrony Danych Osobowych – na ich żądanie, informacji obejmującej wskazane dane dotyczące zautomatyzowanych systemów monitorujących oraz decyzyjnych (np. potwierdzenie, że takie systemy są stosowane lub wprowadzane). Projekt określi także termin i formę przekazania takiej informacji; 4) nadzoru oraz regularnej oceny wpływu decyzji podejmowanych lub wspieranych przez zautomatyzowane systemy na osoby wykonujące pracę na rzecz platformy, a także do przekazywania uzyskanych w tym zakresie informacji tym osobom, ich przedstawicielom i na żądanie także Państwowej Inspekcji Pracy i Prezesowi Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Jeżeli zaś wynik nadzoru lub oceny wskaże, iż korzystanie ze tych systemów powoduje wysokie ryzyko dyskryminacji osób wykonujących pracę lub decyzje podjęte lub wspierane przez te systemy naruszyły prawa tych osób – zobowiązanie do podjęcia przez cyfrową platformę pracy niezbędnych kroków w celu zaradzenia ujawnionemu ryzyku lub naruszeniu; 5) zapewnienia, aby podejmowanie decyzji dotyczących rozwiązania umowy z osobą wykonującą pracę na rzecz platformy lub ograniczenia, zawieszenia lub usunięcia jej konta albo decyzji powodującej równoważną szkodę – następowało wyłącznie przez człowieka; 6) udzielania na żądanie osoby wykonującej pracę wyjaśnień dotyczących decyzji podjętej lub wspieranej przez zautomatyzowany system decyzyjny. Dodatkowo wprowadzony zostanie obowiązek przekazywania osobie wykonującej pracę na rzecz platformy uzasadnienia wymienionych w projekcie decyzji podjętych lub wspieranych przez zautomatyzowany system decyzyjny (np. dotyczących ograniczenia lub zawieszenia lub usunięcia konta) oraz - na jej żądanie – także weryfikacji takich decyzji i udzielenia uzasadnionej odpowiedzi. W przypadku zaś, gdy taka decyzja naruszy prawa tej osoby – zobowiązanie do jej zmiany, a jeśli nie jest ona możliwa do zaproponowania odpowiedniego odszkodowania lub zadośćuczynienia; 7) zapewnienia, aby informowanie i przeprowadzanie konsultacji, o których mowa w ustawie z dnia 7 kwietnia 2006 r. o informowaniu pracowników i przeprowadzaniu z nimi konsultacji, podejmowane przez cyfrową platformę obejmowało także planowane decyzje, które mogą skutkować wprowadzeniem zautomatyzowanych systemów monitorujących lub decyzyjnych lub istotnymi zmianami w ich stosowaniu. W przypadku braku przedstawicieli pracowników obowiązek cyfrowej platformy pracy poinformowania o tej kwestii bezpośrednio pracowników platformy; 8) wzmocnienia bezpieczeństwa i higieny pracy pracowników platformy polegającego m.in. na konieczności oceny ryzyka związanego ze stosowaniem zautomatyzowanych systemów monitorujących lub decyzyjnych dla zdrowia pracowników platformy oraz podjęcie w tym zakresie odpowiednich działań zapobiegawczych i ochronnych. Dodatkowo unormowany zostanie zakaz stosowania zautomatyzowanych systemów, które wywierają nadmierną presję na osoby wykonujące pracę za pośrednictwem platformy lub w inny sposób zagrażają ich bezpieczeństwu i higienie pracy oraz zdrowiu fizycznemu i psychicznemu, a także obowiązek wprowadzenia środków zapobiegawczych, w tym skutecznych kanałów dokonywania zgłoszeń takich zagrożeń. Projektowana ustawa wprowadzi także regulacje mające na celu wzmocnienie ochrony osób wykonujących pracę na rzecz platformy. Zaliczyć do nich należy w szczególności wprowadzenie: ułatwień proceduralnych dla osób wykonujących pracę za pośrednictwem platformy w zakresie ustalenia istnienia stosunku pracy. Takim osobom (lub ich przedstawicielom) wystarczy uprawdopodobnienie na podstawie okoliczności faktycznych, że cyfrowa platforma pracy sprawuje nad nimi kierownictwo, w szczególności kontrolę, przede wszystkim stosując zautomatyzowane systemy monitorujące lub decyzyjne. Przyjęcie istnienia stosunku pracy będzie wzruszalne przez obie strony, jednak w przypadku wystąpienia z taką inicjatywą przez cyfrową platformę pracy, to na niej będzie spoczywać ciężar dowodu, że stosunek prawny łączący ją z osobą pracującą za pośrednictwem platformy, nie jest stosunkiem pracy w rozumieniu art. 22 § 1 Kodeksu pracy; 2) obowiązku cyfrowej platformy pracy zapewnienia osobom wykonującym pracę na rzecz tej platformy możliwości prywatnych i bezpiecznych kontaktów oraz komunikacji, jak również powstrzymania się od dostępu do nich lub ich monitorowania; 3) zakazu jakiegokolwiek niekorzystnego traktowania osób wykonujących pracę za pośrednictwem platformy oraz ich przedstawicieli, a także powodowania jakichkolwiek negatywnych konsekwencji dla tych osób z tytułu wszczęcia postępowania mającego na celu wyegzekwowanie praw przewidzianych w projektowanej ustawie lub złożenia skargi w tym zakresie do cyfrowej platformy pracy; 4) regulacji ochronnej w ramach postępowania dotyczącego ustalenia istnienia stosunku pracy, zgodnie z którą, jeżeli w okresie między datą rozpoczęcia kontroli albo wszczęciem postępowania a datą upływu terminu do wniesienia odwołania albo datą uprawomocnienia się orzeczenia sądu dojdzie do rozwiązania umowy z inicjatywy cyfrowej platformy pracy albo pośrednika, datą zawarcia umowy o pracę będzie data rozpoczęcia kontroli albo wszczęcia postępowania. W takim przypadku stosować się będzie wyłącznie przepisy Kodeksu pracy dotyczące powszechnej i szczególnej ochrony pracowników przed wypowiedzeniem lub rozwiązaniem umowy o pracę; 5) zakazu wypowiedzenia albo rozwiązania bez wypowiedzenia umowy będącej podstawą świadczenia pracy, a także zastosowania działania mającego skutek równoważny z rozwiązaniem tych umów z powodu skorzystania przez osobę świadczącą pracę na rzecz platformy z praw zawartych w projekcie ustawy. W razie sporu to na cyfrowej platformie pracy będzie spoczywać ciężar dowodu, że przy rozwiązywaniu umowy lub zastosowaniu działania mającego skutek równoważny z rozwiązaniem takiej umowy kierowała się innymi powodami niż skorzystanie przez osobę wykonującą pracę na rzecz platformy z jej ustawowych praw. Dodatkowo, taka osoba będzie uprawniona do zażądania od cyfrowej platformy pracy wskazania przyczyny uzasadniającej rozwiązanie umowy albo zastosowanie innego działania, natomiast cyfrowa platforma pracy będzie zobowiązana do udzielenia jej odpowiedzi; 6) prawa osoby wykonującej pracę za pośrednictwem platformy (oraz osoby, której stosunek pracy lub inny stosunek prawny już ustał), która poniosła szkodę wskutek naruszenia praw przewidzianych w projektowanej ustawie do dochodzenia roszczeń niematerialnych i materialnych, w tym odpowiedniego odszkodowania lub zadośćuczynienia; 7) gwarancji korzystania z równego poziomu ochrony przewidzianego w projekcie ustawy przez osoby wykonujące pracę za pośrednictwem platformy na podstawie umowy zawartej z pośrednikiem w porównaniu do osób wykonujących taką pracę na podstawie umowy zawartej bezpośrednio z cyfrową platformą pracy. Cyfrowa platforma pracy oraz pośrednik będą zobowiązani ustalić skuteczny sposób, w jaki osoba wykonująca pracę będzie mogła korzystać z niektórych praw przewidzianych projektem ustawy. Dodatkowo wprowadzona zostanie odpowiedzialność solidarna platformy i pośrednika w odniesieniu do roszczeń związanych z niewypełnieniem ww. obowiązków oraz z tytułu odszkodowania lub zadośćuczynienia za naruszenie praw przewidzianych w projektowanej ustawie. Projektowana ustawa wprowadzi także nadzór Państwowej Inspekcji Pracy (we współpracy z innymi organami) nad pracą organizowaną przez cyfrowe platformy pracy, w tym także nad stosowaniem przez nie zautomatyzowanych systemów monitorujących lub decyzyjnych. Państwowa Inspekcja Pracy będzie zobowiązana do: 1) przyjmowania informacji przekazywanych przez cyfrowe platformy, które dotyczą pracy wykonywanej na rzecz tej platformy oraz kontroli prawidłowości zatrudnienia osób wykonujących pracę za jej pośrednictwem, w szczególności kontroli tych platform pracy, w których doszło do skutecznego ustalenia istnienia stosunku pracy; 2) prowadzenia postępowań administracyjnych, których celem będzie ustalenie istnienia stosunku pracy. Wszczęcie takiego postępowania będzie możliwe z urzędu (wskutek przeprowadzonej kontroli) lub na wniosek. W przypadku złożenia wniosku, który nie spełnia ustawowych wymogów okręgowy inspektor pracy będzie wzywał wnioskodawcę do usunięcia braków, a w razie nieusunięcia braków pozostawi go bez rozpoznania. W wyniku wszczęcia postępowania, jeżeli inspektor stwierdzi istnienie kierownictwa, w szczególności kontroli zostanie wydana decyzja administracyjna o ustaleniu istnienia stosunku pracy osoby wykonującej pracę za pośrednictwem platformy, jeżeli żadna ze stron wcześniej nie podważy istnienia stosunku pracy albo nie zrzeknie się prawa do tego podważenia. Decyzja ustali stosunek pracy od dnia jej wydania, natomiast w zakresie ustalenia istnienia stosunku pracy za okres wcześniejszy, okręgowy inspektor pracy będzie wnosił powództwo do sądu pracy. Odwołanie od decyzji będzie przysługiwać do sądu na zasadach określonych w Kodeksie postępowania cywilnego; 3) podejmowania działań zapewniających prawidłowe stosowanie ułatwień proceduralnych mających na celu ustalenie istnienia stosunku pracy, polegających m.in. na opracowaniu szczegółowych zaleceń dla cyfrowych platform pracy, osób wykonujących pracę, przedstawicieli tych osób, związków zawodowych oraz organizacji pracodawców, umożliwiających właściwe rozumienie i wdrażanie tej procedury. Dodatkowo inspekcja współpracować będzie z innymi organami (w tym ZUS, KAS oraz z właściwymi organami państw członkowskich), w celu identyfikowania cyfrowych platform pracy, które nie przestrzegają przepisów dotyczących prawidłowego zatrudnienia i ich kontroli; 4) współpracy z Prezesem UODO w zakresie egzekwowania obowiązków nałożonych na platformy pracy, w szczególności w zakresie wpływu zautomatyzowanych systemów monitorujących lub decyzyjnych na osoby wykonujące pracę za pośrednictwem platformy. Taka współpraca będzie polegać na wymianie informacji, w tym w szczególności uzyskanych w ramach przeprowadzonych kontroli lub innych postępowań wyjaśniających; 5) współpracy z właściwymi organami państwa członkowskiego, na terenie którego siedzibę ma cyfrowa platforma pracy w przypadku, gdy osoba wykonuje pracę na rzecz tej platformy na terenie Polski – w celu egzekwowania obowiązków nałożonych na cyfrowe platformy pracy. W projekcie ustawy zostały przewidziane sankcje w przypadku, gdy cyfrowa platforma pracy lub pośrednik lub osoba działająca w ich imieniu nie realizują obowiązków nałożonych projektowaną ustawą. Proponuje się wprowadzenie kary grzywny w wysokości od 2000 do 60000 zł. Odnośnie do kar za naruszenie przepisów dotyczących ochrony danych osobowych projektowane regulacje odsyłają do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych). W ramach projektu ustawy zmienione zostaną również przepisy ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz.U. z 2026 r. poz. 468, z późn. zm.) w celu zapewnienia inspekcji możliwości właściwej i skutecznej realizacji zadań nałożonych ustawą oraz w niezbędnym zakresie także przepisy Kodeksu postępowania cywilnego. Efektem projektu będzie wdrożenie dyrektywy oraz w konsekwencji istotna poprawa warunków pracy osób wykonujących pracę za pośrednictwem cyfrowych platform pracy.
Organ odpowiedzialny za opracowanie projektu:
MRPiPS
Osoba odpowiedzialna za opracowanie projektu:
Agnieszka Dziemianowicz-Bąk Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej