Projekt usprawnia rozpatrywanie spraw dotyczących ubezpieczeń społecznych. Sądy będą mogły w większej liczbie przypadków uchylić błędną decyzję organu rentowego, np. Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia. Rozwiązanie ma przyspieszyć postępowania i zwiększyć odpowiedzialność ZUS za prawidłowe prowadzenie spraw. Nowe przepisy są elementem działań deregulacyjnych rządu.

Najważniejsze rozwiązania

• Sąd będzie mógł uchylić błędną decyzję np. ZUS i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia.
  • Będzie to możliwe m.in. wtedy, gdy organ rentowy poważnie naruszył zasady prowadzenia postępowania. Dzięki temu sprawa będzie mogła wrócić do ZUS i zostać prawidłowo rozpatrzona.
  • Dotychczas sądy miały ograniczone możliwości działania w tych sprawach.
• Z możliwości uchylenia decyzji będą mogli skorzystać nie tylko ubezpieczeni, ale także m.in. osoby pobierające świadczenia, płatnicy składek czy następcy prawni.
• Zmiany obejmą również decyzje, które kończą sprawę bez rozstrzygnięcia jej istoty.
  • Chodzi np. o sytuacje, gdy organ rentowy umorzył postępowanie albo odmówił jego wszczęcia. Sąd będzie mógł uchylić taką decyzję i skierować sprawę do ponownego rozpatrzenia.
• Organ rentowy dostanie od sądu jasne wskazówki dotyczące dalszego prowadzenia postępowania.
  • Jeżeli sąd przekaże sprawę do ponownego rozpatrzenia, będzie musiał wskazać, dlaczego uchylił decyzję oraz co należy zrobić przy ponownym rozpatrywaniu sprawy. Ma to zapobiec kolejnym błędom i przyspieszyć jej zakończenie.
• Sąd będzie mógł szybciej rozstrzygnąć sprawę o emeryturę, rentę lub inne świadczenie.
  • Jeśli jest to pierwsza decyzja ZUS w sprawie danego świadczenia, sąd rozpatrujący odwołanie co do zasady sam zdecyduje, czy świadczenie się należy. Nie będzie odsyłał sprawy do ZUS. Dzięki temu osoba ubiegająca się o świadczenie szybciej otrzyma ostateczne rozstrzygnięcie.

Nowe przepisy mają wejść w życie po 14 dniach od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw.