{"register":{"columns":[{"header":"Numer projektu","value":"UD122","registerId":20476989,"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Rodzaj dokumentu","value":"projekty ustaw","registerId":20476989,"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Typ dokumentu","value":"D – pozostałe projekty","registerId":20476989,"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Informacje o przyczynach i potrzebie wprowadzenia rozwiązań planowanych w projekcie","value":"Reforma emerytalna wprowadzona w latach 1997 – 1999 oparła system emerytalny o 2 filary:\n- I Filar - obowiązkowy, powszechny, repartycyjny, oparty o zdefiniowaną składkę i administrowany przez państwowy Zakład Ubezpieczeń Społecznych, z którego jest wypłacana emerytura dożywotnia z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych,\n- II Filar – obowiązkowy (częściowo), powszechny, kapitałowy i dziedziczony oraz zarządzany przez prywatne Powszechne Towarzystwa Emerytalne poprzez Otwarte Fundusze Emerytalne, z którego miały być wypłacane emerytury kapitałowe, finansowany z podziału składki emerytalnej.\nW wyniku zmian prawnych wprowadzonych w latach 2011 – 2014 zlikwidowany został kapitałowy Filar II systemu emerytalnego poprzez przeniesienie 153,2 mld zł z OFE na rzecz Skarbu Państwa i częściowo Funduszu Rezerwy Demograficznej oraz wprowadzeniu mechanizmu tzw. „suwaka bezpieczeństwa”, który powoduje, że uczestnik OFE osiągający wiek emerytalny nie posiada żadnych środków kapitałowych w II Filarze. Pomimo wprowadzenia tzw. subkonta w ZUS dziedziczenie środków uczestników OFE ograniczone zostało tylko do trzech lat. Skutki zmian to istotny spadek kapitału (aktywów) emerytalnego uczestników OFE i spadek zaufania Polaków do systemu emerytalnego. Ponadto system zdefiniowanej składki w ramach I Filara, w szczególności dla osób nie posiadających tzw. kapitału początkowego, oznacza istotny oczekiwany spadek realnej wartości przyszłych świadczeń emerytalnych (oczekiwany spadek stóp zastąpienia o ponad połowę).\nW 2004 r. wprowadzone ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o indywidualnych kontach emerytalnych oraz ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o pracowniczych programach emerytalnych miały na celu wprowadzenie w Polsce dodatkowego, dobrowolnego i prywatnego systemu gromadzenia oszczędności emerytalnych indywidualnie lub wspólnie z pracodawcą. Na dzień dzisiejszy należy ocenić, że zarówno IKE i PPE nie upowszechniły się i wartość zgromadzonych oszczędności emerytalnych w tych systemach jest na bardzo niskim poziomie, pomimo znaczącej poprawy sytuacji finansowej gospodarstw domowych w postaci rosnącej nadwyżki dochodu rozporządzalnego nad wydatkami. Zdecydowana większość Polaków nie posiada oszczędności emerytalnych (ponad 75%), a jednocześnie badania GUS sytuacji gospodarstw domowych wskazują, że już ponad 80% gospodarstw domowych stać na budowanie dodatkowych prywatnych oszczędności emerytalnych i jednocześnie badania opinii publicznej wskazują, że ponad 80% Polaków chciałaby posiadać oszczędności emerytalne. Polska posiada także jedną z najniższych w Europie stóp oszczędności gospodarstw domowych oraz posiadanych przez nie poziomów aktywów finansowych.\nNa podstawie dotychczasowych doświadczeń funkcjonowania systemu emerytalnego, można sformułować wnioski, że wśród głównych czynników ograniczających możliwości generowania oszczędności w Polsce są m.in.: brak powszechnego prywatnego, kapitałowego i dobrowolnego filaru systemu emerytalnego, niski poziom zaufania do nieprzejrzystego systemu emerytalnego po zmianach w OFE w latach 2011 - 2014, nieefektywność obecnego modelu funkcjonowania OFE, który nie przyczynia się do wzrostu kapitału emerytalnego i przyszłych świadczeń emerytalnych.\nFunkcjonujące obecnie OFE nie znajdują uzasadnienia, ponieważ nie realizują pierwotnych celów i założeń w postaci m.in. wypłat emerytur z filara kapitałowego, dziedziczenia i długoterminowego strumienia świadczeń emerytalnych z prywatnego systemu. OFE nie zapewniają dywersyfikacji ryzyka oraz nie zwiększają bezpieczeństwa socjalnego ubezpieczonych. Ponadto, w obecnym systemie tzw. „suwak bezpieczeństwa” (comiesięczne przekazywanie środków z OFE do ZUS w związku z osiągnięciem przez ubezpieczonego wieku niższego o 10 lat od wieku emerytalnego) powoduje, że sektor OFE będzie generował stałe odpływy netto i brak przepływów środków z kapitałowego II filara do gospodarki, skutkujący stagnacją rynku kapitałowego z negatywnymi skutkami dla wartości środków w OFE w długim terminie. Ze składki na ubezpieczenie emerytalne w wysokości 19,52% zaledwie 2,92% trafia do OFE, jedynie w przypadku tych osób, które złożyły oświadczenia o przekazywaniu składek do OFE, co przełoży się w przyszłości na znikomy udział emerytury z OFE w całkowitym świadczeniu emerytalnym. Wobec powyższego system OFE wymaga gruntownej przebudowy z korzyścią zarówno dla ubezpieczonych, jak i dla gospodarki, poprzez upowszechnienie prywatnego i dobrowolnego systemu Indywidualnych Kont Emerytalnych, uzupełniających powszechny, dobrowolny i prywatny system Pracowniczych Planów Kapitałowych. W efekcie zmian w OFE wzrośnie przejrzystość, siła i zaufanie do systemu emerytalnego jako całości, obejmującego system powszechny, obowiązkowy i publiczny w ZUS (I Filar) oraz dobrowolny, prywatny i kapitałowy (III Filar) system indywidualny (IKE) oraz pracowniczy (PPK).","registerId":20476989,"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Istota rozwiązań ujętych w projekcie","value":"Projekt ustawy realizuje założenia przyjęte w Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju, opracowanej na podstawie przyjętego przez Radę Ministrów „Planu na rzecz odpowiedzialnego rozwoju”. Jednym z pięciu filarów Planu na rzez odpowiedzialnego rozwoju jest „Kapitał dla rozwoju”, którego elementem jest Program Budowy Kapitału (PBK), będący narzędziem budowania oszczędności Polaków. PBK ma na celu zwiększenie bezpieczeństwa finansowego Polaków i stabilności systemu finansów publicznych, rozwój lokalnego rynku kapitałowego oraz podniesienie potencjału rozwoju gospodarki. PBK zapewni stworzenie dobrowolnego kapitałowego systemu oszczędzania w Polsce oraz długoterminowych produktów inwestycyjnych. Silny rynek kapitałowy jest niezbędny dla budowy silnych fundamentów gospodarki, podwyższania potencjału wzrostu dochodów indywidualnych i PKB, co długoterminowo sprzyja wzmocnieniu stabilności systemu emerytalnego oraz wzrostowi świadczeń emerytalnych.\nNiniejszy projekt ustawy zakłada przebudowę modelu funkcjonowania OFE w taki sposób, że:\n- Powszechne towarzystwa emerytalne (PTE) zarządzające OFE przekształcą się w towarzystwa funduszy inwestycyjnych (TFI), zaś OFE staną się specjalistycznymi funduszami inwestycyjnymi otwartymi (SFIO).\n- 100% aktywów netto OFE zostanie przekazanych na indywidualne konta emerytalne (IKE) prowadzone przez TFI, które będą dziedziczone.\n- Wypłata emerytur z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (FUS) podlega podatkowi dochodowemu według skali. W przypadku oszczędzania w IKE od wypłat środków gromadzonych na IKE nie jest pobierany PIT. W związku z tym pobrana zostanie ze środków funduszy tzw. opłata przekształceniowa na rzecz FUS w łącznej wysokości 15%, której płatność zostanie rozłożona na 2 lata. Wysokość opłaty odpowiada poziomowi efektywnej stopy opodatkowania emerytur wypłacanych z FUS i zapewnia równe traktowanie uczestników OFE przenoszących aktywa do IKE oraz ubezpieczonych w ZUS.\n- Polityka inwestycyjna SFIO przekształconych z OFE zostanie dostosowana do wieku i profilu ryzyka ubezpieczonych w długim terminie w sposób zapewniający ochronę wartości środków pochodzących z OFE.\n- Koszty zarządzania przez TFI środkami pochodzącymi z OFE będą ściśle limitowane.\n- Możliwe będzie złożenie deklaracji przez członka OFE o przeniesieniu środków zgromadzonych w OFE do ZUS działającego w imieniu i na rzecz FUS i dopisaniu wartości przeniesionych środków do kapitału zgromadzonego na koncie w ZUS. Przy wyborze tej opcji nie będzie pobierana opłata przekształceniowa;\n- W związku z wysokim skomplikowaniem przenoszonych aktywów z OFE (kilkaset różnego rodzaju instrumentów finansowych w Polsce i zagranicą) oraz mając na celu szersze zróżnicowanie (zdywersyfikowanie) polityki inwestycyjnej FRD w środowisku niskich stóp procentowych, skutkujących oczekiwanym spadkiem stóp zwrotu z aktywów FRD, zarządzanie środkami FRD zlecone będzie wyspecjalizowanemu w inwestycjach podmiotowi w postaci towarzystwa funduszy inwestycyjnych zależnego od Polskiego Funduszu Rozwoju S.A. (PFR). PFR to spółka realizująca misję publiczną, zgodnie z ustawą z dnia 16 grudnia 2016 r. o zasadach zarządzania mieniem państwowym. PFR jest spółką Skarbu Państwa oferującą instrumenty służące rozwojowi przedsiębiorstw, jednostek samorządu terytorialnego oraz osób prywatnych, która inwestuje w zrównoważony rozwój społeczny i wzrost gospodarczy Państwa. PFR odgrywa wiodącą rolę w systemie instytucji rozwoju, współpracując ściśle z innymi instytucjami rozwoju tj. Bankiem Gospodarstwa Krajowego, Agencją Rozwoju Przemysłu, Korporacją Ubezpieczeń i Kredytów Eksportowych, Polską Agencją Inwestycji i Handlu oraz Polską Agencją Rozwoju Przedsiębiorczości, zgodnie z ustawą z dnia z dnia 4 lipca 2019 r. o systemie instytucji rozwoju, w celu realizacji Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju. Należy więc podkreślić, że PFR, a co za tym idzie także TFI PFR, posiada zarówno unikalny status, jak i doświadczenie, by w efektywny sposób zarządzać aktywami FRD. Jednocześnie należy zaznaczyć, że obowiązujący obecnie model administrowania FRD (zarządzanie bezpośrednio przez ZUS) nie może być uznany za adekwatny dla rozszerzonej, bardziej inwestycyjnej struktury aktywów FRD związanej z przeniesieniem do tego funduszu aktywów pochodzących z OFE. Zarządzanie FRD będzie bowiem wówczas wymagało zwiększonych kompetencji z zakresu nowoczesnego zarządzania aktywami (Asset management), które posiada TFI PFR.\nIstotnym oczekiwanym efektem jest wzrost oszczędności długoterminowych w postaci kapitału emerytalnego Polaków poprzez upowszechnienie IKE, odbudowa zaufania i wzrost przejrzystości systemu emerytalnego, w tym poprzez jasne oddzielenie systemu dobrowolnego, kapitałowego i prywatnego oraz powszechnego, obowiązkowego i publicznego.","registerId":20476989,"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Organ odpowiedzialny za opracowanie projektu","value":"MFFiPR","registerId":20476989,"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Osoba odpowiedzialna za opracowanie projektu","value":"Waldemar Buda Sekretarz Stanu","registerId":20476989,"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Organ odpowiedzialny za przedłożenie projektu RM","value":"MFFiPR","registerId":20476989,"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Planowany termin przyjęcia projektu przez RM","value":"I kwartał 2021 r. - ZREALIZOWANY Rada Ministrów przyjęła 2 marca 2021 r.","registerId":20476989,"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Informacja o rezygnacji z prac nad projektem","value":"","registerId":20476989,"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"},{"header":"Status realizacji","value":"zrealizowany","registerId":20476989,"showInContent":true,"positionSelector":".article-area__article h2","insertMethod":"after"}]}}