Projekt przewiduje, że sędziowie po ukończeniu 65 lat nie będą musieli uzyskiwać zgody Krajowej Rady Sądownictwa, aby dalej orzekać. Decyzja o kontynuowaniu pracy będzie zależała od samego sędziego oraz potwierdzenia przez lekarza, że może on nadal wykonywać swoje obowiązki. Rozwiązanie umożliwi również powrót do orzekania sędziom w stanie spoczynku, po złożeniu oświadczenia i odpowiedniego zaświadczenia lekarskiego, nie później niż do ukończenia 69. roku życia. Zmiany pozwolą lepiej wykorzystać doświadczenie sędziów i wesprzeć sprawniejsze funkcjonowanie sądów. Nowe przepisy ograniczają także delegowanie sędziów, czyli czasowe kierowanie ich do wykonywania zadań administracyjnych, np. w Ministerstwie Sprawiedliwości.

W najbliższych latach liczba sędziów przechodzących w stan spoczynku będzie znacząco rosnąć. Nowe rozwiązania mają umożliwić pozostanie w aktywnej służbie osobom, które chcą dalej pracować, a jednocześnie ograniczyć sytuacje, w których sędziowie są długotrwale wyłączeni z orzekania.

Najważniejsze rozwiązania

• Obecnie sędzia, który chce dalej wykonywać obowiązki, musi uzyskać zgodę KRS. Projekt zakłada, że taka zgoda nie będzie już potrzebna. Wystarczy złożenie oświadczenia o chęci dalszej pracy oraz przedstawienie zaświadczenia lekarskiego potwierdzającego zdolność do wykonywania obowiązków sędziego.
  • Zmiana ma pozwolić na wykorzystanie wiedzy i doświadczenia sędziów, którzy osiągnęli wiek uprawniający do przejścia w stan spoczynku, ale nadal chcą i mogą wykonywać obowiązki.
• Sędziowie w stanie spoczynku też będą mieli możliwość powrotu do orzekania – na podstawie składanego oświadczenia wraz ze stosownym zaświadczeniem lekarskim.
  • Oświadczenie takie powinno zostać złożone nie później niż w dniu ukończenia przez sędziego 69. roku życia.
• Projekt wprowadza możliwość zmniejszenia liczby przydzielanych spraw o 25%, 50% albo 75%. Rozwiązanie ma umożliwić dalszą pracę osobom, które chcą pozostać aktywne zawodowo, ale potrzebują ograniczenia obciążenia.

• Nie będzie możliwości bezterminowych delegacji sędziów do zadań administracyjnych.
  • Delegowanie oznacza czasowe skierowanie sędziego do wykonywania innych zadań, np. w Ministerstwie Sprawiedliwości czy Ministerstwie Spraw Zagranicznych.
  • Po zmianie, takie delegacje będą mogły trwać maksymalnie 4 lata.
  • Ponadto, każda delegacja poza orzekanie będzie musiała być uzasadniona. Decyzja o skierowaniu sędziego do innych zadań będzie musiała uwzględniać rzeczywistą potrzebę takiego rozwiązania oraz wpływ delegacji na funkcjonowanie sądu, w którym sędzia na co dzień orzeka.

Nowe przepisy mają wejść w życie pierwszego dnia miesiąca następującego po 21 dniach od ogłoszenia.